TÜRK MÜHENDİS VE MİMAR ODALARI BİRLİĞİ
ANA SAYFA BİZE ULAŞIN BAĞLANTILAR SİTE HARİTASI

28 KASIM 2014 CUMA  

HAKKIMIZDA MEVZUAT YAYINLAR KOMİSYONLAR TUPOB KOLOKYUM
ADANA  ANKARA  ANTALYA  BURSA  DİYARBAKIR  İSTANBUL  İZMİR  KAYSERİ  KONYA  MUĞLA  SAMSUN  TRABZON
SPOBİS ÜYE GİRİŞİ SPOBİS PERSONEL GİRİŞİ
ŞEHİR PLANCILARI ODASI

GENEL MERKEZ 

 
 
b_haber_bulteni.gif, 3,9kB

SAYI: 226

b_haber_bulteni.gif, 3,9kB

SAYI: 2013/2

b_haber_bulteni.gif, 3,9kB

İSTANBUL KENT ALMANAĞI 2013

      BURSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ İMAR YÖNETMELİĞİ

Resmi Gazete Tarihi:
Resmi Gazete Sayısı:

BURSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ İMAR YÖNETMELİĞİ

 

 

 

I. BÖLÜM

AMAÇ

 

MADDE 1.01 : AMAÇ .............................................................................. ..... 1

 

II. BÖLÜM

KAPSAM VE YASAL DAYANAK

 

MADDE 2.01 : KAPSAM ................................................................................ 1

MADDE 2.02 : YASAL DAYANAK ................................................................. 1

 

III. BÖLÜM

GENEL ESASLAR

 

MADDE 3.01 : İMAR PLANI KAYIT VE HÜKÜMLERİNİN ÖNCELİĞİ .............................2

MADDE 3.02 : İMAR PLANLARINDA VE YÖNETMELİKTE OLMAYAN HUSUSLAR.... 2

MADDE 3.03 : DİĞER İLGİLİ MEVZUATIN GEÇERLİLİĞİ ............................................ 2

MADDE 3.04 : RUHSATSIZ VEYA RUHSAT EKLERİNE AYKIRI YAPILARDA TAMİR VE TADİLAT

İŞLERİ ......................................................................................................3

MADDE 3.05 : BELEDİYE TASARRUFUNDAKİ YERLER ÜZERİNDE İNŞAAT .............3

MADDE 3.06 : YAPILARIN ESTETİĞİNDE BELEDİYE YETKİSİ ................................... 3

MADDE 3.07 : ÖLÇÜLERİN TANIMI .............................................................................. 3

MADDE 3.08 : YÖNETMELİĞİN VE MEVZUAT HÜKÜMLERİNİN DEVAM EDEN VE BİTMİŞ

YAPILARDA UYGULANMASI ................................................................. 4

IV. BÖLÜM

İSTİSNALAR

MADDE 4.01 : AFET BÖLGELERİNDE YAPILACAK BİNALAR .................................... 4

MADDE 4.02 : RESMİ VE UMUMİ BİNALAR ................................................................. 4

 

V. BÖLÜM

TANIMLAR

 

MADDE 5.01 : İMAR PLANLARINA İLİŞKİN TANIMLAR ............................................... 5

MADDE 5.02 : ADA VE PARSELLERE İLİŞKİN TANIMLAR .......................................... 7

MADDE 5.02.1 : ADALARA İLİŞKİN TANIMLAR ............................................................ 7

MADDE 5.02.2 : PARSELLERE İLİŞKİN TANIMLAR ..................................................... 7

MADDE 5.03 : YAPI DÜZENİNE İLİŞKİN TANIMLAR ............................ ........... 8

 

VI. BÖLÜM

İFRAZ TEVHİT VE ARSALAR İLE İLGİLİ HÜKÜMLER

 

MADDE 6.01 : PARSEL BÜYÜKLÜKLERİ ...........................................................13

MADDE 6.01.1 : PARSEL GENİŞLİKLERİ ............................................................ 13

MADDE 6.01.2 : PARSEL DERİNLİKLERİ ............................................................ 14

MADDE 6.02 : BAHÇE MESAFELERİ .......................................................................... 14

MADDE 6.03 : İFRAZ TEVHİT VE İSTİSNALAR .................................. ........................15

MADDE 6.04 : İFRAZ YOLU İLE CEPHESİ OLMAYAN PARSEL İHDASI ................... 15

MADDE 6.05 : TAMAMI VEYA BİR KISMI UMUMİ HİZMETLERE AYRILAN YERLERE RASTLAYAN

ARSALARDA İFRAZ.............................................................................. 15

MADDE 6.06 : KAPANAN YOLLAR ................................................................. 16

MADDE 6.07 : TEHLİKELİ ALANLAR .............................................................. 16

 

VII. BÖLÜM

YAPI

 

MADDE 7.01 : PARSELLERDE YAPILANMA ŞARTLARI ................................ 16

MADDE 7.02 : BİR PARSELDE BİRDEN FAZLA BİNA YAPILMASI ............ 17

MADDE 7.03 : SİLUET ...................................................................................... 17

MADDE 7.04 : BİNA CEPHELERİ ..................................................................... 17

MADDE 7.05 : AYRIK YAPI NİZAMINA TABİİ YERLERDE YAPI YERİNİN TESPİTİ 17

MADDE 7.06 : BİNA DERİNLİKLERİ ............................................................... 18

MADDE 7.07 : İMAR YÜKSEKLİKLERİ .......................................................... 18

MADDE 7.08 : BİNALARA KOT VERİLMESİ ................................................... 20

MADDE 7.08.1 : BİTİŞİK VEYA ÖN BAHÇESİZ BLOK NİZAMINA TABİ ADALARDA KOT VERİLMESİ

20

MADDE 7.08.2 : AYRIK YAPI NİZAMINA TABİ BÖLGELERDE KOT VERİLMESİ ...... 21

MADDE 7.09 : SUBASMAN SEVİYESİ .............................................................. 21

MADDE 7.10 : YAPILARDA ARANAN BAZI ŞARTLAR .................................... 21

MADDE 7.10.1 : YAPILARIN GÜVENLİĞİ İLE İLGİLİ HUSUSLAR......................... 21

MADDE 7.10.2 : ISI YALITIM ...................................................................... 23

MADDE 7.10.2.1 : PROJE VE HESAP ESASLARI ..................................................... 23

MADDE 7.10.2.2 : ISI YALITIM RAPORU .............................................................. 24

MADDE 7.10.2.3 : İŞ YERLERİNDE ISI YALITIMI ................................................... 24

MADDE 7.10.2.4 : ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER ................................................................. 24

MADDE 7.10.2.5 : ISITILMASI GEREKMEYEN YAPILAR ....................................... 25

MADDE 7.11 : ÇATILAR SAÇAKLAR VE DIŞ GÖRÜNÜM ............................... 25

MADDE 7.11.1 : ÇATILAR ..................................................................................... 25

MADDE 7.11.2 : SAÇAKLAR ............................................................................... 26

MADDE 7.11.3 : DIŞ GÖRÜNÜM ........................................................................... 26

MADDE 7.12 : ÇIKMALAR ............................................................................. 26

MADDE 7.13 : IŞIKLIKLAR ............................................................................ 27

MADDE 7.14 : YAPILARDA BULUNMASI ZORUNLU MEKANLAR VE ÖLÇÜLERİ 28

MADDE 7.15 : İÇ YÜKSEKLİKLER ................................................................. 29

MADDE 7.16 : PENCERELER ........................................................................... 29

MADDE 7.17 : KAPILAR .................................................................................. 29

MADDE 7.18 : KOMŞU PARSELE CEPHE AÇILMASI .................................... 30

MADDE 7.19 : MERDİVENLER ........................................................................ 30

MADDE 7.20 : KORKULUKLAR ...................................................................... 32

MADDE 7.21 : YANGIN MERDİVENLERİ ................................................ 32

MADDE 7.22 : ASANSÖRLER ......................................................................... 33

MADDE 7.23 : BACALAR ........................................................................... 34

MADDE 7.24 : PORTİKLER .............................................................................. 35

MADDE 7.25 : ASMAKATLAR ......................................................................... 35

MADDE 7.26 : ÇAY OCAKLARI ...................................................................... 36

MADDE 7.27 : SU DEPOLARI VE SIHHİ TESİSATLAR ................................... 36

MADDE 7.28 : BODRUM KATLAR ......................................................... 36

MADDE 7.29 : KAPICI DAİRELERİ ................................................................. 37

MADDE 7.30 : SIĞINAKLAR ............................................................................ 38

MADDE 7.31 : MÜŞTEMİLATLAR ................................................................... 40

MADDE 7.32 : PARATONERLER VE ANTENLER ............................................ 40

MADDE 7.33 : BAHÇE DUVARLARI VE BAHÇE DÜZENİ ........................................ 41

MADDE 7.34 : KÖPRÜLÜ BİNA GİRİŞLERİ ............................................................. 41

MADDE 7.35 : ŞANTİYE BİNALARI ................................................................ 42

MADDE 7.36 : KURANGLEZ VE DİĞER BASİT TESİSLER ............................. 42

MADDE 7.37 : KUYULAR VE FOSSEPTİKLER .............................................. 42

 

VIII. BÖLÜM

ÖZEL HÜKÜMLER İÇEREN BİNALAR VE MEKANLAR

 

MADDE 8.01 : GENEL HÜKÜMLER ................................................................ 43

MADDE 8.02 : ÖZEL ÖĞRETİM KURUMLARI ............................................... 43

MADDE 8.03 : PASAJLAR KAPALI ÇARŞILAR VE ÇOK KATLI MAĞAZALAR 45

MADDE 8.04 : DÜĞÜN SALONU - GAZİNO - GECE KULÜBÜ TAVERNA TOPLU EĞLENCE

ALANLARI-DİSKOTEK -BAR VB 46

MADDE 8.05 : BİLGİSAYAR OYUN SALONLARI VE KAHVEHANELER ...... 47

MADDE 8.06 : SİNEMA VE TİYATROLAR .................................................. 48

MADDE 8.07 : AÇIK HAVA SİNEMALARI ................................................ 50

MADDE 8.08 : HAMAM SAUNA VE SIHHİ BANYOLAR ............................ 50

MADDE 8.09 : EKMEK FABRİKALARI VE EKMEK FIRINLARI ................ 51

MADDE 8.10 : DİNİ TESİSLER ..................................................................... 51

MADDE 8.11 : AKARYAKIT VE SERVİS İSTASYONLARI ......................... 51

MADDE 8.12 : SIVILAŞTIRILMIŞ PETROL GAZLARI (LPG) MOTORLU ARAÇLAR İKMAL

İSTASYONU 52

MADDE 8.13 : SANAYİ TESİSLERİ .............................................................. 52

MADDE 8.14 : BANKALAR VE BANKAMATİKLER .................................... 53

 

IX. BÖLÜM

YÜKSEK YAPILAR

 

MADDE 9.01 : TANIMLAR .......................................................................... 54

MADDE 9.02 : GENEL HÜKÜMLER ............................................................ 54

MADDE 9.03 : YERLEŞİM DÜZENİNE İLİŞKİN ESASLAR. ................................ 55

MADDE 9.04 : YÜKSEK YAPILARDA YANGIN ÖNLEMLERİ .................... 56

MADDE 9.05 : YÜKSEK YAPILARDA ASANSÖRLER ................................ 59

MADDE 9.06 : STATİK VE BETONARME İLİŞKİN ESASLAR ..................... 60

MADDE 9.07 : MEKANİK TESİSATA İLİŞKİN ÖNLEMLER ........................ 62

MADDE 9.08 : ELEKTRİK TESİSATINA İLİŞKİN ESASLAR ........................ 63

MADDE 9.09 : RUHSAT BAŞVURUSUNDA İSTENEN BELGELER ..................... 65

X . BÖLÜM

MUVAKKAT YAPILAR

MADDE 10.01 : MUVAKKAT YAPILAR ........................................................... 66

XI . BÖLÜM

KAMUYA AİT YAPI VE TESİSLERE RUHSAT VERİLMESİ

MADDE 11.01 : KAMUYA AİT YAPI VE TESİSLERE RUHSAT VERİLMESİ ........ 67

XII. BÖLÜM

RUHSATLAR

MADDE 12.01 : RUHSAT ALINMASI KOŞULU .............................................. 68

MADDE 12.0 : YAPI RUHSAT BAŞVURUSU ÖNCESİ ALINACAK BELGELER . 68

MADDE 12.02.1 : İMAR DURUMU İÇİN İSTENEN BELGELER ...................................... 68

MADDE 12.02.2 : KOTLU KROKİ İÇİN İSTENEN BELGELER ..................................... 68

MADDE 12.02.3 : TEVHİT - İFRAZ - TERK-iHDAS İÇİN İSTENEN BELGELER .......... 68

MADDE 12.03 : YAPI RUHSATINA ESAS UYGULAMA PROJELERİNİN HAZIRLANMASI 69

MADDE 12.03.1 : PROJELERİN ÇİZİM STANDARTLARI .................................. 69

MADDE 12.03.2 : PROJELERİN ÇİZİM VE TANZİM NORMLARI .................... 69

MADDE 12.03.3 : PROJELERİN BAŞLIK PAFTASINDA BULUNMASI GEREKLİ BİLGİLER 70

MADDE 12.04 : YAPI RUHSATI BAŞVURUSU ............................................... 71

MADDE 12.04.1 : YAPI RUHSAT BAŞVURUSUNDA İSTENEN BELGELER .............. 71

MADDE 12.05 : PROJELERİN TETKİKİ AŞAMASINDA UYULACAK ESASLAR . 72

MADDE 12.06 : YAPI RUHSATI VERME İŞLEMİ ..................................... ..... 72

MADDE 12.07 : ESASLI TAMİR VE TADİLAT,İLAVE İNŞAAT VE RUHSAT YENİLEME İŞLEMLERİ

.... 73

MADDE 12.08 : RUHSAT SÜRESİ ..................................................................... 73

MADDE 12.09 : YAPI YERİNDE BULUNDURULMASI GEREKEN LEVHA VE BELGELER ..............73

MADDE 12.10 : İNŞAAT YERİNDE ALINMASI GEREKLİ ÖNLEMLER ..... 74

MADDE 12.11 : CEZA HÜKÜMLERİ . ............................................................... 74

 

XIII. BÖLÜM

VİZELER VE KAT MÜLKİYETİ İŞLEMLERİ İÇİN GEREKLİ BİLGİLER

 

MADDE 13.01 : TOPRAK VİZESİ ................................................................... 75

MADDE 13.02 : TEMEL ÜSTÜ VİZESİ ........................................................... 76

MADDE 13.03 : ISI YALITIM VİZESİ ............................................................. 76

MADDE 13.04 : ASANSÖR İŞLETME RUHSATI ............................................ 76

MADDE 13.05 : SIĞINAK VİZESİ İZNİ .......................................................... 77

MADDE 13.06 : YAPI KULLANMA İZNİ ....................................................... 77

MADDE 13.07 : KAT İRTİFAKI ...................................................................... 78

MADDE 13.08 : YAPI FOTOĞRAF TASDİKİ .................................................. 78

XIV. BÖLÜM

RUHSATA TABİ OLMAYAN YAPILAR

 

MADDE 14.01 : RUHSATA TABİ OLMAYAN YAPILAR ............................... 78

XV. BÖLÜM

PROJE MÜELLİFLERİ -TEKNİK UYGULAMA SORUMLULARI- ŞANTİYE ŞEFİ -SÜRVEYAN VE KALFALAR İLE İLGİLİ GENEL ESASLAR

 

MADDE 15.01 : PROJE MÜELLİFLİK HİZMETLERİ .................................... 79

MADDE 15.02 : FENNİ MESULİYET İLE İLGİLİ HÜKÜMLER .................... 79

MADDE 15.02.1 : FENNİ MESULİYET YÜKLENEBİLME KOŞULLARI ............... 79

MADDE 15.02.2 : FENNİ MESULİYET HİZMETLERİ .................................... 81

MADDE 15.03 : ŞANTİYE ŞEFİ İLE İLGİLİ HÜKÜMLER ............................. 83

MADDE 15.04 : SÜRVEYANLIK VE KALFALIK. İLE İLGİLİ HÜKÜMLER ..83

XVI. BÖLÜM

ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

 

MADDE 16.01 : YÜRÜRLÜK ................................................................... 84

MADDE 16.02 : UYGULAMA .................................................................... 84

 

GEÇİCİ MADDE 1 : .................................................................................. 84

GEÇİCİ MADDE 2 : .................................................................................. 84

GEÇİCİ MADDE 3 : .................................................................................. 85

GEÇİCİ MADDE 4 : .................................................................................. 85

 

BURSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ

İMAR YÖNETMELİĞİ

I. BÖLÜM

AMAÇ

 

MADDE 1.01 AMAÇ

Bu yönetmeliğin amacı, Bursa Büyükşehir Belediyesi, belediye ve mücavir alan sınırları içerisindeki yerleşme yerleri ile yapılaşmaların İmar Planları, İmar Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri ile fen, sağlık ve çevre koşullarına uygun oluşumunu sağlamaktır.

 

II. BÖLÜM

KAPSAM VE YASAL DAYANAK

 

MADDE 2.01 KAPSAM

3194 sayılı İmar Kanunu ve 3030 sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği gereğince hazırlanan bu yönetmelik, Bursa Büyükşehir Belediye sınırları içerisinde ve mücavir alanlarında uygulanır.

Bu yönetmelikte adı geçen Büyükşehir Belediyesi ile Bursa Büyükşehir Belediyesi, ilçe belediyesi veya belediyeleri ile de Bursa Büyükşehir Belediye sınırları içerisindeki ilçe belediyesi veya belediyeleri kastedilmektedir.

 

MADDE 2.02 YASAL DAYANAK

Bu yönetmelik, 3194 sayılı İmar Kanununun 4‘üncü maddesi ve 3030 sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliğinin 8 inci maddesi gereğince hazırlanmıştır.

 

III. BÖLÜM

GENEL ESASLAR

 

MADDE 3.01 İMAR PLANI KAYIT VE HÜKÜMLERİNİN ÖNCELİĞİ

Bu yönetmelikte yazılı hükümler, İmar planlarında aksine açıklama bulunmadığı takdirde uygulanır. Ancak İmar planlarında; parselasyon durumları ve bina kitleleri, bina ölçüleri ve irtifa veya KAKS veya yapılaşma simgesi bilhassa bu maksatla etüt edilerek belirlenmediği, sadece ayrık veya bitişik bina yapılacağını, ön bahçeli veya ön bahçesiz nizamın kabul olunacağını, binaların tertip şeklini veya yüz alacakları cepheyi tespit maksadı ile şematik olarak gösterildiği takdirde, bunlara ait ifadeler imar planlarının kayıtlarından sayılmazlar. Bu durumda bu yönetmelik hükümleri uygulanır.

 

MADDE 3.02 İMAR PLANLARINDA VE YÖNETMELİKTE OLMAYAN HUSUSLAR

İmar planlarında açıklanmamış ve bu yönetmelikte de yer almamış hususlarda; lüzum, ihtiyaca ve civarın karakterine göre uygulanacak şekil ile ilgili ilçe Belediye Başkanlığınca tereddüt edilen konularda, Bursa Büyükşehir Belediye Meclisi kararı alınır ve bu karara göre uygulama yapılır.

Bursa Büyükşehir Belediyesi ve İlçe Belediyeleri, mevzuat ve standartlarda özürlüler konusunda getirilen hükümlere uymak ve bunları uygulamakla yükümlüdür. Ayrıca Büyükşehir Belediyesi yörenin koşullarını göz önünde bulundurarak mevzuat ve standartlarda yer almayan hususlarda da özürlülerle ilgili gerekli önlemleri almaya yetkilidir.

Bunun dışında bu yönetmelik esaslarına aykırı olarak, prensip kararları veya benzeri kararlar alınıp uygulanamaz.

 

MADDE 3.03 DİĞER İLGİLİ MEVZUATIN GEÇERLİLİĞİ

Bu Yönetmelik esaslarına göre yapılacak bütün yapılar; Türk Standartları Enstitüsü standartları dikkate alınarak plan, fen, sağlık, yangın güvenliği ve çevre şartları, ÇED ile ilgili yürürlükte bulunan kanun, tüzük ve yönetmelik hükümlerine de uymak zorundadır.

Büyükşehir Belediye sınırlarının tamamı I. derece deprem bölgesi kapsamında kaldığından; yapı güvenliği açısından bütün binalar "Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik"in depreme dayanıklı yapılar için belirlenen hesap ilkelerine uygun projelendirilecek ve buna göre yapılacaktır.

Taşınmaz Kültür ve Tabiat Varlıları Koruma Kurulunca belirlenmiş tescilli parsel ile komşu parsellerde 2863 ve 3386 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıkları Kanunu ve Koruma Yüksek Kurulu ilke kararları uyarınca alınacak Bursa Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulu kararları doğrultusunda işlem yapılır.

Bu yönetmelikte adı ve numarası belirtilmiş kanun, yönetmelik, standart ve mevzuat ile ilgili kurumlarınca değişiklik yapılması, adı veya numarasının değiştirilmesi halinde yürürlüğe giren yeni belgeler geçerlidir.

 

MADDE 3.04 RUHSATSIZ VEYA RUHSAT EKLERİNE AYKIRI YAPILARDA TAMİR VE TADİL İŞLERİ

Ruhsat alınması gerektiği halde ruhsat alınmadan veya ruhsat ve eklerine aykırı olarak yapılan yapılar; kanun, imar planı ve yönetmelik esaslarına uygun hale getirilmedikçe bunların esaslı tamir, tadil ve ilavelerine izin verilmez.

Tek ruhsata bağlanmış yapı ya da yapılara ait bağımsız bölümlerden herhangi birinin İmar Kanunu, imar planı veya yönetmelik hükümlerine aykırı olması, bunlara aykırı olmayan diğer bağımsız bölümlerin tamir, tadil veya ilave işlemlerini durdurmaz.

Ruhsat hilafı imalat, İmar Yönetmeliğinin 5.03 maddesinin 1, 2, 3 ve 4‘üncü şıklarına aykırı ise veya binanın ortak yerinde ise bu maddenin lehteki hükümleri uygulanmaz.

 

MADDE 3.05 BELEDİYE TASARRUFUNDAKİ YERLER ÜZERİNDE İNŞAAT

Belediyeler; tasarruflarındaki yol, otopark, park, yaya bölgesi, kaldırım gibi kamu malı olarak terkinli yerler üzerinde otobüs durağı, büfe, WC, trafo merkezi, (10.00) m2yi geçmeyen muhtarlık binaları, ulaşım ve haberleşme noktaları, sinyalizasyon ve aydınlatma elemanları, çöp kutusu, bank, reklam ve bilgilendirme levha ve panoları gibi kent mobilyaları ile peyzaj elemanlarını, araç ve yaya trafiğini aksatmayacak, can ve mal güvenliğini tehlikeye sokmayacak şekilde Türk Standartları Enstitüsü standartlarına da uymak koşuluyla yapar veya yaptırır.

Yol, otopark, park, kaldırım vbg düzenlemelerde, özürlülerin kullanımının sağlanması amacıyla özürlülerle ilgili Türk Standartları Enstitüsü standartlarına (TS 9111/Nisan 1991) uyulması zorunludur.

 

MADDE 3.06 YAPILARIN ESTETİĞİNDE BELEDİYE YETKİSİ

Büyükşehir ve İlçe Belediye Başkanlıkları, gerekli gördükleri bölge,cadde, sokak ve yapıların estetiği ile ilgili kurallar getirmeye, bu işlemlerle ilgili estetik kurullar oluşturmaya yetkilidir. Belediyelerce oluşturulacak estetik kurullar Belediye Başkanının uygun gördüğü ilgili meslek odaları ve üniversite temsilcileri, konusunda uzman kişi ve kuruluşlar ile belediye teknik elemanlarından oluşur. Estetik kurullardan çıkan her türlü karar Büyükşehir Belediye Başkanının onayından sonra kesinlik kazanır.

Kurul özürlülerin ulaşabilirliğini engelleyici kararlar alamaz.

 

MADDE 3.07 ÖLÇÜLERİN TANIMI

Bu Yönetmelikte belirtilen ölçüler kaba inşaat ölçüleridir.

Türk Standartları Enstitüsü standartlarının bu yönetmelik ölçülerinden küçük olması halinde yönetmelik hükümleri geçerlidir.

 

MADDE 3.08 YÖNETMELİĞİN VE MEVZUAT HÜKÜMLERİNİN DEVAM EDEN VE BİTMİŞ YAPILARDA UYGULANMASI

Ruhsat süresi içinde tamamlanamayan yapılar için ruhsat süresi dolmadan yapılacak ruhsat yenileme işlemlerinde, ruhsat alma tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri uygulanır.

İnşasına iki yıl içinde başlanmayan (toprak vizesi almayan) veya ruhsat süresi içinde tamamlanmayan ve beş yıllık ruhsat süresi içinde ruhsat yenilemesi yapılmayan yapılar, ruhsat süresi geçmiş yapı olarak değerlendirilir. Bu yapılar hakkında, bu yönetmeliğin 12.08 maddesi hükümleri geçerli olmak kaydı ile yeniden ruhsat alma tarihinde yürürlükte bulunan plan ve mevzuat hükümleri uygulanır.

Yine bu yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce, ruhsatname eklerine aykırı olarak yapılan yapılar, gerek yapıldığı tarihte yürürlükte olan esaslara, gerekse bu yönetmelik esaslarına göre incelenerek hakkında lehte olan hüküm uygulanır.

IV. BÖLÜM

İSTİSNALAR

 

MADDE 4.01 AFET BÖLGELERİNDE YAPILACAK BİNALAR

Bu Yönetmeliğin,"Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik " hükümlerine aykırı hükümleri uygulanmaz. Ancak afet bölgelerinde yapılacak yapılarda da Türk Standartları Enstitüsü tarafından özürlüler için belirlenen standartlara uyulacaktır.

 

MADDE 4.02 RESMİ VE UMUMİ BİNALAR

Resmi binalar; bu yönetmeliğin iç ölçülerine ait hükümlerine tabi değildir. Ayrıca ayrık nizamda ve imar planlarında kendilerine tahsis edilmiş yerlerde olmak, planda verilen hükümlere aykırı olmamak ve bu yönetmelikte resmi binalar için getirilmiş hükümlere uymak koşulu ile bu yönetmeliğin, TAKS, yükseklik, cephe ve derinlikler hakkındaki kayıtlarına da bağlı değildir.

Resmi ve umumi binalarda, özürlülerin yaşamını kolaylaştırmak amacıyla özürlülerle ilgili Türk Standartları Enstitüsü standartlarına (TS 9111/Nisan 1991) uyulması zorunludur.

V. BÖLÜM

TANIMLAR

MADDE 5.01 İMAR PLANLARINA İLİŞKİN TANIMLAR

 

A) SINIRLAR

1) Büyükşehir Belediye Sınırı : Bursa Büyükşehir Belediyesinin sınırlarıdır ve İlçe Belediye sınırlarından oluşur.

2) İlçe Belediye Sınırı : Bursa Büyükşehir Belediyesi kapsamında kurulan İlçe Belediyelerinin, Büyükşehir Belediye sınırı içinde kalan sınırlarıdır.

3) Mücavir Alan Sınırı : İmar mevzuatı bakımından Belediyelerin kontrol ve sorumluluğu altına verilmiş olan alan sınırlarıdır.

 

B) KENTSEL KULLANIM ALANLARI

1. KONUT ALANLARI

İmar planlarında konut yapımı için ayrılmış iskan bölgeleridir. Üst ölçekli plan kararlarına uygun olarak, imar planları ile belirlenmiş ve iskan edilmiş alanlardır.

Bu alanlarda zemin üstü katlar konut olarak kullanılmak kaydıyla zemin ve bodrum katta, halkın günlük ihtiyaçlarını karşılamak üzere ticarete yönelik bağımsız bölümler oluşturulabilir.

a-Gelişme Konut Alanı : Üst ölçekli plan kararlarına uygun olarak, İmar planlarında kentin gelişmesine ayrılmış alanlardır.

b-Toplu Konut Alanı : Üst ölçekli plan kararlarına uygun olarak, 2985 sayılı Toplu Konut Kanunu ve bağlı mevzuatına uygun olarak ilan edilen alanlardır.

c-Gecekondu Önleme Bölgesi : Üst ölçekli plan kararlarına uygun olarak, 775 sayılı gecekondu kanunu ve bağlı mevzuatına uygun olarak tanımlanan bölgelerdir.

d-Islah Edilecek Konut Alanı : 2981, 3290 ve 3366 sayılı kanunlara göre ıslah planı yapılmış alanlardır.

2. KENTSEL ÇALIŞMA ALANLARI

İmar planlarında, kamu kurumu, kentsel ve bölgesel iş merkezleri, toptan ticaret, pazarlama, depolama, sanayi ve organize sanayi, küçük ve orta ölçekli sanayi, konut dışı kentsel çalışma alanlarına ayrılan sahalardır.

a- Ticaret Bölgesi : İmar planlarında yönetim, sosyo kültürel ve ticari amaçlı yapılar için ayrılmış bölgedir. Bu bölgede büro, işhanı, gazino, lokanta, çarşı, çok katlı mağaza, banka, otel, sinema, tiyatro gibi sosyal kültürel tesisler, yönetimle ilgili tesisler, özel eğitim ve özel sağlık tesisleri ve benzeri yapılar yapılabilir.

Ticaret bölgelerinde, zemin üstü katlar istendiğinde konut olarak da kullanılabilir.

b- Sanayi ve Organize Sanayi Bölgeleri : İmar Planlarında her türlü sanayi tesisleri için ayrılmış alanlardır. Bu bölge içersinde amaca göre hizmet görecek diğer yapı ve tesisler de yapılabilir.

c- Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Bölgeleri : Küçük ve Orta ölçekli sanayicilerin yer aldığı, organize olan veya olmayan sanayi kullanımına ayrılmış alanlardır.

d- Kamu Kurumu Alanları : Resmi veya idari tesis alanlarını, büyük alan kullanımını gerektiren kamu kuruluş ve servis alanlarını ve askeri alanları veya yapı ölçeğinde resmi, idari, dini ve umumi binaları içeren alanlardır.

 

3. SOSYAL VE KÜLTÜREL ALTYAPI ALANLARI

a- Yeşil Alanlar : Toplumun yararlanması için ayrılan oyun bahçesi, çocuk bahçesi, dinlenme, gezinti, piknik, eğlence ve kıyı alanları toplamıdır. Metropol ölçekteki botanik ve hayvanat bahçeleri ile bölgesel parklar bu alanlar kapsamındadır.

a.1- Çocuk Bahçeleri : Çocukların oyun ihtiyaçlarını karşılayacak alanlardır. Bitki örtüsü ile çocuk oyunları için gerekli araç gereçlerden, büfe, havuz, pergole ve umumi WC‘den başka tesis yapılamaz.

a.2- Parklar : Kentte yaşayanların yeşil bitki örtüsü ile dinlenme ihtiyaçlarına cevap veren alanlardır. İmar Planında park alanlarının içerisinde, park için gerekli başka tesisler gösterilmemiş ise; büfeler, havuzlar, pergoleler, açık çayhane ve umumi WC‘den başka tesis yapılamaz. Gereği halinde açık spor tesisleri yapılabilir.

b- Piknik, Eğlence ve Rekreasyon Alanları : Kentin açık ve yeşil alan ihtiyacı başta olmak üzere kent içinde ve çevresinde günü birlik kullanıma yönelik ve imar planı kararı ile belirlenmiş, eğlence, dinlenme piknik ihtiyaçlarının karşılanabileceği lokanta, gazino, kahvehane, çay bahçesi, büfe, otopark gibi kullanımlar ile tenis mini golf, otokros gibi her tür spor faaliyetlerin yer alabileceği alanlardır. Bu alanda yapılacak yapıların imar planında aksine bir hüküm yok ise emsali (0.05)‘i geçemez. Bu alanlarda yapılacak uygulama projeleri estetik kuruldan onay almak zorundadır.

c- Fuar Alanları : Kültürel eğitim alanı olup, eğlence ve dinlenme amacı yanında sanayi, tarım vbg. ürünlerin sergilendiği, ticaret yapılan, çağdaş, teknolojik sosyal tesis ve ilgili yönetim merkezleri ile donatılmış alanlardır.

d- Spor ve Oyun Sahaları : Spor ve oyun ihtiyaçlarını karşılayan alanlardır. Bu alanlarda kent ölçeği hiyerarşisine göre gerekli spor ve oyun alanları bulunur. Bunlar futbol, basketbol, voleybol, tenis, yüzme, atletizm, buz pateni vbg. gibi spor faaliyetlerini içeren açık ve kapalı tesis alanlarıdır. Bu alanlarda imar planlarında aksine bir hüküm bulunmadığı takdirde, tesisin kullanımını tamamlayıcı nitelikte olan soyunma, hakem ve idareci odası, WC-duş, lokal, kantin, kafeterya vbg. Tesisler H=(6.50) m (2 kat), KAKS: 0.05‘i aşmamak kaydı ile yapılabilir.

e- Kırsal Alanlar : Nazım İmar planında korunacak tarım alanı ve bağ bahçe alanı olarak belirtilen alanlardır. Bu alanlarda yapılacak yapıların imar planında aksine bir hüküm yoksa, brüt inşaat alanı (250) m2 ‘ yi, H=(6.50) m (2 kat), KAKS: 0.05‘ i aşamaz.

f- Ağaçlandırılacak Alanlar : Nazım ve İmar planlarında bu amaçla ayrılmış alanlardır. Bu alanlara yapılaşma ve ifraz izni verilmez. Ancak kamulaştırılıncaya kadar sahiplerince olduğu gibi kullanılmaya devam olunur.

g- Karayolu Servis Alanları : İmar planlarında ve nazım planda belirtilen ve benzin istasyonu, LPG ikmal istasyonu, servis istasyonu, motel, kamping, teşhir ve satışa yönelik ticari üniteler, gazino, lokanta gibi karayoluna hizmet verecek tesislerin yapılabileceği alanlardır.

Bu alanlarda imar planlarında getirilmiş yapılaşma hükümleriyle, nazım planda belirtilen esaslar dahilinde inşaata izin verilir. (Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmelik hükümleri saklıdır.)

Kentsel Çalışma, Sosyal ve Kültürel altyapı alanlarında yapılacak tüm yapı, tesis ve açık alan düzenlemelerinin özürlülerin de ulaşmasını ve kullanmasını sağlayacak şekilde Türk Standartları Enstitüsü standartlarına (TS 9111/Nisan 1991) uygun olarak yapılması zorunludur.

 

MADDE 5.02 ADA VE PARSELLERE İLİŞKİN TANIMLAR

 

MADDE 5.02.1 ADALARA İLİŞKİN TANIMLAR

1) İmar Adası : İmar planındaki esaslara göre meydana gelen adadır.

2) Kadastro Adası : Kadastro yapıldığı zaman var olan adadır.

 

MADDE 5.02.2 PARSELLERE İLİŞKİN TANIMLAR

1) İmar Parseli : İmar adaları içersindeki kadastro parsellerinin İmar Kanunu, İmar Planı ve Yönetmelik esaslarına göre düzenlenmiş şeklidir.

2) Kadastro Parseli : Kadastro yapıldığı zaman, kadastro adaları içinde bulunan mülkiyeti tescilli parseldir.

3) Parsel Köşe Koordinatları : Parsel köşelerinin ülke yüzey ağına göre X,Y,Z koordinatlarıdır.

4) Ülke Yüzey Ağı Koordinat Sistemi (ÜYAKS) : Ülke koordinat sistemine dayalı olarak kurulmuş Bursa nirengi şebekesidir.

5) Parsel cephesi : Parselin üzerinde bulunduğu yoldaki veya yollardaki cephesidir.

6) Parsel Derinliği : Parsel ön cephe hattına, arka cephe hattı köşe noktalarından indirilen dik hatların uzunluklarının ortalamasıdır.

7) Tabii Zemin : Arsanın hafredilmemiş ve/veya doldurulmamış durumudur. Tabii zeminde, belediyesince, yol kotu tutanağı düzenlenmeden, hiçbir şekilde kazı veya dolgu yapılamaz. Aksi takdirde İmar Kanununun 40 ve 42.maddeleri uyarınca işlem yapılır.

8) Düzenlenmiş (Tesviye edilmiş) Zemin : Bu yönetmelikte belirtilen esaslara göre hafredilerek veya doldurularak parselin aldığı son zemin durumudur.

 

MADDE 5.03 YAPI DÜZENİNE İLİŞKİN TANIMLAR

1) Taban Alanı (TA) : Yapının parsele oturacak bölümünün; iç bahçe, ışıklık, yangın merdiveni, alanı (5.00) m2yi aşmayan rüzgarlık giriş holleri, ilgili kurumunca gerekli görülerek bahçede yapılan trafo ile düzenlenmiş zeminden (1.00) metre yüksekliğe kadar yapılan, altı toprak dolgulu ve üstündeki çıkma sınırları hakkını aşmayan teraslar çıktıktan sonra geriye kalan alanların yatay izdüşümünün zeminde kaplayacağı alandır.

Bahçede yapılacak eklenti ve müştemilatlar, konsol olarak yapılan sundurmaların genişliği (2.00) metreyi aşan kısımları ile kolonlu olarak tertip edilen kullanım alanlarının tamamı taban alanına dahildir. Düzenlenmiş bahçe kotunun en az (0.50) metre altında kalmak ve üstüne (0.50) metrelik kısmının toprak doldurularak düzenlenmesi halinde ve yol cephelerinde yaklaştığı yol kırmızı kotunu, hiçbir noktada aşmayacak ve dışarıdan görünmeyecek şekilde ön bahçe altı ile parselin tamamı veya bir bölümü sadece otopark yapılması amacı ile kullanıldığında bu alan TAKS‘a dahil edilmez.

2) Taban Alanı Katsayısı (TAKS) : Yapı taban alanının imar parseli alanına oranıdır.

İmar mevzuatına göre, imar planlarında aksine bir hüküm olmadığı taktirde, ayrık nizama tabi arsalarda, binaların taban alanı kat sayısı (%40)‘ ı geçemez. Bu miktarın tespitinde parseldeki mevcut binaların taban alanları da hesaba katılır. Sanayi tesisleri ve resmi binalarda, planda aksine bir hüküm yoksa bu madde şartları aranmaz.

3) Katlar Alanı (KA) : Bodrum, asma kat, çekme kat ve çatı araları dahil iskanı mümkün olan bütün katların toplam alanından, ışıklıkların ve hava bacalarının en az ölçüleri çıktıktan sonraki alandır.

İskanı mümkün katlar ifadesi ile konut iş yeri, eğlence ve dinlenme yerleri gibi ikamete çalışmaya ve eğlenmeye tahsis edilmek üzere yapılan katlar kastedilmektedir.

Katlar alanı hesabına dahil edilmeyen alanlar :

a- Açık çıkmalar ve teraslar,

b- İç bahçeler, en az ölçülerdeki ışıklıklar, hava ve tesisat bacaları, yangın merdiveni, yangın sığınağı, asansör boşlukları,

c- Yüksekliği (1.80) metreyi geçmeyen sadece tesisatın geçirildiği tesisat galerileri ve katları,

d- Garaj, kalorifer dairesi, kömürlük, sığınak, asansör makine dairesi, kapıcı veya kaloriferci dairesi Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi (TEDAŞ) tarafından gerekli görülen trafo gibi müştemilat nevinden ortak mahaller,

e- Son katı çatı arasına ve asansör makine dairesine bağlayan merdivenler ile iskan edilmeyen kat ve bodrumlara inen ve çıkan merdivenlerin işgal ettiği alanlar,

f- Binaya giriş holleri,

g- Konut kullanımlı binalarda iskan edilen her kattaki açık ve kapalı merdiven, sahanlık ve koridorlar alanlarının, bir ve iki daireli bloklarda (14.00) m2 si, üç ve üçten fazla dairenin aynı merdivenden faydalanması halinde ise artan her daire için (5.00) m2 ilave edilmek suretiyle bulunacak alanlar,

Ticari kullanımlı binalarda ait olduğu katın brüt alanının %15‘ini geçmeyen açık ve kapalı merdiven, sahanlık ve koridor alanları,

h- Fabrika, villa, benzin istasyonu ve bunun gibi tek bağımsız bölümlü binalarda yapılan sığınak, kömürlük, otopark gibi müştemilat nevinden yerler dahil edilmez.

Katlar alanı hesabına dahil edilen alanlar:

a- Kapalı çıkmalar, verandalar, işyerlerinde yapılabilecek pasaj koridorları,

b- Çıkma veya gömme balkon ve terasların; üç tarafı kapalı olarak yapılması halinde bu şekilde teşekkül eden kısımların bulundukları cephe hattından itibaren (1.00) metre derinliği geçen bölümleri,

c- Yönetmelik gereği yapılan kömürlük dışındaki daire eklentileri dahil edilir.

4) Kullanma Alanı Katsayısı (KAKS, Emsal) : Katlar alanının imar parseline oranıdır.

5) Yapı İnşaat Alanı (Brüt İnşaat Alanı) : Bodrum kat, asma kat ve çatı arasındaki piyesler dahil yapının inşa edilen tüm katlarının toplam alanıdır. Işıklıklar, hava bacaları, saçaklar, bina dışında tertiplenen yangın merdivenleri hariç, diğer ortak alanlar bu alana dahildir.

Konsol olarak yapılan sundurmaların genişliği (2.00) metreyi aşan kısımları ile kolonlu olarak tertip edilenlerin tamamı brüt inşaat alanına dahildir.

6) Net Alan : Konut içersinde duvarlar arasında kalan temiz alandır.

Konutlarda kapı ve pencere şeritleri, duman ve çöp bacası çıkıntıları, ışıklıklar ve hava bacaları, karkas binalardaki kolonların duvarlardan taşan dişleri, bir konuttaki balkonların veya arsa zemininden (1.00) metreden yüksek terasların toplamının (2,00) m2 si, çok katlı binalarda genel giriş, merdiven ve sahanlıklar, asansörler, iki katlı tek ev olarak yapılan konutlarda iç merdivenlerin altında (1.70) metre yüksekliğinden az olan yerler, bodrumlarda konut başına bir adet, konutun bulunduğu bina dışında konut başına (4.00) m2 den büyük olmamak üzere yapılan kömürlük veya depo, kalorifer dairesi, yakıt deposu, sığınak, kapıcı veya kaloriferci dairesi, müşterek hizmete ayrılan depo, çamaşırlık; bina içindeki garajlar ile bina dışında konut başına (18.00) m2 den büyük olmamak üzere yapılan garajlar, net alan dışındadır.

Bina dışındaki,kömürlük veya depoların (4.00) m2 yi, garajların (18.00) m2 yi aşan miktarları ait oldukları konut net alanına dahil edilir. Net alan, duvar yüzlerinde (2,5) santimetre sıva bulunduğu kabul edilerek proje üzerinde gösterilmiş bulunan kaba yapı boyutlarının her birinden (5) er santimetre düşülmek suretiyle hesap edilir.

7) Ön Bahçe : Parsel ön cephe hattı ile yapı cephe hattı arasında kalan parsel bölümüdür. Birden fazla yola cephesi olan parsellerde, yapı ile yol arasında kalan parsel bölümleri de bu tanıma girer.

8) Arka Bahçe : Parsel arka cephe hattı ile yapı arka cephe hattı arasında kalan parsel bölümüdür.

9) Yan Bahçe : Parsel yan cephe hattı ile yapı yan cephe hattı arasında kalan parsel bölümüdür.

10) İç Bahçe : Yapı kitlesi içerisinde tertiplenen, estetik değerler için dahi olsa üstü hiç bir şekilde kapatılmayan bahçedir.

11) Bina yaklaşma mesafesi : Planda belirtilen ve yapının yola ve komşu parsellere yaklaşabileceği mesafedir. Bu mesafe çıkmalar ile azaltılamaz.

12) Bina derinliği : Binanın ön cephe hattı ile arka cephe hattının en uzak noktası arasındaki ön cephe hattına dik mesafedir.

13) Bina yüksekliği : Binanın yaya kaldırımı veya düzenlenmiş zemini üstünden, saçak seviyesine kadar olan mesafesidir.

14) İmar yüksekliği : Binanın kot aldığı noktadan, saçak seviyesine kadar olan mesafe olup imar planı ve yönetmelikte öngörülen yüksekliktir.

15) Saçak seviyesi : Binanın son katındaki en üst tabliyenin, en yüksek kotudur.

16) Kat yüksekliği : Binanın herhangi bir katının döşeme üstünden, bir üstteki katın döşeme üstüne kadar olan mesafesidir.

17) Bodrum kat : Zemin katın altındaki kat veya katlardır. Bu katlar konumlarına göre, zemin katın altındaki 1‘inci, onun altındaki 2‘nci ve devam eden sıra numaraları ile adlandırılırlar.

18) Zemin kat : İmar planı ve Yönetmelikte öngörülen kat adedine göre en alttaki kattır.

19) Normal kat : Zemin ve bodrum katların dışında kalan kat veya katlardır.

20) Asma kat : Binaların zemin katında yer alan ve madde 7.25 esaslarına göre düzenlenen ara kattır.

21) Son kat : Binaların çatı altında bulunan normal katlarının en üstte olan katıdır.

22) Veranda : Üstü örtülü camlı balkondur.

23) Pergole : Ahşap dikmeler ve sık kirişleme (mertekleme) ile yapılan, üzerine yeşillik sardırılan gölgeliktir.

24) Sundurma : Yağmur ve güneşten korunmak için, bir duvar önüne yapılabilen örtü elemanıdır.

Sundurmalar binaların cephesinde çekme ve bahçe mesafelerine tecavüz etmemek kaydıyla taşıyıcı eleman üzerine çatı ile örtülü, iki veya üç tarafı açık olmak koşuluyla yapılabilir. Sundurmalar duvar vbg. elemanlarla bölünemezler. Genişliği (5.00) metreden fazla olamaz. Her halükarda ait olduğu binanın taban alanının (1/3) ünü geçemez.

25) Portik : Bina cephelerinde; yol seviyesinde, üstü örtülü, önü sütunlu ve umuma açık yaya geçişleri için kullanılan açık galeridir.

26) Blok Başı : Bitişik veya blok nizam binalarda blok‘un cephe uzunluğunun başlangıç ve bitim parsellerinde teşekkül eden üç cepheli binadır.

27) Ayrık Nizam : Hiç bir yanından parsel hudutlarına bitişik olmayan yapı nizamıdır.

28) Blok Nizam : İmar planı veya bu yönetmelikte cephe uzunluğu, derinliği ve yüksekliği belirlenmiş tek yapı kitlesinin, birden fazla parsel üzerine oturduğu bahçeli veya bahçesiz yapı nizamıdır.

29) Bitişik Nizam : Bir veya birden fazla komşu parsellerdeki binalara, bitişik olan yapı nizamıdır.

30) Resmi Bina : Genel, Katma ve Özel Bütçeli İdarelerle, İl Özel İdaresi ve Belediye‘ye veya bu kurumlarca, sermayesinin yarısından fazlası karşılanan kurumlara ait olan ve kamu hizmeti için kullanılan binalardır.

31) Umumi Bina : Kamu hizmeti için kullanılan resmi binalarla, ibadet yerleri, özel eğitim, özel sağlık tesisleri, sinema, tiyatro, opera, müze, kütüphane, konferans salonu gibi kültürel binalar ile gazino, düğün salonu gibi eğlence yapıları, otel, özel yurt, işhanı, büro, pasaj, çarşı gibi ticari yapılar, spor tesisleri, genel otopark ve buna benzer herkesin kullanımına açık binalardır.

32) Yüksek Yapı : Binanın herhangi bir cephesinden, görünen bina yüksekliği (30.50) metreyi geçen veya görünen-görünmeyen bodrum katlar dahil olmak üzere toplam kat adedi 13 ü geçen yapılar, yüksek yapı olarak kabul edilir.

33) Mevcut Bina : İnşa edildiği tarihte yürürlükte olan hükümlere uygun olarak yapılmış veya halen o yerde uygulanması gereken plan ve yönetmelik hükümlerine göre aynen veya statik sakınca göstermeksizin ek ve değişiklik yapılmak sureti ile korunması mümkün bina veya korunması gerekli eski eser tescilli binadır. 2981, 3290 ve 3366 sayılı imar affı kanununa göre hak sahibi olmuş binalar kendisi de dahil olmak üzere hiç bir yapıya örnek olamaz.

34) Mevcut Teşekkül : Bir yapı adasında ya da yüz aldığı yol boyunca, mevcut ve muhafazası gereken binaların belirlediği oluşumdur.

36).Teknik altyapı :Yer altındaki içme suyu, atık su, yağmur suyu, doğalgaz, elektrik, telefon, kablolu TV vbg. hatlar ve yardımcı tesislerdir.

36) Avan Proje : Tatbikat projelerinin yapılmasına esas teşkil eden 1 /200, 1 /100 veya daha büyük ölçeklerde, yürürlükte bulunan plan ve yönetmeliklere göre düzenlenen projedir. Avan proje ile ruhsat verilemez, imar planında meydana gelecek değişikliklerden veya yönetmelik değişikliklerinden dolayı hiç bir hak iddia edilemez.

37) Belediyeler : Bursa Büyükşehir Belediyesi ve Büyükşehir Belediye sınırları içindeki ilçe Belediyeleridir.

38) Basit Tamir ve Tadil : Yapılarda derz, iç ve dış sıva, boya, badana, oluk , dere, doğrama, döşeme ve tavan kaplamaları, elektrik ve sıhhi tesisat tamirleri ile çatı onarımı ve kiremit aktarılması ile yapının taşıyıcı unsurlarını etkilemeyen, brüt inşaat alanını arttırmayan, kullanım amacını ve cephe görünümünü değiştirmeyen işlemlerdir. İmar planlarında aksine bir hüküm yoksa zemin kattaki vitrin değişiklikleri de basit tadilden sayılır.

39) Esaslı Tamir ve Tadil : Taşıyıcı unsurları etkileyen veya brüt inşaat alanını ve kullanım amacını değiştiren işlemlerdir.

40) Ortak Alanlar : Bina giriş holleri, ışıklıklar, hava ve tesisat bacaları, saçaklar, tesisat galerileri, açık ve kapalı merdivenler, merdiven holü, yangın merdivenleri, asansörler, kalorifer dairesi, kapıcı dairesi, kömürlük, sığınak, otopark, çatı ve binanın ortak merdiveni ile irtibatlandırılan teraslar gibi o binayı kullananların ortak kullanımına açık alanlardır.

41) Özürlü : Doğuştan veya sonradan herhangi bir nedenle bedensel, zihinsel, ruhsal, duygusal ve sosyal yeteneklerini çeşitli derecelerde kaybetmesi nedeni ile normal yaşamın gereklerine uyamama durumunda olup ; bağımsız hareket edebilmesi için yapılarda ve açık alanlarda özel fiziki düzenlemelere gereksinim duyan kişidir.

42) Fenni Mesul (Teknik Uygulama Sorumlusu - TUS) : Yapının; yürürlükteki kanun, imar planı, ilgili yönetmelik hükümleri, Türk Standartları, teknik şartnameler, 11.01.1974 tarihli ve 14765 sayılı resmi gazetede yayınlanan İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü ile fen, sanat ve sağlık kurallarına uygun olarak düzenlenen ruhsat eki projelerine göre gerçekleştirilmesinde ilgili idarelere karşı sorumlu olan ilgili meslek mensuplarıdır.

43) Şantiye Şefi:Yapının uygulanması için gerekli olan inşaat ve iş organizasyonunu sağlayan, işveren vekili olarak hareket eden ve İş Kanunu ile İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü‘ne göre zorunlu tedbirleri almak ve uygulatmak ile sorumlu olan mimar veya inşaat mühendisidir.

44) Sürveyan : Görevlendirildiği şantiyede fenni mesulün direktifleri ile yapının fen, sanat ve sağlık kurallarına uygun olarak yapılabilmesi için, yapı ile ilgili inşaat, tesisat, imalat, tadilat, tamirat ve her türlü inşaat işlerinden sorumlu olan ve aldıkları eğitime göre teknik öğretmen, yüksek tekniker, tekniker, teknisyen unvanını taşıyanlar ile 3308 sayılı Kanuna göre ustalık belgesi alan fen adamıdır.

45) Yapı Denetim Defteri: İlgili belediyesi ve ilgili meslek odaları tarafından onaylanan ve denetlenebilen, fenni mesuller tarafından yapı denetimlerindeki tespitlerin yazıldığı şantiyede bulundurulması zorunlu defterdir.

46) Jeolojik Etüd Raporu: İmar planı için zorunlu olan ve imar planına veri olan yapılaşma kararlarını etkileyen, arazi yapısına göre gözlemsel ve/veya aletsel etüd veya sondajlarla elde edilen ve parselin bulunduğu bölge genelini kapsayan, ilgili idare tarafından yaptırılan, Jeoloji mühendislerince hazırlanan rapordur. Bu rapor imar durumu talebi halinde imar durum belgesine eklenerek talep sahibi şahsa verilen bir belgedir.

47) Jeofizik Etüd Raporu : İmar planı yapımı için zorunlu olan ve imar planına veri olan yapılaşma kararlarını etkileyen, arazi yapısına göre gözlemsel ve/veya aletsel etüd veya sondajlarla elde edilen ve parselin bulunduğu bölge genelini kapsayan, ilgili idare tarafından yaptırılan, Jeofizik mühendislerince hazırlanan rapordur. Bu rapor imar durumu talebi halinde imar durum belgesine eklenerek talep sahibi şahsa verilen bir belgedir.

48) Zemin Etüd Raporu : Her parsel için ayrı ayrı hazırlanan zemin mekaniği, ve zemin emniyet gerilmelerini inceleyen, imar durum belgesi ile birlikte verilen bölge geneli ile ilgili jeolojik ve jeofizik raporları dikkate alarak zemin cinsi ve grubunu parsel bazında inceleyen, statik hesap ve projelendirmeye esas teşkil eden verileri içeren bu konuda uzmanlaşmış inşaat mühendislerince veya İnşaat Mühendisleri Odasınca, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı zemin ve temel etüdü raporunun hazırlanmasına ilişkin esaslara uygun hazırlanan rapordur.

VI.BÖLÜM

 

İFRAZ, TEVHİT VE ARSALAR İLE İLGİLİ HÜKÜMLER:

 

MADDE 6.01 PARSEL BÜYÜKLÜKLERİ

İmar planında gösterilen çeşitli bölgelerde imar planı ile getirilmiş farklı hükümler yoksa, yapılacak ifrazlarda elde edilecek yeni parsellerin en az ölçüleri, arazi meyli, yol durumu, mevcut yapılar vs. gibi mevkiinin özellikleri ile bu parsellerde yapılması mümkün olan yapıların ölçüleri ve ihtiyaçları da göz önünde tutularak Belediyelerce tespit olunur. Bu tespit sırasında aşağıdaki şartlara uyulur.

 

MADDE 6.01.1 PARSEL GENİŞLİKLERİ

1) Konut ve ticaret bölgelerinde :

A) 4 kata kadar (4 kat dahil) inşaata uygun yerlerde;

a- Bitişik nizamda : (6.00) metreden,

b- Blok başlarında : Yan bahçe mesafesi + (6.00) metreden,

c- Ayrık nizamda : Yan bahçe mesafeleri toplamı + (6.00) metreden,olamaz.

B) 6 kata kadar (6 kat dahil) inşaata uygun yerlerde ;

a- Bitişik nizamda : (8.00) metreden,

b- Blok başlarında : Yan bahçe mesafesi + (8.00) metreden,

c- Ayrık nizamda : Yan bahçe mesafeleri toplamı + (8.00) metreden az olamaz.

C) 8 kata kadar (8 kat dahil) inşaata uygun yerlerde;

a- Bitişik nizamda : (9.00) metreden,

b- Blok başlarında : Yan bahçe mesafesi + (9.00) metreden,

c- Ayrık nizamda : Yan bahçe mesafeleri toplamı + (9.00) metreden, az olamaz.

D) 10 veya daha fazla katlı inşaata uygun yerlerde ;

a- Bitişik nizamda : (12.00) metreden,

b- Blok başlarında : Yan bahçe mesafesi + (12.00) metreden,

c- Ayrık nizamda : Yan bahçe mesafeleri toplamı + (12.00) metreden az olamaz.

2) Yalnız bir katlı dükkan yapılacak ticaret ile küçük sanayi bölgelerinde;

a- Bitişik nizamda : (4.00) metreden,

b- Blok başlarında : Yan bahçe mesafesi + (4.00) metreden,

c- Ayrık nizamda : Yan bahçe mesafeleri toplamı + (4.00) metreden, az olamaz.

3) Sanayi bölgelerinde : (30.00) metreden az olamaz. Konut dışı kentsel çalışma alanlarında (40.00) metreden az olamaz.

4) Bu ölçülerin tespitinde, köşe başına rastlayan parsellerde yol tarafındaki yan bahçe yerine, o yol için tayin edilmiş ön bahçe mesafesi alınır.

 

MADDE 6.01.2 PARSEL DERİNLİKLERİ

1) Konut, ticaret, sanayi dışı iş yeri bölgelerinde;

a- Ön bahçesiz nizamda : (13.00) metreden,

b- Ön bahçeli nizamda : Ön bahçe mesafesi + (13.00) metreden az olamaz

2) Konut, ticaret ve sanayi dışı işyeri bölgelerindeki herhangi bir uygulama görmemiş imar adalarında yapılacak parselasyonlarda en az parsel derinliği ;

a- Ön bahçesiz nizamda : (10.00) metre + H/2 (arka bahçe mesafesi) ,

b- Ön bahçeli nizamda : Ön bahçe mesafesi + (10.00) metre+ H/2 ölçüleri aranır.

Bu şartların sağlanamadığı özel durum ve hallerde ilgili İlçe Belediye Meclisinin alacağı karara uyulur.

3) Köşe başı parsellerde : Cephelerden birinde en az parsel derinliği şartı aranır.

4) Yalnız 1 katlı dükkan yapılacak ticaret ile küçük sanayi bölgelerinde;

a- Ön bahçesiz nizamda : (4.00) metreden,

b- Ön bahçeli nizamda : Ön bahçe mesafesi + (4.00) metreden, az olamaz.

5) Sanayi ve Organize sanayi bölgelerinde: (30.00) metreden az olamaz.

 

MADDE 6.02 BAHÇE MESAFELERİ

1) Ön bahçe mesafeleri : İskan alanlarında yapılacak binaların ön bahçe mesafeleri en az (5.00) metredir.

2) Yan bahçe mesafeleri : Görünen kat adedi 4 kata kadar (4 kat dahil) olan binalarda yan bahçe mesafeleri en az üç metredir. 4 kattan fazla her kat için yan bahçe mesafeleri (0.50) metre arttırılır.

3) Arka bahçe mesafeleri : (3.00) metreden az olmamak koşulu ile arka bahçe mesafesi H/2 dir. Ancak ön bahçesiz nizamda bina derinliğinin (10.00) metreden az kalması halinde arka bahçe mesafesi (2.00) metreye kadar azaltılabilir.

4) İç bahçe mesafeleri : Bitişik nizam yapılarda bağımsız bölümlerin zorunlu direkt ışık ve hava ihtiyacını karşılamak için yapılan iç bahçelerin dar kenarı (4.00) metreden az olamaz. Bu mesafeler çıkmalar ile daraltılamaz.

Ayrık nizamda TAKS, KAKS oranı belirlenmiş parsellerde yapılacak yapıların iç bahçelerinin dar kenarı, bina yüksekliğinden az olamaz. Ayrık nizam yapılarda iç bahçe alanı dahil binanın tabanda kaplayacağı alan; parsel alanının (%40)‘ını geçemez. Yapı kitlesi içerisinde tertiplenen bahçelerin, iç bahçe olarak değerlendirilmemesi için, en az dar kenarı genişliğinde dışa açık olması gerekir.

 

MADDE 6.03 İFRAZ-TEVHİT VE İSTİSNALAR

1) Her tür imar adasının tamamında parselasyon planı yapılmadan, bu adadaki parsellerde ifraz ve tevhit yapılamaz.

2) Çeşitli kamu ve hizmet tesislerinin gerçekleştirilmesi maksadı ile yapılması gereken kamulaştırmalar yüzünden, bu hizmet ve tesisler için, gerekli parçalara ayrılmasını sağlamak üzere yapılacak ifrazlar bu yönetmelikteki ifraz şartlarına tabi değildir.

3) Yapı nizamı,inşaat taban alanı oranı ile belirlenen yerler ile plan üzerinde ölçüsü belirlenmiş blok nizamına tabi imar parselasyon planı varsa imar parsellerinin tevhidi halinde elde edilecek yeni inşaat taban alanı parsellerin tevhidi öncesi ayrı ayrı hakları olan inşaat taban alanlarının toplamını geçemez.

4) Parselasyon planları neticesi bir imar parselinin parçası olarak oluşacak artık ve kadastro parsellerine geçici inşaat izni verilemez.

 

MADDE 6.04 İFRAZ YOLU İLE CEPHESİ OLMAYAN PARSEL İHDASI

İfraz yolu ile cephesi olmayan parsel ihdası ancak, imara uygun hale getirildiği parsele şuyulandırılarak yapılır. Ancak plan genel zayiat oranı içinde kalan ve İmar Kanununun 18 inci maddesine göre kaybı fazla olan diğer parsellere verilmek ve bu amaç dışında kullanılmamak üzere yolsuz teşekkül edebilecek parseller Belediye adına tescil edilmek şartıyla ifraz edilebilir.

 

MADDE 6.05 TAMAMI VEYA BİR KISMI UMUMİ HİZMETLERE AYRILAN YERLERERASTLAYAN ARSALARDA İFRAZ

İmar planlarında iskan hudutları içinde bulunup, umumi hizmetlere ayrılan yerlere rastlayan arsaların bu hizmetler için gereken kısmı ayrıldıktan sonra, geriye kalan parçaları imar planı ve bu yönetmelik esaslarına göre uygun ise ifraz edilebilir. Keza, imar planı ve yönetmelik esaslarına göre uygun olduğu takdirde, bunlar üzerinde yapı izni verilebilir.

Tamamı umumi hizmetlere ayrılan yerlere rastlayan veya kalan parçası plan ve yönetmelik hükümlerine göre, yapı yapılmasına uygun olmayan arsalar kamulaştırılıncaya kadar sahipleri tarafından olduğu gibi kullanılmaya devam olunur. Bu gibi yerlerden 5 yıllık programa dahil bulunmayanlara Madde 10.01 maddesindeki şartlara göre, muvakkat inşaat izni verilebilir.

 

MADDE 6.06 KAPANAN YOLLAR

İmar planına göre, kapanan çıkar veya çıkmaz sokaklar veya yollar üzerinde ya da mahreci bulunmasına rağmen yapı adası ortasında kalan parseller ifraz edilemezler. Bu gibi yerlerde imar kanununun ilgili hükümleri uygulanamadığı ve yapı yapılmasına uygun bir durum elde edilemediği taktirde imar mevzuatı hükümleri uygulanıncaya kadar, sahiplerince olduğu gibi kullanılmaya devam olunur.

Bu gibi arsalarda beş yıllık programa dahil olmayan ve bu yönetmelik hüküm ve ölçülerine göre, bina yapılmasına uygun bulunanların da bu yönetmeliğin 10.01 maddesindeki şartlara göre muvakkat inşaat izni verilir.

MADDE 6.07 TEHLİKELİ ALANLAR

Taşkın, heyelan ve kaya düşmesi gibi afet alanlarında bulunan sıhhi ve jeolojik mahsurları olan veya bunlar gibi tehlikeli durumlar arz etmesi yüzünden imar planlarında veya ilgili idarelerce hazırlanmış ve onaylanmış raporlara göre yapı yapılması yasak edilmiş alanlar olup ifraz edilemez. Bu gibi yerlerde, arazinin takviyesini sağlayan tesislerden başka yapı yapılamaz.

İmar planlarında yukarıdaki sebeplerle ağaçlandırılacak alan olarak gösterilen alanlarda da aynı esaslara uyulur.

 

VII. BÖLÜM

YAPI

 

MADDE 7.01 PARSELLERDE YAPILANMA ŞARTLARI

Bir parselin bulunduğu imar adasının tamamında parselasyon planı yapılıp, Belediye Encümenince onaylanmadan yeni inşaat izni için imar durumu verilemez. Parselasyon planına göre, müstakil yapı yapılmasına uygun olmayan parsellere, imar parseli oluşmadan ve tapuya tescili tamamlanmadan ruhsat verilemez. Genel olarak da, bu yönetmeliğin parsel büyüklükleri hakkındaki hükümlere uymayan parsel veya arsalarda yeni inşaat ve ilaveler ile mevcut yapıların esaslı tadiline izin verilmez.

Ancak iki tarafında imar planı ve mevzuatına aykırı olmamak şartı ile yapılmış bina veya korunması gerekli eski eser tescilli bina ile bir tarafında imar planı mevzuatına aykırı olmamak şartı ile yapılmış bina, diğer tarafında korunması gereken eski eser tescilli bina veya bir tarafında yukarıda bahsedilen binalardan biri ile diğer tarafında plana göre tespit edilmiş bir yol bulunan arsalarda plan ve yönetmeliğin diğer şartlarına aykırı olmamak kaydı ile bu yönetmelikteki parsel büyüklükleri ile ilgili hükümlere uyulmaksızın imar parseli teşekkül ettirilebilir ve yapı yapılmasına izin verilebilir.

( 2981, 3290, 3366 sayılı İmar Affı Kanunundan faydalanmış binalar hariç.)

 

MADDE 7.02 BİR PARSELDE BİRDEN FAZLA BİNA YAPILMASI

Bir parselde plan ve yönetmelik hükümlerine uygun olması şartı ile birden fazla bina yapılabilir.

Bu durumda binaların birbirine olan mesafeleri

1) Ayrık nizama tabi parsellerde; her bina için imar planı ve yönetmelikte ayrı ayrı belirlenen yan bahçe mesafelerinin toplamından az olamaz.

2) Bitişik nizama tabi parsellerde; her bina için imar planı ve yönetmelikte ayrı ayrı belirlenen arka bahçe mesafelerinin toplamından az olamaz.

3) Maliklerin talebi halinde tapu idareleri, imar parsellerini imar adası içinde tevhit ederek, elde edilen yeni imar parselleri üzerine yatay kat irtifakı veya kat mülkiyeti tesis edebilirler

 

MADDE 7.03 SİLUET

İmar planlarında belirtilen imar yükseklikleri en fazla olup, planda belirtilen imar yüksekliğine tekabül eden kat adedi aynı kalmak kaydı ile parselin imar adasında yüz aldığı cephedeki ruhsatlı yapı gabarisine veya gabarilerine göre en az kat yüksekliğini korumak kaydıyla bina yüksekliği azaltılabilir.

Bu hükmün uygulanmasını sağlamak amacıyla, belediyeye sunulan uygulama projelerinin başlık paftasına, komşu parsellerdeki mevcut yapılaşmayı gösterecek şekilde ölçekli ve kotları belirlenmiş siluet eklenir.

 

MADDE 7.04 BİNA CEPHELERİ

Ayrık yapı nizamına tabi olan yerlerde yapılacak binaların bina cephesi, çıkmalar hariç (40.00) metreyi geçemez. İkili veya üçlü blok yapılması gereken yerlerde, daha uygun çözüm yolları bulmak amacı ile bir kaç dar parseli birlikte mütalaa ederek, o yer için tespit edilen yapı karakterine uyacak bir tertipten uzaklaşmamak üzere, bina cepheleri toplamı (40.00) metre olan ikili veya üçlü bloklar teşkil etmeye ilgili Belediye Başkanlığı yetkilidir. Blok yapı nizamına tabi olan yerlerde ise, blok boyu (50.00) metreyi geçemez.

Resmi binalar ve sanayi tesislerinde (40.00) metre cephe boyu şartı aranmaz.

 

MADDE 7.05 AYRIK YAPI NİZAMINA TABİ YERLERDE YAPI YERİNİN TESPİTİ

Ayrık yapı nizamına tabi olan yerlerde yönetmelik hükümlerine dayanılarak tayin edilen taban alanını aşmamak ve en az bahçe mesafelerini korumak, plan ve yönetmeliklerde o parsel için belirlenen katlar alanını kısıtlamamak şartı ile yapı yerini tespite ilgili Belediye Başkanlığı yetkilidir.

 

MADDE 7.06 BİNA DERİNLİKLERİ

İmar planında bina derinlikleri belirlenmemiş yerlerde :

1) Bitişik blok nizama tabi parsellerde bina derinlikleri, (20.00) metreyi geçmemek ve hiçbir yerde arka bahçe sınırına (3.00) metreden fazla yaklaşmamak şartı ile D = L - (K + H/2) formülü ile hesaplanır. Burada, D = Bina derinliği, L = Parsel derinliği, K = Ön bahçe mesafesi, H = İmar yüksekliğini gösterir. Bu formüle göre bulunacak bina derinliğinin (10.00) metreden az kalması halinde, arka bahçe (2.00) metreden az olmamak şartı ile bina derinliği (10.00) metreye arttırılır.

İlave kat müsaadelerinde mevcut yapı derinliği, ilave katlarda aynen devam ettirilir.( 2981, 3290, 3366 sayılı İmar Affı Kanunundan faydalanmış binalar hariç.)

2) Bitişik ve blok nizama tabi olup, iki yol arasında kalan ve varsa ön bahçe mesafeleri çıktıktan sonraki ortalama derinliği (30.00) metreden az olan parsellerde bu derinliğe kadar bina yapılabilir. Ancak, verilecek bina derinliklerinin ada içi boşluğunu bölücü bir nitelik kazanması halinde, bu parsele verilecek bina derinliği mevcut teşekküle göre düzenlenir.

3) Ayrık yapı nizamına tabi parsellerde, taban alanı katsayısı (%40) veya imar planında öngörülen TAKS dahilinde kalsa bile bina derinliği (40.00) metreyi aşamaz.

4) Nazım veya imar planlarında ticaret bölgesi veya zemin kat ticarethane olarak gösterilen blok ve bitişik nizam yapı adalarında yapılacak binaların gece ve gündüz ikamete ayrılmayan, sadece işyeri olarak kullanılan zemin katları, bodrumları ile birlikte ön ve yan bahçe mesafelerine tecavüz etmemek kaydı ile arsa derinliğince yapılabilir. Şu kadar ki; meyilli arsalarda bu yüksekliğin arka komşu sınırında tabii zeminden itibaren (6.50) metreyi geçmesi halinde, bu miktarı aşan kısmı arka komşu sınırından en az (3.00) metre geriden başlatılır.

5) Parselin bitişik iki tarafında imar planına, yönetmeliğine göre ruhsatlı teşekkül eden (2981, 3290, 3366 sayılı İmar Affı kanunundan faydalanmış binalar hariç) veya olduğu gibi korunması mümkün bina bulunan parsellerde bina derinliği; en az (2.00) metre arka bahçe mesafesini korumak kaydı ile komşu binaların derinliğine kadar arttırılır.

6) Ayrık nizam yapılaşmadaki, resmi binalar ve sanayi tesislerinde en az bahçe mesafelerine tecavüz etmemek kaydı ile bu madde hükümleri aranmaz.

 

MADDE 7.07 İMAR YÜKSEKLİKLERİ

1) İmar planlarında kat adetleri veya imar yükseklikleri belirtilmemiş yerlerde imar yükseklikleri ve bunlara tekabül eden kat adetleri aşağıda gösterilen miktarları aşmamak üzere tespit olunur.

İmar planına göre genişliği:

(7.00) metreye kadar olan yollarda :

İmar yüksekliği (6.50) metreden, kat adedi bodrum hariç 2 den fazla,

(7.00) metre ve daha geniş yollarda :

İmar yüksekliği (9.50) metreden, kat adedi bodrum hariç 3 den fazla,

(9.50) metre ve daha geniş yollarda:

İmar yüksekliği (12.50) metreden, kat adedi bodrum hariç 4 den fazla,

(12.00) metre ve daha geniş yollarda:

İmar yüksekliği (15.50) metreden, kat adedi bodrum hariç 5 den fazla,

(14.50) metre ve daha geniş yollarda

İmar yüksekliği (18.50) metreden, kat adedi bodrum hariç 6 dan fazla,

(17.00) metre ve daha geniş yollarda:

İmar yüksekliği (21.50) metreden, kat adedi bodrum hariç 7 den fazla,

(19.50) metre ve daha geniş yollarda:

İmar yüksekliği (24.50) metreden, kat adedi bodrum hariç 8 den fazla olamaz.

İmar planlarında gösterilen imar yüksekliklerinin veya kat adetlerinin birbirlerine tahvillerinde veya neye tekabül ettiklerinin tespitinde de bu esaslar göz önünde bulundurulur.

2) İmar planına göre iskan sınırları dışında kalan veya iskan sınırları içinde bulunup da yapı yapılması yasaklanan veya başka maksada tahsis olunan yerlerde bu madde uygulanmaz.

3) Yeni yapılacak binalarda tayin edilmiş ise imar planlarındaki şartlara, aksi halde bu yönetmelikte gösterilen yüksekliğe veya kat adedine uyulması mecburidir.

Ancak, temel ve statik hesapları ile bahçe mesafeleri merdiven, ışıklık vs. gibi kat adedi veya bina yüksekliği ile ilgili elemanları plan ve yönetmelikte gösterilen en fazla yüksekliğe göre hesaplamak, gereği halinde asansör yeri bırakılmak veya proje mesuliyeti ile fiilen yapılacak bölümün fenni mesuliyet hizmetleri bu esaslara göre aranmak şartı ile daha az katlı bina yapılabilir.

İki veya daha az katlı bina yapılması gereken yerlerde inşa olunacak noksan katlı binalarda, belediyesince uygun görülen hallerde, bu şartlar aranmaz.

4) Bu maddelerin uygulanmasında yollardaki kısmi genişleme ve daralmalar ile ön bahçe, yeşil alan, refüj, meydan, otopark, demiryolu, su kanalı gibi unsurlar yol genişliğine dahil edilmez.

5) Bu yönetmelikte ve planda gösterilen yükseklikler herhangi bir abideyi veya korunması gereken tarihi ve mimari bir eserin görünüşünü bozması halinde, ilgili belediye meclisince gereği kadar azaltılabilir .

6) İmar planı veya bu yönetmelik gereği sonradan bir kat ilavesi verilen binalara, ilave katlarını yapabilmeleri için statik bakımdan kat ilavesine mahsur olmadığını belgelemeleri kaydı ile bu yönetmeliğin maddelerindeki yan bahçe, merdiven ve asansörlerle ilgili hükümler aranmaksızın ruhsat verilebilir.

7) Bitişik nizama tabi imar adalarında, iki veya daha fazla yola cepheli köşe başına rastlayan parsellerde yapılacak binalar, daha fazla yükseklik alabileceği sokağın şartlarına tabidir. Ancak, bu yükseklik diğer sokakta (20.00) metre bina derinliğinden fazla devam edemez.

8) Ayrık nizam yapılaşmadaki resmi binalar ve sanayi tesislerinde imar yüksekliği belirtilmemiş planlarda yapılacak uygulamalarda imar yüksekliği şartı aranmaz.

 

MADDE 7.08: BİNALARA KOT VERİLMESİ

 

MADDE 7.08.1 BİTİŞİK VEYA ÖN BAHÇESİZ BLOK NİZAMINA TABİ ADALARDA KOT VERİLMESİ

1) Parselin cephe aldığı yolun veya yolların en yüksek yaya kaldırımı kotu, imar yüksekliğine esas olan kottur. Yaya kaldırımı kotu, yol kırmızı kotunun (0.20) metre üstüdür. Kırmızı kot verilmeden inşaat izni verilmez. Kırmızı kot belediyesince en geç 30 gün içinde verilir.

2) İki yol arasında kalan parsellerde:

a) İki yol arasındaki kot farkı, kotu düşük yoldaki imar yüksekliğinden az ise:

İki yol arasında kalan ve derinliği (12.00) metreden fazla olan (12.00 metre dahil) parsellerde, parselin derinlik orta hattının iki tarafında kalan, iki ayrı yola cephesi olan bölümlerine her yolun bina yükseklik ve kot alma şartları uygulanır.

Ancak merdiven evinin bu hatta denk gelmesi halinde, parseli iki bölüme ayıran hattın sadece merdiven evini kapsayacak şekilde orta noktayı aşmasına izin verilir.

İki yol arasında kalan ve derinliği (12.00) metreden az olan (12.00 metre hariç) parsellerde,

plan çalışması yapılır ve parselin nereden kot alacağı, nasıl bir kitle seçimi yapılacağı Belediye Meclis Kararı ile belirlenir

b) İki yol arasındaki kot farkı, kotu düşük olan yoldaki imar yüksekliğinden fazla ise :

Bu tip parsellerde plan çalışması yapılır ve parselin nereden kot alacağı, nasıl bir kitle seçimi yapılacağı Belediye Meclis Kararı ile belirlenir.

3) Meyilli yola cephesi olan parsellerde, yol meyili nedeniyle bina yüksekliğinin en fazla (3.00) metre artmasına izin verilecek şekilde binada kademelendirme yapılır. Kademe cephesi ve derinliği (6.00) metreden az olamaz. Kademe cephesi (6.00) metreden az olduğu hallerde bir önceki kademeye uyulur.

4) Köşe parsellerde, bir yol cephesindeki kot, köşe başından itibaren diğer yol cephesinde (20.00) metre bina derinliğine kadar devam eder ve parselin (20.00) metreden fazla bölümüne diğer yolun imar şartlarına göre kot verilir. Ancak, her durumda meyilden kazanılan yükseklik, binanın hiçbir noktasında bina yüksekliğini (3.00) metreden fazla aşamaz.

5) Bitişik veya blok yapı nizama tabi konut bölgelerinde, zemin üzerinde görülen veya görülmeyen toplam ikiden fazla bodrum kat yapılamaz. Ancak, bir ve ikinci bodrumdan başka bodrum katların tamamı, binanın ihtiyacı olan otopark alanı olarak düzenlenmesi halinde ikiden fazla bodrum kat yapılabilir.

Arka bahçenin düzenlenmesi gerektiği hallerde, düzenlenen bahçe kotu birinci bodrum kat taban kotunu geçemez. Ancak her halükarda arka bahçenin, binaya esas olan (±0.00) kotuna göre (2.00) metreden fazla hafredilmesine izin verilmez.

6) Tek yola cepheli parsellerde, yol kotu ile arka bahçenin tabi zemin kotu arasındaki farktan dolayı ikiden fazla görünen bodrum kat çıkıyorsa, plan çalışması yapılır ve parselin nereden kot alacağı,nasıl bir kitle seçimi yapılacağı Belediye Meclis Kararı ile belirlenir .

 

MADDE 7.08.2 AYRIK YAPI NİZAMINA TABİ BÖLGELERDE KOT VERİLMESİ

1) Parselin cephe aldığı yol veya yolların en yüksek yaya kaldırımı seviyesi veya binanın parsel içinde oturduğu alanın ortalama tabi zemin kotu, binalara esas olan kottur. Binalar, istenirse daha düşük kotlar esas alınmak suretiyle yapılabilir.

2) Arazi meyli dolayısıyla, parsel içinde düzenlenmiş bahçe seviyesinden itibaren, bina yüksekliğinin (3.00) metreden, kat adedinin de birden fazla artmasına sebep olacak bina yüksekliklerinin (kat araları boş bırakılsa dahi) oluşmasına izin verilmez.

3) Konut bölgelerinde düzenlenmiş bahçe seviyesi üzerinde, görünebilen bir bodrum katın dışında ayrıca bahçe seviyesinin tamamen altında kalmak ve dışarıdan görünmemek kaydı ile bir bodrum kat daha yapılmasına izin verilir.

İkinci bodrum katın tabii zeminden itibaren görünen yüksekliği (2.00) metreye kadar ise teraslama ve benzeri düzenlemeler yapılarak dışarıdan görünmemesi sağlanır. Bu katın görünen yüksekliği (2.00) metreyi aşması halinde ise imar planı çalışması yapılır ve alınacak Belediye Meclis Kararına göre işlem yapılır.

Ancak yukarıda belirtilen koşullara uyulması kaydıyla bir ve ikinci bodrum kattan başka bodrum katların tamamı, binanın ihtiyacı olan otopark alanı olarak düzenlenmesi halinde ikiden fazla bodrum kat yapılabilir.

 

MADDE 7.09 SUBASMAN SEVİYESİ

1) Bitişik nizam ile ön bahçesiz blok yapı nizamına tabi parsellerde, binaların zemin kat taban kotu, kot alınan noktayı (1.00) metreden fazla aşamaz.

2) Yol meylinin otopark girişini karşılayamayacak kadar az olduğu bitişik nizam ile ön bahçesiz blok yapı nizamına tabi parsellerde; öncelikle otopark ihtiyacını karşılamak üzere birinci bodrum katın tamamını ortak kullanıma tahsis etmek ve bağımsız bölüm veya eklentiler tertiplememek, imar planında ön görülen bina yüksekliğini kot alınan noktaya göre aşmamak kaydıyla, zemin kat taban kotunun, kot alınacak noktadan itibaren (2.00) metreye kadar yükseltilmesine izin verilir.

3) Ayrık yapı nizamı ile ön bahçeli blok nizamda, zemin kat taban kotu, kot alınacak noktaya göre imar yüksekliğini aşmamak üzere (2.00) metreye kadar kaldırılabilir.

 

MADDE 7.10 YAPILARDA ARANAN BAZI ŞARTLAR

 

MADDE 7.10.1 YAPILARIN GÜVENLİĞİ İLE İLGİLİ HUSUSLAR

1) Hesap Esasları :

a) Binalara ait projeler hazırlanırken aşağıdaki yönetmeliklere uyulması zorunludur.

Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik.

TSE 498 yapı elemanlarının boyutlandırılmasında alınacak yükler

TSE 500 Betonarme yapıların hesap ve yapım kuralları

TSE 648 Çelik Yapılar Yönetmeliği

TSE 647 Ahşap Yapılar Yönetmeliği

TSE 543 Tuğlalı döşemelerin hesap ve yapım kuralları

TSE 705 Taşıyıcı tuğla duvarlar

TSE 2940 Betondan numune alınması

TSE 3357 Kaynaklı birleşim kuralları

Bunların dışında hazırlanmış ve hazırlanacak tüm ilgili yönetmelik ve şartnameler,TSE normlarına uyulacaktır.

b) Tekil temellerde temel gelen yüklerin bileşkesi, temel taban alanının ağırlık merkezinden geçmelidir. Bina kenar temellerinde moment etkisi (normal kuvvetin dış merkezliği) göz önüne alınacak ve temel tamamen zemin basınç gerilmeleri oluşacak şekilde düzenlenecektir. Bu tür temeller daima kenara dik bağ kirişi ile iç temellere bağlanacaktır.

c) Z3- Z4 tipi zeminlerde temel üst kotu, temelin oturduğu en düşük tabii zemin kotundan bina yüksekliğinin % 10‘u kadar derinde olmak zorundadır. Ancak bu derinlik (1.00) metreden az olamaz.

d) Yapının çıkma yapılan bölümlerinde çerçeve sisteminin sürekliliğinin sağlanması zorunludur.

e) Bodrumlar dahil 3 katı geçen yapılarda, her iki yönde ayrı ayrı, brüt kat alanının % 1‘i kadar en kesite sahip betonarme perde yapılması zorunludur.

f) 01.01.1998 tarihli Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkındaki Yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce yapılan yapılarda yapılacak tadilat ve ilavelerde betonarme sistem tadilatı gerekiyorsa hazırlanacak projelerde Proje Müşavirliği (PM) onayı aranacaktır. Güçlendirmeye ihtiyaç olan yapılarda yapılacak güçlendirme (statik) projeleri PM onayından sonra ilgili belediyesince onaylanır. Binada projesine uygun güçlendirme yapıldığı PM ve belediyece tespit edildikten sonra ilave kat ruhsatı verilir.

g) Yapıda kullanılacak tüm malzemeler TSE‘li olacaktır.

h) Büyükşehir Belediyesi Zemin Etüdü Birimi tarafından hazırlanan esaslara uygun olarak yapılacak zemin araştırması raporu, ilgili odasına ve yine Büyükşehir Belediyesi Zemin Etüdü Birimi‘ne onaylatılacaktır.

I) İlgili fenni mesullerin onayı ve inşaat mühendisi fenni mesulün "Beton Döküm Olur Belgesi" olmadan beton dökülemez.

j) Taşıyıcı eleman beton dökümlerinde; beton döküm mahallinde bir takım numune kabı ve vibratör bulundurulması zorunludur.

k) Kolon, kiriş, perde, döşeme, temel gibi taşıyıcı eleman betonları hazır beton olarak dökülecektir. Ancak fiziki olarak hazır beton kullanılmasının mümkün olmadığı yerlerde, ilgili belediyenin onayı ile el ile beton dökülebilir.

l) Sıvılaşma potansiyeli olan zeminlerde temel sistemi ile birlikte zemin güçlendirme projesi ve zemin suyu uzaklaştırma tesisi projesi hazırlanacaktır.

 

MADDE 7.10.2 ISI YALITIMI

Binalar ısı kayıpları bakımından çevre şart ve gereklerine uygun düzeyde yalıtılacak ve bu husus düzenlenecek bir "Isı Yalıtım Projesi" ile gösterilmiş olacaktır.

 

MADDE 7.10.2.1 PROJE VE HESAP ESASLARI

A) Isı yalıtım projesinde binanın ısı kaybeden yapı bileşenlerinin ısı geçirgenlik dirençlerinin aşağıda düzenlenmiş tablo 1‘ de verilenlerden az olmadığı gösterilir. Hafif yapı bileşenlerinin ısı depolama yeteneğinin yetersizliği göz önünde bulundurularak bu gibi hafif elemanlar için tablo 1‘ de belirtilenlere uyulacaktır.

TABLO-1-

YAPI BİLEŞENLERİNİN MİNİMUM ISI GEÇİRGENLİK DİRENÇLERİ

ISI GEÇİRGENLİK DİRENCİ (m2 h oC / Kcal)

II.BÖLGE

1) Dış duvarlar ................................................................................................................. 0.70

2) Merdiven evi duvarları .................................................................................................. 0.40

3)Üzeri çatı ile örtülmüş tavanlar ......................................................................................... 1.50

4) Isıtılmayan bodrum ve bina girişleri atölye vbg. üzerindeki döşemeler ........................................... 0.93

5) Zemine oturan döşemeler ............................................................................................... 0.93

6) Açık geçitler üzerindeki döşemeler ................................................................................. 2 00

7) Düz çatı ve teras döşemeleri(yatay ve eğimli) ................................................................... 2.40

8) 300 kg/m2 ‘den daha hafif dış duvarlar ve düz çatılar ............................... 300 kg/m2 0.70

..................................................................................................................................200 kg/m2 0.85

150 kg/m2 1.00

100 kg/m2 1.30

50 kg/m2 1.80

20 kg/m2 2.50

B) Bölgelere göre pencere dış duvar ortalama ısı geçirme katsayısının ;

Kort:1.30 (Kcal/m2 ho C) değerinden büyük olmadığı gösterilir.

C) Dış duvarların dışında yer alan hatıl, kiriş, perde, lento ve kolon(beton perde duvar hariç) gibi betonarme elemanların yalıtımı yapılması zorunlu değildir. Ancak Kort değeri hesaplanırken sözü edilen betonarme elemanların ısı geçirgenlik dirençleri, içinde bulundukları duvarın ısı geçirgenlik direncine eş değer olarak kabul edilecektir.

D) Isı yalıtım projesinde gerekli hesaplar TS 825 no‘ lu Türk Standardında açıklanan metot kullanılarak yapılacaktır. Bu konuda gerekli olan çeşitli yapı malzeme ve bileşenlerinin ısı iletkenlik hesap değerleri ile pencere ve dış kapıların ısı geçirme katsayıları, iç ve dış yüzeysel ısı iletkenlik direnci değerleri hava tabakalarının ısı geçirgenlik dirençleri için TSE 825 de belirtilen değerler kullanılır.

E) Binaların komşuya bitişik duvarlarında ısı yalıtımı ile ilgili tedbirler aranmaz .

F) Isı yalıtım projesi yapılması halinde tablo 1 de verilen değerlerin ve pencere dış duvar ortalaması ısı geçirme katsayısının sağlandığı hesapla gösterilir.

 

MADDE 7.10.2.2 ISI YALITIM RAPORU

Isı yalıtım hesabında ; binanın ısı kaybeden çatı döşemeleri, bodrum döşemeleri veya zemine oturan döşemeleri ile dış duvarların bu duvarlarda yer alan betonarme elemanların bu yönetmeliğe göre verilmekte olan tip konstrüksiyonlardan birine uygun olması ve toplam pencere alanlarının; uygulama projesinde gösterilen piyeslerin toplam net döşeme alanının (%15) inden büyük olmaması, ayrıca bitişik, çift yüzeyli veya kasalı çift yüzeyli veya özel birleştirilmiş çift camlı olması şartları ile madde 7.10.2.1 de sözü edilen "Isı Yalıtım Projesi" yapılması şartı aranmaz. Bu gibi durumlarda bir "Isı Yalıtım Raporu" düzenlenir. Raporda, bu maddede ön görülen hususların tümüne uyulduğu belirtilir. Rapor, binanın proje müellifi ve fenni sorumlusu tarafından imzalanır.

Pencere alanları ile net döşeme alanlarının hesaplanmasında mimari projede görülen pencere ve hacimlerin kaba yapı boyutları alınır.

Isı yalıtım raporu düzenlenmesi halinde ise ısı kaybeden yapı bileşenlerinin bu yönetmelikte verilen konstrüksiyon tiplerinden birine uygunluğu sağlanacaktır. Bu amaçla konstrüksiyonlar ve detayları mimari projelerde gösterilerek belirtilir.

 

MADDE 7.10.2.3 İŞYERLERİNDE ISI YALITIMI

İşyerlerinin ısı yalıtım hesabında ;

Binaların zemin katında bulunan mağaza ve dükkanların vitrinleri iç tarafında, camlı veya kontrplak, tahta vb bir malzeme ile kaplı ikinci bir yüzey teşkil edildiği takdirde yukarıda madde 7.10.2.3 de anılan (%15) üst sınır şartı aranmaz. Binaların girişlerinde kendi kendine kapanan donanıma sahip bir dış kapı ve çarpma ile açılır kapanır bir iç kapıdan oluşan rüzgarlık düzenlenecektir. Binalarda ısı yalıtım proje düzenlenmesi hali dışında metal doğrama yapılmayacaktır. Ancak anıt ve sanat yapıları, kapalı yüzme havuzları,hamamlar ile mağaza, vitrin doğramaları, özel birleştirilmiş çift camlı olarak düzenlenmek koşulu ile metalden yapılabilir.

 

MADDE 7.10.2.4 ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

"Kazan daireleri ile ilgili "Isı Yalıtım Yönetmeliği" ve "Doğalgaz ve Havagazı İç Tesisat ve Dönüşüm Şartnamesi" nde getirilen hükümler saklıdır."

Diğer hususlar;

A) İlave kat yapımında, toplam pencere alanları, uygulama projesinde gösterilen net döşeme alanının (%15 inden) büyük olmamak üzere; bitişik, çift yüzeyli veya kasalı çift yüzeyli ya da özel birleştirilmiş çift camlı olması ve çatı yalıtımının yönetmelik hükümlerine uyması şartı ile ön görülen ısı yalıtım projesi yapılması şartı aranmayacaktır.

B) Isı yalıtım raporu düzenlenmesi halinde;

a) Sandviç duvarlarda betonarme hatıl, pencere altı duvarlarda pencere altından, sağır duvarlarda duvar ortasından geçecektir. Her durumda iki hatıl arasındaki düşey mesafe (1.50) metreyi geçmeyecektir

b) Tip konstrüksiyon detay şemalarında kullanılan ısı yalıtım gerekleri, ısı iletkenlik hesap gereklerine göre gruplandırılarak ele alınmıştır. Bu nedenle aynı ısı iletkenlik hesap değerine sahip malzemeler arasında seçimi uygulayıcı yapabilecektir.

Örneğin: Tiplerde kullanımı belirtilen gaz beton yerine ısı iletkenlik hesap değeri (A) aynı olan (hafif anorganik maddelerden yapılmış hafif veya gözenekli betonlar, köpük beton, çeltik kapçığı betonu, perlit vbg.) diğer malzemeler kullanılabilecektir.

 

MADDE 7.10.2.5 ISITILMASI GEREKMEYEN YAPILAR

Münferit olarak inşa edilen ve ısıtılmasına gerek duyulmayan depo, patlayıcı madde deposu, ardiye, ahır, ağıl, garaj, tamirhane vbg. yapılarda ısı yalıtımı yönetmeliği hükümlerine uyulması zorunlu değildir.

 

MADDE 7.11 ÇATILAR- SAÇAKLAR VE DIŞ GÖRÜNÜM

 

MADDE 7.11.1 ÇATILAR

Çatıların, civarındaki cadde ve sokakların karakterine göre yapılacak binanın durum ve ihtiyaçlarına uygun olması şarttır.

Çatı meyilleri, en fazla imar yüksekliği kullanıldığında (%33)den fazla olamaz. Çatı meyili hesabında, (0.50) metre saçak boyu esas alınır. Ancak bina yüksekliği, en fazla imar yüksekliğinden daha az yapıldığında çatı eğimi farklı olabilir.

Çatı aralarına bağımsız bölüm yapılamaz. Bu kısımlarda ancak su deposu, asansör kulesi, doğalgaz yönetmeliğine uygun olarak kazan dairesi ile imar planı olan bölgelerde, 2 kat (6.50) metre inşaat müsaadesine sahip yapılarda, (%33) çatı eğimi içerisinde kalmak kaydı ile son kattaki bağımsız bölümlerle irtibatlı piyesler yapılabilir. Ancak, üst kat tavan döşemesi ile çatı örtüsü arasında kalan bu hacimler ilave kat döşemeleri yapılmak sureti ile bölünemezler.

Teras Çatılarda; merdiven evi, asansör kulesi, teknik olarak gerekli ise ortak anten, yüksekliği kadar cephe hattından çekilmek kaydı ile pergole, güneş enerjisi, otopark, helikopter iniş pisti, su deposu, havuz gibi tesisler ve bahçe düzenlemesi yapılabilir.

Çatı arasına konulan su depoları mimari projede gösterilecek ve statik hesaplarda dikkate alınacaktır.

Teras çatılarda, ısı ve su yalıtımı uygulanması ve kenarlarda (0.90) metre yüksekliğinde parapet yapılması zorunludur. Teras çatılarda yapılacak en çok (0.90) metre yüksekliğinde kagir korkuluk, bina yüksekliğine dahil değildir.

Teras çatılar sadece ortak alan olarak kullanılabilir ve ortak merdivenle irtibatlandırılır.

Merdiven evi, ve ışıklıklar çatı gabarisini (0.50 ) metre aşabilir

Duman ve hava bacaları ile son kattaki bağımsız bölümlerle irtibatlı piyeslerin aydınlatılması amacı ile yapılacak pencereler hariç olmak üzere çatı örtüsü üzerinde hiç bir çıkma ve çıkıntı yapılamaz. Ancak, TS 863 şartlarının gerektirdiği hallerde asansör kulelerinin çatı örtüsünü aşmasına izin verilir.

Tescilli sivil mimari örneği ve anıtsal yapılar bu kayıtlara tabi değildir.

 

MADDE 7.11.2 SAÇAKLAR

Binalarda son kat tavan döşemelerinde yapılacak saçaklar ile bitişik nizama tabi binalarda yapılacak giriş saçaklarının genişliği, yaya kaldırımı dışına taşmamak kaydıyla (1.20) metreyi geçemez,. Ayrık nizama tabi binalarda ise, bahçe mesafesi içinde kalmak ve yaya kaldırımını aşmamak kaydı ile daha geniş giriş saçakları yapılabilir.

Giriş saçaklarının en alçak noktası yaya kaldırımı üst seviyesinden en az (2.40) metre yükseklikte olacaktır.

Tescilli sivil mimari örneği ve anıtsal yapılar bu kayıtlara tabi değildir.

 

MADDE 7.11.3 DIŞ GÖRÜNÜM

Belediyeler, mahallin ve çevrenin özelliklerine göre yapılar arasında uyum sağlamak, güzel bir görünüm elde etmek amacı ile dış cephe boya ve kaplamaları ile çatının malzemesini ve rengini tayin etmeye yetkilidir. Daha önce yapılmış olan yapılar için de, bu yetki kullanılabilir.

 

MADDE 7.12. ÇIKMALAR

1) Bitişik ve ön bahçesiz blok nizama tabi parsellerde bina sahası dışında;

a) (7.00) metre ve daha dar yollarda çıkma yapılamaz.

b) (7.00) metreden geniş yollarda, karşılıklı cepheler arasında en az (7.00) metre mesafe kalmak, genişliği (1.00) metreyi ve yaya kaldırımı ucunu aşmamak üzere, çıkma mesafesi yolun her iki cephesi için eşit olarak tespit olunur. Yollardaki kısmi genişlemeler yol genişliğine dahil edilmez. Binaya çıkma yapıldığı takdirde çıkma yapılan kısım üzerinde korkuluk, çiçeklik vbg. çıkıntılar hariç ayrıca motif çıkma yapılmaz.

Ön cephede yapılacak çıkmalarda, yaya kaldırımından çıkma altına kadar en yakın şakuli mesafe (3.00) metreden az olamaz.

Ön cephelerde (1.00) metre ve arka cephelerde (1.50) metre genişliği geçmemek kaydı ile yapılacak çıkmalar, komşu hudutlarına açık ve kapalı çıkmalarda (2.00) metreye kadar yaklaşabilir.

2) Ayrık ve ön bahçeli blok nizama tabi imar adalarında;

Parsel hudutlarını aşmamak, genişliği (1.50) metreden fazla olmamak ve düzenlenmiş zemin ile çıkma altına kadar en yakın şakuli mesafe (2.40) metreden az olmamak üzere;

a) Binaların yol cephelerine her halükârda çıkma yapılabilir.

b) Yan ve arka cephelerinde komşu hudutlarına açık ve kapalı çıkmalarda (2.00) metreden fazla yaklaşmamak üzere çıkma yapılabilir.

c) Bir parselde birden fazla bina yapıldığında yapılacak çıkmalar arasındaki mesafe en az (4.00) metre olacaktır.

d) Blok nizama tabi parsellerde, binanın komşu parsele bitişik cephelerinde yapılacak açık

ve kapalı çıkmalar, komşu parselle (2.00) metreden fazla yaklaşamaz.

3) Yeşil alan, çocuk bahçesi, meydan ve otopark gibi kamu kullanımına ayrılmış yerlere cepheli parsellerde, parsel sınırı dışında yapılacak çıkmalarda bitişik nizama tabi parsellerde aranan niteliklere uymak kaydı ile çıkma yapılabilir. Yeşil alan ile parsel arasında trafik yada yaya yolu olması durumunda da yine bu şartlara göre (1.00) metre çıkma yapılabilir.

4) Komşu parsel maliklerinden muvafakatname alınması durumunda, çıkmaların yan komşu hududuna kadar yaklaştırılmasına izin verilebilir. Ancak, bu durumda bitişik kısımlar duvar ile kapatılır.

Komşu parsellerde daha önce parsel sınırına kadar çıkma yapılmış ise çıkmalarda aranan yaklaşma mesafesi ve komşu parsel maliklerinin muvafakatı aranmaz.

İlave kat müsaadelerinde, alt kattaki mevcut çıkmalar, ilave katta aynen uygulanır. (2981, 3290, 3366 sayılı İmar Affı kanunundan faydalanmış binalar hariç.)

 

MADDE 7.13 IŞIKLIKLAR

Her müstakil ev veya dairede en az bir oturma odası ile yatak odalarının direkt ışık ve hava almaları gereklidir. Bu şekilde ışık ve hava almalarına gerek olmayan diğer odalarla, mutfakların ışıklıktan, yıkanma yeri ve WC‘leriın ışıklık veya hava bacasından faydalanmaları da mümkündür.

Işıklıklar 1 ve 2 katlı binalarda dar kenarı (1.00) metreden ve alanı (3.00) m2‘den, 3 ila 9 katlı binalarda dar kenarı (1.50) metreden ve alanı (4.50) m2‘den, 10 ve daha fazla katlı binalarda dar kenarı (2.00) metreden ve alanı (9.00) m2‘den az olamaz.

Otel, pansiyon, iş hanı, ticaret merkezi ve bunun gibi binalarda, odalardan gereğinde ışıklığa pencere açılabilir.

En az ölçüde bir ışıklıktan her katta en çok dört mekan faydalanabilir. Bu mekanların adetlerinin artması halinde, dörtden fazla her mekan için ışıklık ölçüsü (1.00) m2 arttırılır.

Her türlü binalarda hava bacalarının en az ölçüsü (0.60x0.60) metredir. Bu ölçüler sabit kalmak kaydıyla, ilave kanallar ile hava bacalarını şönt baca tipinde düzenlemek mümkündür.

Her katta birden fazla bağımsız bölüm bulunması halinde her bağımsız bölüm için ayrı ayrı hava bacaları tertip edilir. Ancak, yukarıda belirtilen şekilde ışık ve hava alması gerekmeyen veya gerekli ışık veya havayı yönetmelikte tarif edilen şekilde esasen alması mümkün olan mekanlardan, herhangi bir ışıklık veya hava bacasına pencere açılması, bu ışıklık veya hava bacası ölçülerinin arttırılmasını gerektirmez.

Işıklık ve hava bacalarının en az alanı içinde merdiven, asansör, balkon, baca vbg yapılamaz.

Her binanın gerekli ışık veya hava bacası, kendi parseli üzerinde bulunacaktır. Komşu bina ve parselin ışıklık veya hava bacasından faydalanmak suretiyle, bu elemanların yapılmasına ve ölçülerin azaltılmasına izin verilmez.

Işıklık ve hava bacaları, bunlara ihtiyacı olan kattan itibaren başlatılabilir.

Binaların bitişik olması gereken komşu tarafında yapılacak ışıklıklarda kirişler gerekirse devam ettirilebilir. Ancak, bu kısımların duvar ile kapatılma mecburiyeti yoktur.

Binaların bitişik olması gereken komşu tarafında boydan boya ışıklık yapılması halinde, civarın inşaat nizamına aykırı bir görünüm meydana getirmemek için, ışıklığın önündeki sokak cephesi ilgili belediyenin imar birimince uygun görülecek şekilde bina boyunca bir cephe elemanı ile kapatılır.

 

MADDE 7.14 YAPILARDA BULUNMASI ZORUNLU MEKANLAR VE ÖLÇÜLERİ

1) Konutlarda bulunması zorunlu olan mekanlar ve en az ölçüleri:

..............................................Dar Kenar .................................... Geniş Kenar

En az bir oda ................... 2.80 ............................................. 4.00

Yatak odası ...................2.10 .............................................. 2.80

Veya yatak nişi .................. 2.20 .................................................-

Mutfak ......................... 1.50 ................................................2.00

Veya Pişirme yeri ..........1.50 .................................................. -

Banyo (WC ile birlikte) ............................................................ 1.20 ......... 2.50

Veya Yıkanma yeri ..................................................................... 1.20 ......... 1.50

Veya WC ................................................................... ...... 1.00 ......... 1.20

Hol, giriş, koridor, ofis ....................................................... 1.10 .................... -

metreden az olamaz.

Yukarıdaki sınırlama dışında bu gibi mekanların boyutları en az ölçülere bağlı değildir. Mekanların, yukarıda verilen en az dar ve en az geniş kenar ölçülerinde dörtgen olarak çözülmemesi halinde, içerisinde en az bunların çarpımından elde edilecek alana sahip bir kare sığdırılabilecek şekilde yapılması zorunludur. Giriş holü, soyunma yeri, sandık odası veya kiler gibi mekanlar oda sayılmazlar.

Islak hacimlerde tefriş yapılması zorunludur.

2) Umumi binalarda koridor genişlikleri:

Uzunluğu (20.00) metreye kadar olan koridorlar (2.00) metreden, (20.00) metreyi geçen koridorlar (2.50) metreden dar olamaz.

Resmi Kurumlarca yaptırılacak eğitim binaları, sağlık binaları, spor tesisleri vbg. binalarında ilgili bakanlıklarca onaylanmış projeleri esas alınır. Bu amaçla yaptırılacak özel binalarda, bu yönetmelikte kendileri ile ilgili verilenler dışında ilgili bakanlıkların yönetmelikleri dikkate alınacaktır.

Umumi binalarda, özürlülerin kullanımına uygun en az bir lavabo ve WC yapılması zorunludur. Yapılacak olan bu mekanların ebatları, (1.40x2.00) metreden az olamaz. Kapısı eşiksiz ve dışa açılır, kapı temiz genişliği en az (0.95) metre genişliğinde olacaktır.

Otel ve motellerde, oda sayısının (%3)ü ve en az bir odada hijyenik bakım dahil, tekerlekli sandalyelinin ihtiyaçlarına yanıt verecek şekilde olacaktır. (Bu oranlar %3 hesabında tam sayı esas alınacaktır.)

 

MADDE 7.15 İÇ YÜKSEKLİKLER

1) Genel olarak iskan edilen katların taban döşeme kaplaması üzerinden, tavan sıva altına kadar olan temiz iç yüksekliği (2.40) metreden az olamaz.

2) Bina giriş koridorları temiz iç yüksekliği, hiç bir yerde (2.20) metreden az olamadığı gibi bina giriş koridorlarının kotu, önündeki yaya kaldırımı kotundan da düşük olamaz.

3) Yıkanma yeri, banyo, duş, lavabo yeri, WC, kiler, ofis, antre, koridor, yatak holü, merdiven altı, her türlü iç ve dış geçitler ile müştemilat binalarında temiz iç yükseklik (2.20) metreden aşağı olamaz.

4) Bodrum katlarda, garaj, kalorifer dairesi, odunluk, kömürlük ve benzeri gibi özellik arz eden yerlerin temiz iç yüksekliği (2.00) metreden az olamaz.

5) Düğün salonları, her türlü oyun salonları, kahvehane, gazino ve gece kulübü, pastane, birahane, diskotek, içkili ve içkisiz lokantalar, taverna, bar, atari ve sergi salonları vbg. halkın toplu olarak uzun süre kaldığı mahallerin, taban döşemesi üzerinden tavan altına kadar olan temiz iç yüksekliği (3.50) metreden, okul, yurt, hastane, poliklinik gibi binaların temiz iç yüksekliği (3.00) metreden az olamaz.

6) Mevcut ruhsatlı düğün salonları, oyun salonları,birahaneler, barlar, içkili, içkisiz lokantalar, kahvehaneler, gazinolar ve benzerlerinin sahip değiştirme durumlarında, aynı maksatla kullanılmaları halinde yeterli düzeyde havalandırılmış olmaları için iklimlendirme yapılması koşuluyla 5‘inci şıktaki şartlar aranmaz.

7) Resmi binalarda ilgili bakanlıklarca onaylanmış projeler esas alınacaktır. Bu amaçla yaptırılacak özel binalarda bu yönetmelikte kendileri ile ilgili verilenler dışında, ilgili bakanlıkların yönetmelikleri dikkate alınacaktır

 

MADDE 7.16 PENCERELER

Binalarda pencere boşlukları toplamı, uygulama projesinde gösterilen mekanların toplam net döşeme alanının (%12)sinden, pencere boşluklarının dar kenarı (0.50) metreden az olamaz. Çatı arasına yapılan mekanların pencere boşlukları (0.80) metreden büyük olmamak ve her mekana çatı üzerinde en çok iki pencere açılmak ve pencereler birbirine eklenerek bant haline getirilmemek şartıyla yapılabilir. Isı yalıtımı yönetmeliği hükümleri saklıdır.

 

MADDE 7.17 KAPILAR

1) Kapı Yükseklikleri :

Ana giriş kapılarında (2.20) metreden.

Daire girişi, oda ve servis kapılarında (2.10) metreden az olamaz.

Dükkan giriş kapıları (2.20) metreden az olamaz.

Garaj kapıları (1.50) metreden az olamaz.

Odunluk, kömürlük, depo ve benzeri özellik arz eden yerlerin kapı yükseklikleri ise (2.00) metreden az olamaz.

2) Kapı genişlikleri :

Ana giriş kapılarında (1.50) metreden az olamaz.

Tek aileye mahsus ev yada villalarda bu ölçü (1.00) metreye kadar düşürülebilir.

Daire ve dükkan kapılarında (1.00) metreden az olamaz.

Oda kapılarında (0.90) metreden, diğer kapılarda (0.80) metreden az olamaz.

Döner kapılar, belirtilen ölçülerde yapılacak normal kapıların yanında ilave olarak bulunabilir.

Garaj veya otopark giriş kapısı (2.50) metreden az olamaz.

Otopark girişi ile bina ana giriş kapısının aynı yerde düzenlenmesi halinde kapıların toplam genişliği (3.70) metreden az olamaz.

Bina giriş koridorları ana merdivene ulaşana kadar en az (1.50) metre genişlikte olacaktır.

Banyo kapılarında alttan temiz hava girişini tabii olarak sağlayan bir düzen bulunacaktır.

Eşik yapılması halinde özürlülerin hareketini, yangın çıkışlarını ve benzeri eylemleri engellemeyecek önlemler alınır.

3) Umumi binalarda giriş kapıları:

Ana giriş kapılarının genişliği en az (2.00) metre olacaktır. Açılan kanatlardan birisi en az (0.95) metre genişliğinde ve eşiksiz yapılmalıdır.

Umumi binalarda, bina ana giriş kapısına merdivenle ulaşılıyorsa özürlülerin kullanımı için en fazla (%6) eğimli, en az (1.20) metre genişlikte koruma bordürlü ve korkuluklu rampa yapılacaktır. İç kapılar tamamen eşiksiz ve en az (0.95) metre genişliğinde olacaktır. Umumi binalarda, bütün kapılar kaçış yönüne açılacaktır.

 

MADDE 7.18 KOMŞU PARSELE CEPHE AÇILMASI

 

Binaların bitişik komşu tarafına, ilgili komşu parsel sahibinin muvafakatı ve Belediye Encümen kararı alınıp tapuya şerh verilmedikçe pencere veya kapı açılamaz.

MADDE 7.19 MERDİVENLER

Bu yönetmelikte sözü geçen umumi binalar ile birden fazla katı olan ev ve apartmanların ahşap olmayan en az bir ana merdiveni olacaktır. Merdivenlerin her iki tarafında da özürlülerle ilgili Türk Standarları Enstitüsü standartlarına da uygun korkuluk ve küpeşte yapılması, ayrıca sahanlık ve merdiven döşemelerinde ve kaplamalarında da standartlara uyulması zorunludur. Bu merdiven aynı zamanda yangın merdiveni olarak kullanılamaz.

Merdiven evlerinin bina cephesinden, çatıdan veya ışıklıktan direkt ışık alması ve merdivenlerin, ana merdiven ölçülerinde çatıyla ve bodrumla irtibatlandırılması zorunludur.

Merdiven boşluklarında, doğal gaz kaçakları ve yangın anında duman tahliyesi için hava bacası bırakılması zorunludur.

1) Merdiven kolu ve sahanlık genişlikleri :

Yukarıda belirtilen binalarda ve 4‘ten fazla dairesi bulunan apartmanlarda merdiven kolu ve sahanlık genişlikleri (1.20) metreden, diğer binalarda (1.00) metreden az olamaz. Bu ölçüler tek aileye mahsus evlerde (0.90) metreye, çatı araları ve bodrum katlarıyla, servis merdivenlerinde (0.70) metreye kadar indirilebilir.

Merdiven tanziminde her 16 rıhtan sonra ara sahanlık bırakılacaktır. Tek kollu merdivende ara sahanlık yapılacaktır.

2) Merdiven basamaklarının ölçüleri:

Basamak genişliği 2 a + b = 60 ila 64 formülüne göre hesaplanır.

Formüldeki (a) basamak yüksekliğini gösterir ve (0.18) metreden fazla olamaz. Formüldeki (b) basamak genişliğini gösterir ve (0.27) metreden az olamaz.

Balansmanlı merdivenlerde basamak genişliği en dar kenarda (0.10) metre olacak, bu genişlik basamak ortasında (0.27) metreden az olamaz.

Binalarda, son kattaki bağımsız bölümlerle irtibatlı çatı arası mekanlarına çıkan merdivenlerde yukarıdaki şartlar aranmaz.

İmar Kanunu ile plan ve yönetmelik hükümlerine göre korunması mümkün olan binalarda kat ilavesi halinde, mevcut merdivenler bu madde hükümlerine uymadığı takdirde, bu konuda yapılacak işlemi saptamaya ilgili belediyesi yetkilidir.

3) Umumi binalarda merdiven ölçüleri:

Umumi binaların merdiven kolu genişliği (1.60) metreden az olamaz. Merdivenlerin her iki yanında korkuluk bulunmalıdır. Yönetmelikte oluşturulması zorunlu tutulan merdivenler dışında tertiplenen merdivenlerin kol genişliği (1.20) metreden az olamaz.

Umumi binalarda basamak genişliği ve yüksekliği:;

İç merdivenlerde rıht yüksekliği : (0.16) metreden fazla

Dış merdivenlerde rıht yüksekliği : (0.15) metreden fazla

İç merdivenlerde basamak genişliği : (0.30) metreden az

Dış merdivenlerde basamak genişliği : (0.35) metreden az olamaz.

Balansmanlı merdivenlerde, merkezden (0.25) metre uzaklıkta en az basamak genişliği (0.15) metre olacaktır. Bu genişlik basamak ortasında (0.30) metreden az olamaz.

Kat ve ara sahanlıklar : Umumi binalarda kat ve ara sahanlıkların genişliği, merdiven kolu genişliğinden az lamaz.

4) Kullanım değişikliği yapılmasında merdiven: Umumi binaya dönüştürülmesi için inşaat tadili yapılması istenilen mevcut binalardaki merdiven ölçüleri, yukarıdaki ölçülere uygun hale getirilmeden tadiline izin verilmez.

 

MADDE 7.20 KORKULUKLAR

Her türlü binada; balkon ve teras etrafında, 5‘den fazla basamağı bulunan açık merdivenlerde, kotu (0.90) metreden az olan pencere boşluklarında, döşeme kotundan itibaren en az (0.90) metre yüksekliğe kadar teknik şartlara uygun olarak korkuluk yapılması mecburidir.

Binaların yol cephelerinde, her ne sebeple olursa olsun daha önce ön bahçelerin yaya kaldırımı seviyesine göre (0.50) metreden daha aşağıda teşekkül ettiği hallerde, yol kenarına bahçe duvarı yapılmadığı takdirde korkuluk yapılması mecburidir.

 

MADDE 7.21 YANGIN MERDİVENLERİ

Yangın merdivenleri, yangın durumunda bir binadaki insanların tahliyesinde kullanılmak üzere, bu göreve özel olarak tasarlanan merdivenlerdir. Yangın merdivenleri yangınla ilgili tahliyelerde kullanılan kaçış yolları ile bir bütün olup diğer kaçış yolları öğelerinden bağımsız tasarlanamazlar. Yangın anında kaçışta asansörler, merdivenlere yardımcı olarak kullanılamazlar. Yangın merdivenlerinin kullanılmaya uygun şekilde bulundurulmasından bina yöneticisi sorumludur.

Konut tipi binalarda : Giriş katı dahil 4 katı geçen binalarda yangın merdiveni yapılması zorunludur.

Büro tipi binalarda : Giriş katı dahil 4 katı geçen binalarda yangın merdiveni yapılması zorunludur. Ancak asma kat hariç, bodrumlar ve zemin kat dahil tüm katlar alanı toplamı (600) m2 den daha büyük büro binalarında, kat adedine bağlı kalmaksızın yangın merdiveni yapılacaktır.

Umumi binalar, sanayi tesisleri vbg. binalarda :Diğer umumi binalar, sanayi tesisleri, çok katlı mağazalar, sanayi çarşıları, yeraltı çarşıları, matbaalar, 25 arabadan fazla kapasiteli kapalı garaj ve otopark gibi binalarda (bölge veya bina otoparkları) kat sınırlamalarına bağlı kalmaksızın birden fazla kat varsa yangın merdiveni yapılması zorunludur.

Yangın merdivenlerinin basamak boyu : Yüksek yapı kapsamına girmeyen binalarda net (0.90) metreden, yüksek yapılarda ve umumi binalarda net (1.20) metreden az olamaz.

Yangın merdivenlerinin basamak genişliği ve yüksekliği : Basamak genişliği (0.25) metreden az, yüksekliği (0.18) metreden fazla olamaz.

Yangın merdivenlerinin kapı genişliği : Umumi binalarda ve yüksek yapılarda (1.20) metreden ve diğerlerinde (1.00) metreden az olamaz.

Yangın merdivenleri bina içinde veya dışında girişten itibaren 8 kata kadar olan binalarda açık veya kapalı, daha yüksek binalarda ise tamamen kapalı olarak çift kollu, çift sahanlıklı, tek kollu, çift sahanlıklı yapılacaktır. Balansmanlı yangın merdivenlerine sadece 8 kata kadar olan (8 kat dahil) konut binalarında izin verilir. Balansmanlı merdivenlerde basamak ortasındaki en az genişlik (0.25) metreden az olmayacaktır. Kat hizasına gelen sahanlık en az iki basamak genişliğinde olacaktır.

Binalarda (± 0.00) kotunun altında, iskan edilen bodrum kat yapıldığı takdirde duman sızdırmaz ve ısı geçirmez bir tüp şeklinde zemin katla veya sokakla irtibatlı yangın merdiveni yapılacaktır.

Bütün binalarda yangın merdivenlerinin sokak ile irtibatlandırılması zorunludur.

Yangın merdiveni kovalarında hiç bir tesisat geçirilmeyecektir.

Yüksek yapılarda ve umumi binalarda, yangın merdivenleri mutlaka genel çıkıştan ayrı olarak yangından korunmuş bir kaçış yolu ile sokağa ulaşacaktır. Kaçış yollarının ve kapılarının genişliği (1.20) metreden az olamaz. Yangın merdivenlerine ulaşım mesafesi (30.00) metreyi geçemez. Bu mesafenin hesabında, kullanılan mekanların giriş çıkış kapıları esas alınır.

Kitle dışında açık sahanlıklı, demir konstrüksiyonlu yangın merdiveni yapıldığı taktirde bina dış yüzeyinin camsız kör cephesinde yapılmalıdır. Bu mümkün değilse, camlı kapı ve pencerelerin merdivene olan uzaklığı (3.50) metre olacak şekilde düzenlenecektir veya merdivenin bu kısımları izole edilecektir. Komşu parsel sınırlarına (2.00) metreden fazla yaklaşmayacaktır. Bitişik nizama tabi konut tipi binalarda, komşu parseldeki yapıyla ortak yangın merdiveni düzenlenebilir.

Basamaklarda kullanılan malzeme kaygan bir yüzey teşkil etmeyecektir.

Yangın merdivenlerinin her iki tarafına korkuluk yapılacaktır.

Yangın merdivenleri çatıya kadar ulaşacak ve yangın merdivenine açılacak kapılar ısıya dayanıklı ve yalıtılmış olarak yapılacaktır.

Yangın Güvenliği : Yangın merdivenlerinin duvar, taban ve tavanlarında hiçbir yanıcı malzeme kullanılmayacaktır. Kullanılan malzemeler de en az 2 saat ateşe dayanıklı olacaktır. Yangın merdivenleri kitle içinde tertiplendiğinde, ısıya ve dumana karşı yalıtılmış kapalı bir hacimde düzenlenecektir. Kapılar kaçış yönüne doğru açılacaktır. Kapılarda yüksek ısıya dayanıklı olmayan ve kolay kırılabilen cam, alüminyum, sunta veya benzer malzeme kullanılmayacaktır. Eğer doğal aydınlatma yapılacaksa, yüksek ısıya dayanıklı özel yapım camlar kullanılabilir.

Yüksek yapılar kapsamına giren binaların sekizinci katından sonra (sekizinci kat dahil) her üç katta bir en az 90 dakika yangına dayanıklı yapı elemanları ile korunmuş kaçış yolu ile bağlantılı (yola cepheli) mekanlar (yangın sığınakları) yapılacaktır. Konut tipi binalarda 3 kat esas alınarak her dairede dört kişi hesabıyla (0.5)m2/kişi hesaplanacaktır. İşyerlerinde 3 kat esas alınarak her (40.00)m2de (1.00) m2 olacak şekilde hesaplanacaktır.

Konut dışı yüksek yapılarda en çok (30.00) metrede bir yangın duvarları ile bölümlendirilecektir. Bu bölümler arasındaki geçitler yangına dayanıklı kapılarla sağlanacaktır. Her yangın bölümünün doğrudan bir yangın merdiven bağlantısı veya açık hava penceresi olacaktır. Her yangın bölümünde (20.00) metreden daha uzun koridorlar (15.00) metrede bir ateşe dayanıklı duman geçirmez kapılarla zonlara bölünecektir. Ayrıca yangın derecesi yüksek her bodrum kat, depo, mutfak, çamaşırhane, garaj gibi hacimler müstakil yangın bölümü olarak oluşturulacaktır.

Bursa Büyükşehir Belediyesi Yangın Yönetmeliği hükümleri saklıdır.

 

MADDE 7.22 ASANSÖRLER

Binanın kullanım amacı ve konfor düzeyine göre teknik kriterler dikkate alınarak bina içi yaya trafik hesabı yapılıp, asansör sayısı, kapasitesi, hız ve kuyu ölçüleri belirlenecektir.

Bina girişinden itibaren, 4 katı geçen binalarda (4 kat hariç) bina giriş katından itibaren asansör istenir.

En son yürürlükte bulunan ilgili asansör yönetmeliklerine (T.S. 863/Nisan 1995 insan asansörü, T.S.1108/Ekim 1995 yük asansörü standartlarına) uymak şartı ile insan asansörünün kuyu boyutları en az (1.60x1.60) metre ebadında olacaktır. Kapı yüksekliği en az (2.10) metre, kapı genişliği en az brüt (1.00) metre olacaktır.

Asansör makina dairesine çıkış merdiveni, tasarım ve malzeme olarak binanın ana merdiveni özelliğinde olacaktır. Asansör kuyusunun iç yüzü, beton perde değilse toz tutmayacak şekilde perdahlı sıva yapılacaktır.

3 katı geçen umumi binalarda asansör yapılması zorunludur. Bina içi yaya trafik etüdüne göre bir adet asansörün yeterli olması halinde yapılacak asansörün kuyu ölçüleri (2.00x2.00) metreden, kapı genişliği net açılım (0.95) metreden az olmayacak, kabin içinde yerden (0.85-0.90) metre yükseklikte tutunma bandı olacak şekilde Türk Standartları Enstitüsü‘nün özürlüler için belirlediği ölçü ve şartlarına uygun yapılmalıdır. Birden fazla asansör yapılması halinde en az bir tanesi bu şartları sağlamak zorundadır. Asansör kapıları tam otomatik olmalıdır. Umumi binalarda yapılacak asansörler herhangi bir tehlike anında, arıza veya elektriklerin kesilmesi halinde zemin kata ulaşıp kapıların açılacağı, yangına dayanıklı malzemeden yapılmış şaft içinde, duman sızdırmaz nitelikte kesintisiz bir güç kaynağından beslenecek şekilde tesis edilmesi zorunludur.

Asansörün yapılması ve işletilmesi hususlarında yukarıdaki hükümler de dikkate alınarak, 20.12.1995 tarihli ve 22499 sayılı Resmi Gazete‘de yayımlanan "Asansör Yönetmeliği" ve Türk Standartları Enstitüsü standartları hükümlerine uyulur.

Asansörlerin imal, montaj ve yıllık bakımları Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yetkili firmalarca yapılacaktır.

 

MADDE 7.23 BACALAR

1) Baca yapma zorunluluğu;

A) Kaloriferli binalarda :

a) Konut olarak kullanılan bağımsız bölümlerin oturma hacimlerinden biri ile sıcak su tesisatı bulunmayan banyo ve mutfaklarında (1)‘er adet,

b) Otel, iş hanı, pasaj ve bunun gibi umumi binaların her katında en az (1)‘er adet soba bacası yapılması gereklidir.

B) Sobalı Binalarda;

a) Konut olarak kullanılan bağımsız bölümleri yatma, oturma, mutfak ve banyo piyeslerinde (1)‘er adet,

b) Ticari kullanışlı her bağımsız bölümde birer adet soba bacası yapılması mecburidir.

2) İskan edilebilir bodrum katlar dahil 5 katlı binaların mutfaklarında, doğal gazla çalışan cihazlar için ayrı bir baca yapılacaktır. Mutfak kokularının atılması amacıyla kullanılan aspiratörü bağlamak için, ikinci bir baca yapılacaktır. Bu bacalar, şönt baca olabilir.

İskan edilebilir bodrum katlar dahil 5 katın üzerindeki binalarda, doğalgazla çalışan cihazları bağlamak ve mutfak kokularını atmak için, iki ayrı şönt baca daha yapılması zorunludur. 11inci kat müstakil baca olarak yükselir. Müstakil bacanın etkili yüksekliği (4.00) metreden fazla olmamalıdır. 11 inci kattan sonra üçüncü bir şönt baca yapma zorunluluğu vardır. Mutfakların, ışıklığa veya cepheye bakması durumunda da bu şartlar uygulanır.

3) Diğer hacimlerdeki duman bacaları için de 2 inci şıkta belirtilen esaslar geçerlidir.

4) Baca ölçüleri ve nitelikleri : Bacalar gerek yangına karşı korunmuşluk ve gerekse çekiş bakımından fenni şekilde yapılacaktır. Bacaların iç genişlikleri (0.13 x 0.13) metre olacaktır.

Duman bacaları 300 ºC, kazan bacaları 500 ºC sıcaklığa dayanıklı olacaktır. Tüm bacalar, paslanmaz çelikten veya yangına, korozyona ve sızdırmaya karşı dayanıklılığı kanıtlanmış malzemeden yapılacak, yangına ve ısıya karşı izole edilecek ve tuğla veya benzeri malzeme ile koruma altına alınacaktır. Baca duvarlarında delikli tuğla veya briket kullanılmayacaktır. Baca kesiti dairesel veya kare seçilecek, dikdörtgen kesitli ise küçük kenarın büyük kenara oranı (2/3) den büyük olacaktır. Bacalar mahyayı en az (0.50) metre aşacaktır.

Bitişik, blok ve ikili blok binalarda, aşağıda kalan bacaların binaya zarar vermesini önlemek için bunların,en yüksek olan binadan (0.50) metre yukarı çıkarılması zorunludur. Son kattaki etkili baca yüksekliği (3.00) metreden fazla olmalıdır.

Şönt bacanın branşman boyu en az (1.20) metre olmalıdır. İki şönt baca bir ana bacaya bağlanmamalıdır.

5) Kat kalorifer kazanı mutfak dışında özel bir bölmeye konulduğunda, bu mahallin en az (8.00) m3 hacminde olması, bina dış cephesinden havalandırılması ve bir müstakil bacasının bulunması gerekir.

6) Bütün binalarda,ortak mahalle irtibatlı,alanı (0.60 x 0.40) metreden az olmayan tesisat bacası yapılması zorunludur.

Kalorifer bacaları ile ilgili "Isı Yalıtım Yönetmeliği" ve "Doğalgaz ve Havagazı İç Tesisat ve Dönüşüm Şartnamesi"nde getirilen hükümler saklıdır.

 

MADDE 7.24 PORTİKLER

Portik düzenlenmesi gereken yerlerde, portik derinliği (4.00) metre, yüksekliği ise (3.50) metre ile (5.00) metre arasında yapılacaktır. Ancak civarın teşekkül tarzı ve mevkiin özellikleri dolayısıyla bu ölçüler belediyesince değiştirilebilir.

Portikler, komşu parsellerdeki portiklerle ve yollarla irtibatlandırılmalıdır.

Portik taban ve tavan kotları belediyesince belirlenecektir.

 

MADDE 7.25 ASMA KATLAR

İmar planlarında ticaret kullanımına ayrılmış olan yerlerde, binaların iç yüksekliği en az (5.00) metre olan zemin katında iş yeri olarak düzenlenen, ait olduğu bağımsız bölümü tamamlayan ve bu bölümle bağlantı sağlayan kattır.

Asma kat, yüksekliği (2.30) metreden az olmamak, yola bakan cephe veya cephelere (3.00) metreden fazla yaklaşmamak, ait olduğu bağımsız bölümden büyük olmamak kaydıyla tertiplenebilir. Asma katlar ait oldukları bölümlerin sınırlarını aşamaz.

Pasajdan yüz alan dükkanlarda asma kat düzenlenmesi halinde pasaj koridoru veya koridorları yol gibi değerlendirilir. Asma katlarda bina giriş koridorunun üstü ortak yer olarak kullanılabilir.

 

MADDE 7.26 ÇAY OCAKLARI

Büro, iş hanı, pasaj gibi ticari binalarla sanayi çarşıları bünyelerinde; kullanma alanı en az (3.00) m2 olmak, yüksekliği (2.50) metreyi sağlamak, (0.60x0.60) metre ebadında bir hava bacasıyla havalandırılmak, bir ateş bacasıyla irtibatlandırılmak kaydıyla çay ocakları bağımsız bölüm olarak düzenlenebilir.

Ancak çay ocaklarının ışıklıktan veya doğrudan ışık veya hava alması halinde ayrıca hava bacasına gerek yoktur.

 

MADDE 7.27 SU DEPOLARI VE SIHHİ TESİSATLAR

Su depoları bina içinde bodrum katta veya çatıda yapılabileceği gibi gerekli drenaj ve yalıtım önlemleri alınarak kendi parseli içinde, bina cephe hattı gerisinde, düzenlenmiş bahçe kotunun en az (0.50) metre altında kalmak ve üstüne(0.50) metrelik kısmının toprak doldurularak düzenlenmesi halinde toprağa gömülü yapılabilir ve taban alanına dahil edilmez.

Konutlarda 6 daireye kadar (6 daire dahil) su depoları 2 tondur, 6 daireden sonra her daire için (500) lt arttırılır. Su şebeke basıncının 4 atmosfer‘in altında kaldığı bölgelerdeki binalarda hidrofor yapılması zorunludur.

Ayrıca, iş hanı, büro, çarşı, pasaj, mağaza gibi binalarla otel ve benzerlerinde en çok 25 kişiye, sinema, tiyatro gibi umumi binalarda ise en çok 50 kişiye, en az 1 kadın 1 erkek için olmak üzere WC, pisuvar, lavabo ve en az 15 ton su deposu yapılması gereklidir.

Çatı arasına konulan su depoları mimarı projede gösterilecek ve statik hesaplarda dikkate alınacaktır.

Özellik arz eden yapılarda, İtfaiye Müdürlüğünün görüşüne göre depo yapılacaktır.

Su depoları ve sıhhi tesisatlarla ilgili uygulamalarda 2560 sayılı kanun gereğince BUSKİ Genel Müdürlüğüne ait yönetmeliğin ilgili hükümlerine uyulacaktır.

 

MADDE 7.28 BODRUM KATLAR

Konut alanlarında bu yönetmeliğin 7.08.1/5 ve 7.08.2/3 maddelerine göre yapılabilecek bodrum katlarında bağımsız bölüm ve eklenti tertip edilebilir.

Ticaret bölgeleri ve katlı otopark binalarında bodrum kat adedi her hangi bir sınırlandırmaya tabi değildir.

Bodrum katlarda konut amaçlı iskan edilen bölümler, düzenlenmiş zemine (0.50) metreden fazla gömülemezler.

Bodrum katlarda, bağımsız bölüm dışında kalan alanların, ortak bir kullanıma tahsis edildiği bina projesinde de ayrıca belirtilir. Bu ortak mahallerin ana merdiven ile irtibatlandırılması zorunludur.

Bodrum katların hangi şartlarda kullanım amaçlarının ne olabileceği yukarıdaki fıkrada belirtilmiş olup;

1) Bodrum katta bir dairenin iskan edilebilmesi için en az iki odasının ve bir mutfağının taban döşeme kotu, düzenlenmiş zemine (0.50) metreden fazla gömülü olamaz.

2) Kalorifersiz ve Doğalgaz kullanmayan binaların bodrum katlarında, her daire için en az (2.50)m2lik odunluk, kömürlük veya depo ayrılması zorunludur.

3) Binanın ortak mahalli olarak tertiplenen hacimler, sadece dışarıdan irtibatlandırılmayıp, ortak mahaller veya ana merdiven ile de irtibatlandırılmak zorunludur.

4) Bodrum ve zemin katlarda işyeri niteliğinde bağımsız bölüm düzenlenmesi halinde, bu kısımdaki konutlara ait ortak mahallere kapı, pencere ve hava menfezi açılamaz.

5) Apartman umumi giriş holü genişliğinin en az (2.00) metre, bina umumi giriş kapısının bina cephesinden (3.00) metre içeride olması halinde, işyeri girişleri bu holden yapılabilir. Fazla meyilli yollarda, apartman umumi girişinin bodrum kattan düzenlendiği hallerde yaya kaldırımından itibaren en az (2.20) metre yükseklik, (3.00) metre genişlik bırakmak suretiyle elde edilecek mahalden işyeri girişleri yapılabileceği gibi bina umumi girişi de yapılabilir.

6) Sinema, tiyatro, konferans salonu, düğün salonu, gece kulübü, sauna, sıhhi banyo, dershane, kurs, kahvehane vbg. halkın toplu olarak bulunduğu mahaller bu yönetmelikte kendileri ile ilgili olarak düzenlenen şartları sağlamak kaydıyla bodrum katlarda yapılabilir.

7) Ayrık veya bitişik nizam yapılarda arka bahçe ve iç bahçe ana merdiven veya ortak mahaller ile irtibatlandırılmak zorundadır.

 

MADDE 7.29 KAPICI DAİRELERİ

20 ve 20 den fazla konut kullanımlı bağımsız bölüm bulunan parsellerde kapıcı dairesi bulunması zorunludur. Artan her 30 daire için bir kapıcı dairesi ilave edilecektir. Bir parselde

birden fazla bina yapılması durumunda da toplam konut birimi için yukarıdaki esaslara uyulur.

20 den daha az bağımsız bölüm bulunan konut binalarında bir adet kapıcı dairesi bulunması halinde katlar alanına dahil edilmez.

Kapıcı daireleri doğrudan ışık ve hava alabilecek şekilde düzenlenecek, tabii zemine (0.50) metreden fazla gömülü olmayacaktır. Alanı brüt (50.00) m2den az olmamak şartı ile her birisi en az (8.00) m2lik ve dar kenarı en az (2.50) metre olmak üzere iki yatak odası ve (12.00) m2 den az olmamak üzere bir oturma odası, en az (3.00) m2lik mutfak veya mutfak nişi ile (2.50) m2lik banyo veya WC ve duş yeri (ikisi aynı bölümler olabilir) ihtiva edecektir.

Bahçede yapıldığı takdirde brüt alanı en fazla (50.00) m2 ve TAKS‘a dahil olacaktır.

 

MADDE 7.30 SIĞINAKLAR

Nükleer ve konvansiyonel silahlarla, biyolojik ve kimyevi harp maddelerinin tesirlerinden ve tabii afetlerden insanlarla, insanların yaşaması ve ülkenin harp gücünün devamı için zaruri canlı ve cansız kıymetleri korumak amacıyla inşa edilen korunma yerleridir.

Sığınaklara ilişkin hükümler: 3194 sayılı İmar Kanununa göre düzenlenmiş bulunan imar yönetmeliklerinin uygulandığı alanları, 3194 sayılı kanunun 4‘üncü maddesi gereğince imar mevzuatı yönünden Belediyenin görev alanına giren yerleri, ülkemizde çeşitli harp silah ve vasıtalarının tesirlerine karşı imar mevzuatına göre yapılacak sığınak çeşitleri ve bunların nerelerde, ne suretle, kimler tarafından yaptırılacağına, kullanılacağına, bakım ve muhafazalarına ilişkin hükümleri kapsar.

Sığınak Çeşitleri

1) Kullanacaklara göre sığınaklar:

Kullanacaklara göre sığınaklar, korunacak veya kullanacakların durumuna göre ikiye ayrılır.

a) Özel sığınaklar : Evlerde, resmi ve özel daire, fabrika ve müesseselerin bodrumlarında veya bahçelerinde yapılır. Buralarda oturan aile, memur ve işçilerin korunmasını sağlamak amacıyla oluşturulan mekanlardır.

b) Genel sığınaklar : Nüfus ve trafik yoğunluğunun fazla olduğu yerlerde dışarıda bulunan halkın korunmasını sağlamak amacıyla oluşturulan mekanlardır.

2) Kullanım amacına göre sığınaklar:

Kullanım amacına göre sığınaklar ikiye ayrılırlar;

a) Basınç sığınakları: Nükleer silahların ani (ışık, ısı, basınç ve radyasyon) ve kalıntı (radyoaktif serpinti) etkileriyle konvansiyonel silahların tesirlerine , kimyasal ve biyolojik harp maddelerine karşı korunmak amacıyla devlet tarafından inşa edilen sığınaklardır.

b) Serpinti sığınakları : Nükleer silahların radyoaktif serpinti etkilerine karşı korunmak amacı ile inşa edilen sığınaklardır. Bu sığınaklar; kimyasal ve biyolojik harp maddelerine, nükleer silahların zayıflamış basınç ve ısı tesirlerine ve konvansiyonel silahların parça tesirlerine karşı da korunmayı sağlamak için inşa edilen sığınaklardır. Serpinti sığınakları bina ve tesislerin bodrum katlarında yapılır. Mümkün olmadığı takdirde bahçelerinde toprağın yapısına göre yer üstünde veya yer altında yapılır ve TAKS hesabına dahil edilir.

Serpinti sığınakların özellikleri ve yapılışları : Serpinti sığınakların özellikleri şunlardır;

Büyüklük: Kişi başına en az (1.00) m2 lik yer ayrılır. Kişi adedi inşaat alanının 20 sayısına bölünmesi sureti ile bulunur. İç yüksekliği ise (2.40) metreden aşağı olamaz.

Duvar kalınlığı : (0.60) metre beton, (0.75) metre tuğla veya taş ya da (0.90) metre sıkıştırılmış topraktan olmalıdır. Bahçelerde yapılacak yeraltı veya yer üstü serpinti sığınaklarında döşeme ve tavan kalınlıkları için de bu özelliklere uyulur.

Giriş yeri : Sığınağın girişi demir kapılı ve en az bir adet dik açı dönüşlü olmalıdır.

Havalandırma : Sığınağın çeşidi ne olursa olsun hem mekanik ve hem de tabii havalandırma ile yeterli olmalı,mekanik havalandırmanın kapasitesi; 25 kişiden az insan barındıracak sığınaklarda; (0.75) m3/sn (tek menfez; 0.60x0.40m; iki menfez; 0.45x0.27 m; üç menfez: 0.50x0.33 m), 50 kişiden fazla insan barındıracak sığınaklarda ise (2.00) m3/sn (tek menfez : 1.00x0.67 m; iki menfez: 0.75x0.45 m; üç menfez:0.55x0.40 m) olmalıdır. Havalandırma sistemi klima cihazı, menfezler veya yapı perdesi ile sağlanmalıdır. Radyoaktif tozların sığınak içine girmesini önleyici hava filtresi, hava borusuna konulmalıdır.

Hijyen tedbirleri : Çöplerin ve inşaat pisliklerinin kolayca atılmasını sağlayıcı özellikte olmalı, mümkünse kanalizasyona bağlanmalı ve alafranga WC kullanılmalıdır.

Serpinti sığınaklarının yapılacakları yer, tesis ve yapılar: Serpinti sığınakları, Belediye ve mücavir alan sınırları içinde imar planı bulunan ve bulunmayan alanlardaki binalarda yapılır.

Ancak,

a) 8 daireden az bağımsız bölümü olan konutlarda,

b) inşaat alanı (800) m2den az olan işyerlerinde,

c) inşaat alanı (800) m2den az olan konut ve işyeri olarak kullanılan yapılarda, sığınak yapma şartı aranmaz.

d) Bir imar parselinde birden fazla bina bulunması durumunda bunların inşaat alanının (800)m2yi aşması halinde parselde ortak tek bir sığınak yapılabileceği gibi birden fazla da yapılabilir.

Yukarıda belirtilen " inşaat alanı " hesabına iskan edilmeyen ortak alanlar dahil edilmez.

Sığınakların yapım ve bakım giderleri : Resmi ve özel bütün tesis ve yapılarda yaptırılacak sığınakların yapım ve bakım giderleri bu yerlerin malik ve idareleri tarafından karşılanır.

Gerektiğinde genel sığınak olarak kullanılacak yerler : Yapılacak metroların gerektiğinde genel sığınak olarak inşa edilmeleri esastır. Sinema, tiyatro, eğlence yeri, otopark, garaj, kapalı çarşı ve pasaj gibi yapı ve tesislerin yer altında inşa edilmelerini teşvik için Belediyelerce her türlü kolaylık sağlanması ve buraların gerektiğinde genel sığınak olarak kullanılması için gerekli tedbirlerin alınması zorunludur.

Sığınakların bakım ve denetimi: Resmi ve özel bütün tesis ve binalara ait sığınakların bakım ve muhafazası sığınağın bulunduğu binanın görevlendirilen yöneticisi denetiminde bina koruma amirince sağlanır. Meskenlerdeki sığınakların bakım ve muhafazası ise bina malik ve yöneticilerince sağlanır. Sığınak ve sığınak olarak kullanılacak olan yerlerin denetimleri, Mülki İdare Amiri‘ nin sorumluluğunda belediyeler ve mahalli sivil savunma birimlerince yapılır.

Sığınakların bakımı, muhafazası ve denetiminde, sığınaklar konusunda özel kanunların imar kanununa aykırı olmayan hükümleri de uygulanır.

Sığınakların tapuya tescili : Yapıların bodrum katlarında veya bahçelerinde yapılacak sığınaklar kat maliklerinin müşterek mülkü olarak tapuya tescil edilir. Sığınaklar kat mülkiyeti kanununda belirtilen ortak alanlardan olup, bu hali ile yönetilir. Bu sığınaklar bağımsız olarak sığınak amacı ile olsa dahi satılamaz, kiralanamaz, devredilemez ve amacı dışında kullanılamaz. Mevcut sığınakların kullanım amacı proje tadilatı ile değiştirilemez.

Yapı, ruhsat ve kullanma izinlerinin verilmesi : Sığınakların yapımı zorunlu bulunan bina ve tesislere gerekli sığınak yeri ayrılmadıkça yapı izni, sığınak tesis edilmedikçe de kullanma izni verilemez. Oturma ve kullanma izni verilmiş yapıların sığınak olarak ayrılmış bölümlerinde yapı değişikliği yapılamaz. Ancak sığınak özelliğini kaybetmemek ve gerektiğinde sığınak olarak kullanılmak üzere mülki amirin izniyle başka amaçlarla kullanılabilir. Bu hükümlere uyulmadığı tespit edildiği takdirde mülki amirlik ve belediyeler tarafından yapılacak tebligat üzerine maliki, müteahhidi veya yöneticisi tarafından en geç üç ay içerisinde bu aykırılık giderilir. Süresi içerisinde aykırılığın giderilmemesi durumunda bu hizmet mülki amirlik ve belediyeler tarafından yapılır ve karşılığı imar mevzuatı hükümlerine göre ilgililerinden tahsil olunur.

Yapı ruhsatı verilen bina ve tesislere yapı kullanma izin belgesi verilmeden önce, ilgili idarelerce mülki idare amirliklerinin sığınağın Yönetmelik hükümlerine uygun olduğuna ilişkin yazılı görüşünün alınması zorunludur.

Sığınaklarda bulundurulacak malzemeler, sığınak amirlerinin görevleri: Sığınaklarda bulundurulacak malzemeler, sığınak amirlerinin görevleri ve sığınaklarda nasıl hareket edileceğine ilişkin kurallar İçişleri Bakanlığınca çıkartılacak genelge ile düzenlenir.

Kamu yapılarında sığınaklar: Yönetmeliğin sığınaklar ile ilgili hükümleri yeni yapılacak kamu yapılarında da uygulanır. Halen kullanılmakta olan ve inşaatı devam eden kamu yapılarında gerektiğinde sığınak olarak tadil edilebilecek mahaller şimdiden belirlenecektir.

 

MADDE 7.31 MÜŞTEMİLATLAR

Binaların müştemilat kısımları, garaj, odunluk, kömürlük, depo, çamaşırhane, kapıcı dairesi, sığınak, trafo mahalli ve benzeri ortak hizmetler için olup amacı dışında kullanılamaz. Mümkün ise binanın bodrumunda, aksi halde bahçede tertiplenir.

Müştemilat binaları ;

1) Esas binaya bitişik oldukları takdirde komşu mesafelerine, aksi halde yönetmeliğin ön, yan ve arka bahçe mesafeleri ile ilgili şartlarına uymak zorundadır.

2) Yapı cinsleri ahşap olamaz.

3) TEDAŞ tarafından gerekli görülen trafo yerlerinin, TAKS ve KAKS miktarları belirlenmiş yerlerde inşaat emsaline dahil edilmeden kabulü, ön ve yan bahçe mesafeleri dışında kalmak, başka amaçla kullanılmamak şartıyla uygundur.

 

MADDE 7.32 PARATONERLER VE ANTENLER

Umumi binalar, sağlık ve eğitim tesisleri, oteller, içinde patlayıcı madde bulundurulan binalar ile yüksek yapı ve tesislere paratoner konması mecburidir.

Her türlü binanın çatısına birden fazla TV, radyo, vbg. kullanımlar için anten tesis edilemez.

Yüksek yapılar ile havaalanı uçuş koridoru dahilinde, en fazla yükseklikteki yapılarda ve belediyesince uygun görülecek yapılarda uyarı lambası yapılacaktır.

 

MADDE 7.33 BAHÇE DUVARLARI VE BAHÇE DÜZENLEMESİ

1) Ön Bahçe Duvarları :

Bahçe duvarlarının yol üstüne isabet eden kısımlarının yaya kaldırımından itibaren yükseklikleri, harpuşta dahil (0.50) metreyi geçemez. Bu duvarların üzerinde ayrıca görüşü kapamayacak şekilde (1.00) metre yükseklikte parmaklık yapılabilir. Meyilli yerlerde yüksekliği yaya kaldırımından (1.00) metreyi aşmamak üzere kademelendirilebilir

Açık sinema, tiyatro, gazino gibi korunması gereken yerlerde, komşuların görüşüne engel olmamak şartıyla (3.00) metre yüksekliğinde duvar yapılmasına izin verilebilir. Bu yerler başka amaçla kullanıldığı takdirde duvar yıktırılır ve yönetmeliğin hükümleri uygulanır.

Resmi binalar ile sanayi tesislerinin bahçe duvarları bu madde hükümlerine tabi değildir.

2) Yan ve Arka Bahçe Duvarları:

Bu duvarların tabii veya tesviye edilmiş zeminden yüksekliği (2.00) metreyi geçemez. Doldurulmak suretiyle tesviye edilmiş bahçelerde bu yükseklik tabii zeminden itibaren ölçülür. Ayrıca bunların üzerine görüşe engel olmayacak şekilde (1.00) metre yüksekliğinde parmaklık yapılabilir.

3) İstinat Duvarı Yapılacak Yerler :

Dik eğimli ve tehlike gösteren veya bahçe seviyesi yola göre yüksek olan parsellerde, projesi yapılıp ilgili Belediyesince onaylanarak ruhsat verilmesi koşulu ile istinat duvarı yapılması zorunludur.

4) Bahçe düzenlemesi :

Ayrık ve ön bahçeli blok nizama tabi parsellerde bulunan bahçeler ile birden fazla istinat duvarı gerektiren bahçelerde, istinat duvarları arasındaki terasların bitkilendirilmesi, ağaç dikimi, zemin ve bahçe düzenlemesi yapılacaktır.

Arazi meyili nedeniyle bahçe düzenlemelerinde gerekecek istinat duvarlarının yüksekliği (2.00) metreyi aşamaz.

Ön bahçe mesafeleri içerisinde; bahçenin bina çıkma altına rastlayan kısımlarında yapılabilecek (0.40) metre derinliği aşmayan tesfiye niteliğindeki düzenlemeler haricinde yol seviyesinin altında hafriyat yapılamaz.

Bahçe düzenlemesi tamamlanmamış yapılara kullanma izni verilemez.

 

MADDE 7.34 KÖPRÜLÜ BİNA GİRİŞLERİ

Ön bahçeleri yaya kaldırımı seviyesi altında teşekkül etmiş binalarda köprülü bina girişleri aşağıdaki şekilde düzenlenir.

1) Yola göre ön bahçeleri parsel kenarında set teşkil eden tabii zemini düşük parsellerde, civar teşekkülüne bakılmaksızın köprülü bina girişi yapılabilir.

2) Yola göre ön bahçeleri az meyilli parsellerde, köprülü giriş ancak civar teşekkülde varsa yapılabilir.

3) Köprülü girişler, bina umumi girişi genişliğinde yapılır.

4) Binalara girişi sağlayan köprü ve giriş şeridi ile yaya kaldırımı ve bina girişi arasında kot farkı olduğu durumlarda ve binalara girişin merdivenlerle sağlanmasının zorunlu olduğu hallerde, merdivenlerin yanı sıra, özürlülerin de kullanımını sağlamak amacıyla standardına uygun rampa yapılması zorunludur. Ayrıca, döşeme kaplamalarında kaymayı önleyen, tekerlekli sandalye ve koltuk değneği hareketlerini güçleştirmeyen standardına uygun malzeme kullanılması zorunludur.

 

MADDE 7.35 ŞANTİYE BİNALARI

Esas binanın ruhsatı alınmadan şantiye binası yapılamaz.

Gereksinmelere göre belirli bir süre içinde yapılıp yıkılması gereken şantiye binaları bu yönetmelikte belirlenen ölçülere ve yapı iznine tabi değildir. Şantiye binalarının bulunduğu parsel içinde yapılması gereken esas bina ve müştemilat binası şartlarına tamamen uyması halinde yıktırılması gerekmez. Gerekli işlemlerin tamamlanması koşuluyla muhafaza edilmesi mümkündür. Aksi halde esas binaya kullanma izni verilebilmesi için şantiye binasının yıktırılması şarttır.

 

MADDE 7.36 KURANGLEZ VE DİĞER BASİT TESİSLER

1) Bitişik ve ön bahçesiz blok nizamda ;

a) Yaya kaldırımında set teşkil etmemek,

b) Yaya kaldırımı genişliğini aşmamak,

c) Yaya trafiğine engel olmamak,

d) Kapağı saç ve teneke gibi gürültü çıkartabilecek malzeme ile imal edilmemek,

e) En fazla (0.60 x 1.50) metre ölçülerinde olmak koşullarıyla kuranglez yapılabilir.

2) Ayrık ve ön bahçeli blok nizamda;

a) Genişliği (1.00) metreyi aşmamak,

b) Bina ana girişi olarak kullanılmamak, koşullarıyla kuranglez yapılabilir.

3) Bahçelerde; parsel sınırlarını aşmadan pergole, havuz, kameriye gibi basit tesisler tertiplenebilir.

 

MADDE 7.37 KUYULAR VE FOSSEPTİKLER

Genel olarak temiz ve pis su kuyuları ile fosseptikler, komşu hudutlarına (5.00) metreden fazla yaklaştırılamaz. Ancak bahçe mesafelerinin uygun olmaması halinde özellikle bitişik nizama tabi yerlerde fenni ve sıhhi mahsur bulunmadığı takdirde bu mesafeleri azaltmaya veya bir kaç komşuya ait fosseptikleri bir arada veya bitiştirerek yaptırmaya belediyeler yetkilidir.

Su depoları ve sıhhi tesisatlarla ilgili uygulamalarda 2560 sayılı kanun gereğince BUSKİ Genel Müdürlüğüne ait yönetmeliğin ilgili hükümlerine uyulacaktır.

 

VIII. BÖLÜM

ÖZEL HÜKÜMLER İÇEREN MEKANLAR VE BİNALAR

 

MADDE 8.01 GENEL HÜKÜMLER

Özel hükümler içeren mekanlar ve binalar,konut bölgelerinde yapıldığında, giriş katında veya giriş katından en fazla bir kat aşağıda yapılabilir. Daha alt katlarda veya normal katlarda yapılamaz. Diğer bölgelerde yapıldığında ise zemin katta, normal katta veya giriş ve çıkışların sağlandığı kattan en fazla bir kat aşağıda yapılabilir.

Özel hükümler içeren binaların özürlülerin de ulaşmasını ve kullanmasını sağlayacak şekilde özürlülerle ilgili Türk Standartları Enstitüsü standartlarına (TS 9111/Nisan 1991) uygun olarak yapılması zorunludur.

Bu gibi yapıların kat planlarında kullanılan tüm mekanların (tekrar var ise en az bir örneğinin) tefrişleri yapılacak ve kişi kapasitesi belirtilecektir .

 

MADDE 8.02 ÖZEL ÖĞRETİM KURUMLARI

Özel Öğretim Kurumu : Gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişiler tarafından açılan okul öncesi eğitim, ilköğretim, ortaöğretim kurumları ve bu düzeyde haberleşme ile öğretim yapan kuruluşlar, motorlu taşıt sürücüleri kursu, çeşitli kurslar, dershaneler, öğrenci etüt eğitim merkezleri ve benzeri kurumlarla diğer okulları kapsar.

Özel öğretim kurumlarına ait binalarda :

1) Derslik Pencerelerinin Alanı : Derslik pencereleri, derslik taban alanının (% 18) inden aşağı olamaz.

2) Dersliklerde Öğrenci Başına Düşen Kullanım Alanı : Dersliklerde öğrenci başına düşen kullanım alanı (1.20) m2 den az olamaz.

3)Derslik Kapıları : Derslik kapılarının genişliği en az (0.90) metredir. Derslik kapılarının genişliği (1.40) metre ve daha fazla olursa kapılar çift kanatlı yapılır.

Derslik kapıları koridora doğru açılmalıdır. Çift taraflı derslik bulunan koridorlarda kapılar karşılıklı açılmamalıdır. Derslik kapısı derslik içinde ön sıra ile yazı tahtası arasında olmalıdır.

4) Merdivenler : Bu tür binaların ana merdivenleri, öğrencilerin bir anda rahatlıkla geçmelerine uygun olmalıdır. Merdivenler üç veya daha fazla basamaklı ise kenarlarında korkuluk bulunmalıdır.

Kurum ana merdivenlerinin genişliği binaya verilen toplam kontenjana göre ;

a) 500 kişiye kadar; her 100 kişi için (0,50) metre

b) 1000 kişiye kadar, 500 kişiye kadar olan genişliğe ek olarak her 100 kişi için (0.30) metre

c)1000 kişiden fazlası için 1000 kişiye kadar olan genişliğe ek olarak her 100 kişi için (0.20) metre ayrılmak suretiyle hesap edilir.

Merdivenler, toplam genişlikten az olmamak şartıyla birden fazla yapılabilir.

5) Derslik Tavan Yüksekliği : Bu tür binaların derslik, laboratuar, işlik ve benzeri eğitim-öğretim birimlerinde tavan yükseklikleri kiriş altına kadar bitmiş net (2.50) metre, tavana kadar net (3.00) metreden az olmamalıdır.

Özel öğretim kurumu olarak kullanılmak amacıyla yapılmadığı halde, bu amaçla kullanılmak istenen binalarda bu ölçülerin az olması halinde kontenjan hesabıyla öğrenci başına (4.00)m3 hacim düşecek şekilde yapılır. Her halükarda tavan yüksekliği temiz (2.40) metreden az olamaz.

6) Koridorlar : Bu tür binaların koridorları ;

Tek taraflı sınıf kapısı açılan koridorlarda;

Koridora bir sınıf kapısı açılıyorsa en az (2.00) metre.

Koridora açılan sınıf kapısı birden fazla ise en az (2.50) metre.

İki taraflı sınıf kapısı açılan koridorlarda en az (3.00) metre. genişlikte olmalıdır.

7) WC , Lavabo ve Pisuarlar : Bu tür binalarda ;

Her 30 öğrenci için bir WC,

Her 80 öğrenci için bir lavabo,

Her 30 öğrenci için bir pisuar veya bir WC,

Her 20 öğretmen için bir WC , bir lavabo

Her 20 erkek öğretmen için bir pisuar veya bir WC,ayrılır.

WC ve lavabolar kurumda öğrenim gören kız ve erkek öğrencilerin sayısına göre kız ve erkekler için ayrı ayrı düzenlenir. Özel okullarda kız ve erkeklere ayrılan en az iki öğrenci ve en az iki öğretmen WC‘si bulunur.

Bu tip binalarda özürlülerin kullanımına uygun bir erkek ve bir kadın için en az bir lavoba ve WC yapılması zorunludur. Yapılacak olan bu mekanların ebatları (1.40x2.00) metreden az olamaz. Kapısı eşiksiz ve dışa açılır, kapı temiz genişliği en az (0.95) metre genişliğinde olacaktır.

Diğer hususlarda Milli Eğitim Bakanlığına ait Standartlar Yönergesindeki hükümlere uyulacaktır.

 

MADDE 8.03 PASAJLAR KAPALI ÇARŞILAR VE ÇOK KATLI MAĞAZALAR

1)Tanımlar :

a) Pasaj Uygulaması: Pasajlar, birden fazla yollara veya başka bir kullanıma veya tapuda tescil edilmek koşulu ile komşu bir parsel üzerinde aynı nitelikteki başka bir binaya geçiş sağlayan çarşılar olup, bünyesindeki işyerlerinin ayrı ayrı bağımsız bölüm numarası alması zorunludur.

b) Kapalı çarşı Uygulaması: Kapalı çarşılar, bir veya daha fazla giriş-çıkışı olan çarşılar olup, bünyesindeki işyerlerinin ayrı ayrı bağımsız bölüm numarası alması zorunludur.

c) Çok Katlı Mağaza Uygulaması: Çok katlı mağazalar, bir veya daha fazla girişi olan, bünyesinde tek bir mağaza veya değişik amaçlı satış birimleri ile sosyal içerikli mekanlar bulunan, tek bir işletmeye ait işyeri olup tek bir bağımsız bölüm numarası alması zorunludur.

2) Giriş ve çıkışlar :

a)Pasajlarda her biri en az (1.50) metre genişliğinde, en az iki giriş-çıkış yapılacaktır. Açılan kapı kanatlarından birisi en az (0.95) metre genişliğinde ve eşiksiz olacaktır.

b)Kapalı çarşılarda ve çok katlı mağazalarda toplam inşaat alanı (500.00) m2 yi geçmediği takdirde en az (2.00) metre genişliğinde bir giriş çıkış yapılması,

c)Kapalı çarşılarda ve çok katlı mağazalarda toplam inşaat alanı (500.00) m2 yi geçtiği takdirde, her biri en az (1.50) metre genişliğinde, en az iki ayrı veya (3.00) metre genişliğinde bir giriş-çıkış yapılması.

d) Giriş-çıkışlar farklı kat ve kotlarda tertiplenebilir.

e) Diğer bölümleri büro, otel gibi işyeri ve /veya konut kullanımlı olan binalar içinde düzenlendikleri takdirde, diğer işyeri bölümleri ile konut bölümlerinin giriş ve çıkışları pasajların,kapalı çarşıların veya çok katlı mağazaların bünyesi içinde tertiplenemeyeceği gibi bu kullanımlar konut giriş çıkışı ile irtibatlandırılamazlar. Ancak büro, otel gibi işyeri kullanımlarının giriş ve çıkışları, bu işyerlerinin dolaşım alanları ile irtibatlandırılabilir.

3) İç Yükseklikler: Pasajların ve kapalı çarşıların kat yüksekliği net (3.50) metreden az olamaz.

4) Dolaşım Alanları :

a) Yaya dolaşım alanlarının genişliği,her ayrı katta ve kattaki her ayrı koridor tertibinde, koridor aksından ölçülmek koşulu ile (30.00) metre uzunluğa kadar (3.00) metreden; (30.00) metreden uzun olanlarda (3.50) metreden az yapılamaz.

b) Çok katlı mağazalarda dolaşım alanı tertibi serbesttir.

c) Pasajlarda, bulunduğu kattaki pasaj boyunun 1/3 ‘ünü geçmemek, pasaj genişliğinden dar olmamak ve en çok üç dükkan açılmak şartı ile cepler teşkil olunabilir. Yukarıdaki oran dahilinde teşkil olunan ceplere üçten fazla dükkan açılması istendiğinde cep ölçüleri en az (6.00x6.00) metre ebadında tertiplenecektir.

d) İrtifaklı pasajlarda pasaj boyu, irtifak kurulan pasajların toplam boyudur. (30.00) metreyi geçmesi halinde her iki pasaj da (3.50) metre genişliğinde olur.

5) Merdivenler : Bu tür işyerleri fazla katlı olarak düzenlendiklerinde;

a) Pasaj, kapalı çarşı ve çok katlı mağazalarda toplam inşaat alanı (500.00) m2 yi geçmediği takdirde merdiven kolu genişliği en az (1.60) metre yapılacaktır.

b) Toplam inşaat alanı (500.00) m2 yi geçtiği takdirde, ana merdivene ilave olarak en az (1.20) metre genişliğinde ikinci bir merdiven yapılması zorunludur. Katlar arasında iki merdiven bulunması durumunda, bunlardan biri yürüyen merdiven olarak yapılabilir.

c) Kademeli pasajlarda, kademeler arasında merdiven tertiplendiğinde, özürlülerin geçişi için, en az (0.95) metre genişliğinde, en fazla (%10) eğimli rampa yapılması zorunludur. Merdivenlerin her iki yanında korkuluk yapılmalıdır.

6) Havalandırma : Kattaki brüt inşaat alanı (500.00) m2 den büyük pasajlar, kapalı çarşılar veya çok katlı mağazalar ile kattaki brüt inşaat alanı (500.00) m2 den küçük olmakla birlikte, dolaşım alanlarında iki noktadan hava akımı sağlayacak şekilde direkt olarak doğal havalandırma olanağı bulunmayan bu işyerlerinde havalandırma tesisatı yapılması zorunludur.

7) WC‘ler : Pasajlar, kapalı çarşılar ve çok katlı mağazalarda, erkek ve kadın için ayrı ayrı yeterli sayıda lavabo ve WC yapılması zorunludur.

Bu tip binalarda, özürlülerin kullanımına uygun bir kadın ve bir erkek için en az bir lavabo ve WC yapılması zorunludur. Yapılacak olan bu mekanların ebatları, (1.40x2.00) metreden az olamaz. Kapısı eşiksiz ve dışa açılır, kapı temiz genişliği en az (0.95) metre genişliğinde olacaktır.

8) Bölme Duvarları ve Asma Tavanlar : Pasajlar ile kapalı çarşılardaki bağımsız bölüm dış ve ortak duvarları ile eklentilerinin bölme duvarlarının ve varsa ortak alanlardakiler ile çok katlı mağazalardakiler de dahil tüm asma tavanların yanmaz malzemeden olması zorunludur. Çok katlı mağazalardaki, dekoratif ara bölmeler bu hükme tabi değildir.

9) Asansör ve Yük Asansörü : Tek katlı düzenlemeler dışındaki pasajlar ve kapalı çarşılar ile çok katlı mağazalarda yeterli kapasitede yük asansörü ve en düşük kottaki giriş çıkışa göre üç ve daha fazla katlı olanlarında insan asansörü yapılması zorunludur.

Bu tip binalarda yapılacak asansörlerden en az bir tanesi özürlülerin kullanımına uygun yapılacaktır. Bu asansörlerin iç kabini (2.00x2.00) metre ebadında yapılacak, kapı genişliği (net açılım) (0.95) metreden az olmayacaktır. Kabin içinde yerden (0.85-0.90) metre yükseklikte tutunma bandı olmalıdır. Asansör kapıları, tam otomatik olmalıdır.

 

MADDE 8.04 DÜĞÜN SALONU-GAZİNO-GECE KULÜBÜ-TAVERNA-TOPLU EĞLENCE MEKANLARI-DİSKOTEK-BAR VB.

1)Yapım Koşulları : Konut bölgelerinde, giriş katında veya en fazla bir kat aşağıda yapılabilir. Daha alt katlarda yapılamaz. Diğer bölgeler ise giriş ve çıkışların sağlandığı kattan en fazla bir kat aşağıda, zemin katta ve diğer katlarda yapılabilir. Ara katlarda veya üst katlarda yapılması durumunda, bitişik kısımlarında konut, hastane,yurt, vbg. bağımsız bölümler varsa bu kısımlarda yeterli ses izolasyonu yapılmalıdır.

2) İç yükseklik: Kat yüksekliği (3.50) metreden az olamaz.

3)Yoğunluk: Mekan ölçülendirme hesaplarında (1.50) m2/kişi ve (5.25) m3/kişi esas alınacaktır.

4) Kapılar: (2.50) metreden dar olmayan bir giriş -çıkış kapısı ve ayrıca yine cadde ve sokağa açılan en az (2.00) metre genişliğinde ve dışa açılabilen bir kapı ile bağlantılı ayrı bir kaçış çıkışı ihtiva etmelidir. Tüm dışa açılan kapılar, en az kapı kanadı veya kanatlardan büyüğünün genişliği kadar içeriden yapılacaktır.

5) Merdiven: Bu gibi yerlerde merdiven ahşap olamaz. Merdiven kolu genişliği (1.60) metreden az olamaz. Basamak yüksekliği (0.16) metreden fazla, genişliği ise (0.30) metreden az olamaz. Merdiven tanziminde en fazla 16 rıhttan sonra merdiven kolu genişliği kadar ara sahanlık bırakılacaktır.

6) Havalandırma: Salonlarda onaylı projesine uygun havalandırma ve klima tesisatı yapılacaktır. Ayrıca bodrum katta yapıldığında, yeterli tabii havalandırma sağlanamaması halinde toplam alanı (3.00) m2 den az olmamak kaydı ile müstakil hava bacası veya kuranglez teşkil edilecektir.

7) Gerekli Mekanlar: Sanatçılar ve gelin-damat için ayrı ayrı, dar kenarı (2.50) metreden ve alanı (7.50) m2 den az olmayan oda bulunacaktır. Gelin odasında hava bacası ve havalandırılabilen WC ve lavabo bulunacaktır. Salonlarda orkestra yeri ve dans pisti bulunacaktır.

Salonun dışında, kullanım amacına uygun ve salona bağlantılı servis ve bulaşık üniteleri bulunacaktır. Düğün salonlarında dar kenarı (3.00) metre, alanı (12.00) m2den az olmayan bir servis odası bulunacaktır.

Yönetim için dar kenarı(2.50) metre, alanı (7.50) m2 den az olmayan ayrı bir yer ayrılacaktır.

8) WC‘ler: Her 25 kişiye erkekler için 1 lavabo ve pisuar, bayanlar için bir lavabo; her 50 kişiye en az 1 kadın, 1 erkek olmak üzere WC yapılacaktır.

9) Tesisat Projeleri: Tesisat projelerine ilave olarak yangın alarmı ve yangın söndürme tesisat projesi istenecektir.

 

MADDE 8.05 BİLGİSAYAR OYUN SALONLARI VE KAHVEHANELER

1)Yapım Koşulları: Yol cephesinde ve yol kotunun altına düşmemek, doğal veya düzenlenmiş zemine (0.50) metreden fazla gömülmemek kaydıyla zemin kat ve birinci bodrum katta yapılabilir.

2)İç Yükseklik: Kat iç yüksekliği en az (3.50) metre olacaktır.

3) WC‘ler: Her 25 kişiye en az bir kadın, bir erkek olmak üzere WC ve lavabo yapılacaktır.

4) Gerekli Mekanlar: (50.00) m2 den büyük kahvehanelerde ve oyun salonlarında en az (5.00) m2 den az olmamak üzere bir depo yapılacaktır.

5) Kapılar: Giriş kapıları (2.00) metre genişliğinde olacak, dışarı açılacak ve en az kapı kanadı veya kanatlardan büyüğünün genişliği kadar içeriden tertiplenecektir. Kullanım alanı (100.00) m2 yi aşan kahvehanelerde ve oyun salonlarında bu kapıdan başka genişliği (1.50) metreden az olmayan ve dışa açılan ikinci bir kapı yapılacaktır.

6) Havalandırma: Tabii havalandırmanın yanında yapay havalandırma da yapılacaktır.

 

MADDE 8.06 SİNEMA VE TİYATROLAR

1) Yapım Koşulları;

a) Gişe ve giriş holü,bekleme salonu, fuayeler, salon ve balkonlar, perde ve sahne, soyunma ve duş yerleri, idare odaları, giriş-çıkış koridor ve merdivenleri, WC, lavabo birimleri vbg. gerekli bölümlerden oluşurlar.

b) Sinema ve tiyatro kullanım alanları pasaj ve kapalı çarşı gibi işyerlerinin bulundukları binalar içinde düzenlendikleri takdirde kendi ana girişleri ve ayrı boşaltma çıkışları bu mekanlardan yapılabilir. Bulundukları binada ayrıca konut kullanımı var ise konut ana girişi ile kendi ana girişleri binanın aynı cephesinde tertiplenemez.

c) Sinema ve tiyatro kullanımlarının, bekleme salonu, fuayeler, salon ve balkon mekanlarında iklimlendirme sistemi tesis etmek zorunludur.

d) Sinema ve tiyatro kullanımlarının duvarları, dekoratif elemanları ve asma tavanları yanmaz malzemeden yapılacaktır.

e) Bu tür kullanımlarda salon ve balkon kotlarındaki bütün bölümlerden kaçışı sağlamak üzere Madde 7.21 de belirtilen hükümlere uyulacaktır.

2) Bölüm Ve Bölüm İçi Ölçüleri;

a) Salon Ve Balkon Mekanı:

a.1. Mekan Ve Yükseklik Düzenlenmesi ;

Salon ve balkonlarda sahne ve sahne arkası hariç, kişi başına en az (5.00) m3 hacim isabet etmesi şarttır. Sahneden en uzak seyirci sırasında dahi en az temiz yükseklik (2.40) metre altına düşemez ve en üst balkonun en son sırasındaki göz hizası ile perde altı veya sahne önünü birleştiren hattının yatayla teşkil ettiği açı (30) dereceden büyük olamaz. En arka sırada göz seviyesinin (0.35) metre üstündeki noktayı perde üstüne birleştiren doğru parçasının hiçbir engelle kesilmemesi gerekmektedir.

a.2. Tabii Zeminden Salon Ve Balkon Mekanlarının Kot Farkı ;

Seyircinin çıkışta, rahat boşalma imkanı bulacak şekilde tabii zemine ulaştığı noktaların kotları ile salon ve balkonda bu kota göre en uygun olmayan konumdaki seyirci sırasının kotları arasındaki farklar aşağıda, verilen miktarı geçemez. (300-600) kişilik salon ve balkonlarda (±12.00) metre, (600-2000) kişilik salon ve balkonlarda (±8.00) metre, (2000) den fazla salon ve balkonlarda (± 5.00) metre, (300) kişiye kadar kapasiteli salon ve balkonlarda tabii zeminden kot farkı sınırlaması yoktur.

a.3. Oturma Sıralarının Düzenlenmesi;

Oturma yerleri sabit olacak, temiz genişlik ve enleri en az (0.50) metre, sıraların arasındaki serbest geçit ise en az (0.45) metre olacaktır. Duvara dayanan yan sıralar en fazla (7) oturma yeri ilave edilir. İki yan geçit arasındaki bir sırada bulunabilecek en fazla oturma sayısı salonlarda (28), balkonlarda (24) tür. Ancak salon ve balkonun her iki yanında; en fazla (3) sıra için (1.00) metre genişliğinde veya en çok (4) sıra için (1.50) metre genişliğinde birer çıkış mevcut ise bir sıradaki oturma adedi yeri (50) ye çıkartılabilir.

Yan geçitler paralelinde ara geçitler bulunuyorsa; salonlarda yan geçit ile bir sonra gelen ara geçit arasında bir sırada en çok (21), balkonlarda en çok (18) oturma yeri bulunabilir. Ara geçitler arasında bir sırada bulunabilecek en çok oturma yeri sayısı ise salonlarda (14), balkonlarda (12) dir. Ancak yan geçitler paralelindeki bu ara geçitlerin doğrudan doğruya veya sahneye paralel ara geçitler vasıtasıyla çıkışlara ulaşması şarttır. Sinemalarda, en öndeki oturma yeri arkasının perdeye mesafesi (7.00) metreden az olamaz ve perde ortası diki ile en fazla (45) derece açı teşkil edecek tarzda çizilen iki doğrunun dışında kalan kısımlara oturacak yer konulmaz. Localarda tespit edilmiş olarak en çok (10) oturma yeri bulunabilir. Her oturma yeri için en az (0.65) m2 lik bir alanın bulunması zorunludur. Oturacak yerlerin yerleştirilmesinde en az göz yükseklik farkının (0.06) metre olması şarttır. Salonlarda sıra başlarında özürlüler için koltuk sayısının en az (%10) u kadar yer ayrılacaktır.

a.4. Salon Ve Balkon Mekanları İçindeki Dolaşım Alanları ;

Oturma yerleri arasında sahneye dik ve paralel olarak bırakılan genişlikleri, bir seans çıkışında tabii akımla kesitten geçebilecek en fazla seyirci sayısına göre (125) kişiye en az (1.00) metrelik genişlik olacak şekilde hesaplanacak ve geçit enleri (1.50) metreden az olmayacaktır.

b) Kapılar: Kapı genişlikleri, salon ve balkonlar ayrı ayrı değerlendirilerek (600) kişiye kadar her (100) kişiye (1.00) metre, (600) kişiden sonra ise her (150) kişi için (1.00) metre üzerinden hesaplanacak ve ait olduğu bölümde en az iki yerde düzenlenecektir. Kapı genişlikleri (2.00) metreden az olmayacaktır.

c) Fuayeler : Salon ve balkonların her biri için ayrı olmak üzere, ait olduğu bölüm alanının (1/3) ü kadar fuaye tertibi mecburidir.

Fuaye yüksekliği en az (3.50) metredir. Fuayenin kademeli tertiplenmesi halinde bu yükseklik, alanının (1/3) ünden fazla olmamak şartıyla (2.40) metreye kadar indirilebilir.

d) Koridor Ve Çıkış Geçitleri: Seyirci ile ilgili koridor ve çıkış geçitlerinin en az genişlikleri yine salon içi geçitler gibi hesap edilir. Ancak, bunların genişlikleri (2.00) metreden az olamaz. Bunlarda çıkıntılar (0.15) metreyi geçemez. Çıkış geçitlerinde basamak yapılamaz ve tertip olunan rampaların eğimi (1/12) yi geçemez.

e) Merdivenler : Her salon, balkon ve fuaye için ayrı bir merdiven gerekir. Seyirci ile ilgili bu merdiven genişlikleri (1.60) metreden az olmamak üzere, bir seans çıkışında merdivenden geçmesi gereken seyirci sayısına ve salon iç geçitleri için kabul olunan esaslara göre hesaplanır. Geniş merdivenlerde yapılacak korkulukların arası en fazla (2.00) metre olacaktır.

f) WC‘ler : Salon ve balkonlar için ayrı ayrı ve her (200) koltuk için bir kadın ve bir erkek olmak üzere en az (4) WC, (4) lavabo ve (4) pisuar bulunacak, bekleme salonunun fuayelerle irtibatı yoksa bu kısıma da en az (1) erkek ve (1) kadın WC si konulacaktır.

Bu tip binalarda ,özürlülerin kullanımına uygun bir kadın ve bir erkek için en az bir lavabo ve WC yapılması zorunludur. Yapılacak olan bu mekanların ebatları, (1.40x2.00) metreden az olamaz. Kapısı eşiksiz ve dışa açılır, kapı temiz genişliği en az (0.95) metre genişliğinde olacaktır.

g) Makina Dairesi : Sinemaların makina dairesi; bir film hazırlama odasını, bir makina odasını ve akü odasını ihtiva edecektir.

Makina odasının genişliği en az (2.00) metre ve alanı en az (10.00) m2 dir. Film sarma odasının alanı en az (8.00) m2 olacaktır. Akü odasının alanı en az (6.00) m2 olacaktır. Makina dairesinde en az temiz yükseklik (2.80) metredir.

h) Tesisat Projeleri : Yangın alarm ve yangın tesisat projesi klima havalandırma projeleri istenecektir. Elektrik kesintilerinde devreye girecek aydınlatma tesisatı yapılacaktır.

 

MADDE 8.07 AÇIK HAVA SİNEMALARI

Açık Hava Sinemaları ; İmar planlarında bu amaçla veya Kültürel Tesis Alanı, Fuar ,Panayır ve Festival alanı olarak ayrılan yerlerdeki imar parsellerinde yapılabilir. İmar parseli büyüklüğü (2500) m2 den az olmayacaktır.

Yapılanma koşullarına uygun imar parselinde, komşu parsel sınırlarından en az (3.00) metre geri çekilmek şartı ile ayrık yapı nizamında tertiplenebilirler. En yakın konut alanına (100.00) metreden, hastane, huzurevi, yatılı okul ve yurt gibi gürültüden korunmuş olması gereken yapılara en az (500.00) metreden daha yakın mesafede yapılmayacaktır.

Açık Hava Sinemalarının iç düzenlenmesinde, Madde 8.05 deki hükümlere uyulacaktır.

 

MADDE 8.08 HAMAM-SAUNA VE SIHHİ BANYOLAR

1) Yapım Koşulları: Hamam, sauna ve sıhhi banyolar konut bölgelerinde yapıldığında, giriş katında veya en fazla bir kat aşağıda yapılabilir. Daha alt katlarda veya normal katlarda yapılamaz. Diğer bölgelerde yapıldığında ise zemin katta , normal katta veya giriş ve çıkışların sağlandığı kattan en fazla bir kat aşağıda yapılabilir. Müştemilatları ikinci bodrum katta yapılabilir.

2) Merdiven : Bu gibi yerlerde merdiven ahşap olamaz. Merdiven kolu genişliği net (1.60) metreden az olamaz. Basamak yüksekliği (0.16) metreden fazla genişliği (0.30) metreden az olamaz. Merdiven tanziminde en fazla 16 rıhttan sonra merdiven kolu genişliği kadar ara sahanlık bırakılacaktır.

3) Kapılar: Bu gibi yerlerde bulunan hacimlere ait bütün kapılar mutlaka dışa açılır şekilde tertiplenecektir. Tüm dışa açılan kapılar en az kanat genişliği veya büyük olan kanat genişliği kadar içeriden yapılacaktır.

4) Gerekli Mekanlar: İdari bölüm, personel odası, meşrubat servis,çay ocağı, yeteri kadar WC, pisuar ve lavabo teşkil edecektir. Emanet kasa, yatma ve soyunma odaları, çamaşır yıkama, kurutma ve ütüleme üniteleri yapılacaktır.(ikinci bodrum katta yapılabilir.) Hamam, sauna ve sıhhi banyolarda insan sayısının yarısı için dinlenme bankları olacaktır.

5) Koridor:Genel kullanıma açık koridor genişlikleri (1.60) metreden az olamaz.

6)Tesisat Projeleri: Bu gibi tesisler kendine özgü teknik ve sağlık koşullarına göre projelendirilecektir.

 

MADDE 8.09 EKMEK FABRİKALARI VE EKMEK FIRINLARI

1) Yapım Koşulları: Ekmek fırınları ve ekmek fabrikaları ayrık nizamda müstakil binalarda kurulur ve binanın tamamı sadece fırın ve müştemilatlarına tahsis edilir.Parselin tamamının fırın kullanımına tahsis edilmesi, bina yüksekliği 2 kat olması koşuluyla konut bölgelerinde fırın ruhsatı verilebilir.

Sağlık ve çevre şartlarına göre bütün ünitelerin toplam itibarı ile Büyükşehir Belediyesi ve Büyükşehir Belediyesi mücavir alan sınırları içerisinde en az (400) m2 alanda tesis edilir.

Bu işyerlerinde çevresinde, kirlenmeye ve kimyasal sızıntı vbg kirliliklere yol açabilecek işyerleri ile hayvan barınakları bulunamaz.

2) İç Yükseklik: Fırın taban ve tavan yüksekliği en az temiz iç yüksekliği (4.00) metre olmak zorundadır.

3194 Sayılı İmar Kanununa göre yapı kullanma izin belgesi alınmamış işyerlerine çalışma izni verilmez. Yapı kullanma izin belgesinin verilmesi sırasında yetkili makamlarca bu yönetmelik hükümleri dikkate alınır.

3) Gerekli Mekanlar: Fırınlar ve fabrikalarda un depolama, otomatik eleme işlemi, yoğurma, işleme, kesme ve şekil verme, fermantasyon ve dinlendirme, pişirme, mamul dinlendirme ve ambalajlama, satış, işleri için yeterli alana sahip bölümler bulunmalıdır.

 

MADDE 8.10 DİNİ TESİSLER

1) Yapılanma Koşulu : Dini tesisler, imar plânlarında dini tesis veya kentsel sosyal tesis alanları olarak belirlenmiş imar parsellerinde yapılabilirler. Yeni planlama bölgelerinde, imar parseli (2500) m2 den az olmayacak şekilde yapılacaktır.

2) Yapım Koşulu :Yapılanma koşullarına uygun imar parselinde, parsel sınırlarına en az (5.00) metre mesafe bırakılmak şartı ile ayrık yapı nizamında tertiplenebilirler. Minarelerin komşu parsele mesafesi, minare yüksekliğinden daha az olamaz.

TAKS (%30) olacaktır, bu alan müştemilatlarla (%40) a çıkabilir. Bina yüksekliği serbesttir.

Şadırvan gasilhane, vakfiye ve WC gibi tesisler müştemilat kapsamında yapılabilir. Cami binalarında sadece kullanım amacına hizmet eden birimler yer alabilir. Ticarethane vbg birimler yer alamaz.

 

MADDE 8.11 AKARYAKIT VE SERVİS İSTASYONLARI

İmar Planlarında getirilmiş yapılaşma hükümleriyle, Nazım Planda belirtilen esaslar dahilinde inşaat izni verilir.

Akaryakıt istasyonları ile servis istasyonları "2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile Karayolları Trafik Yönetmeliği ve Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmelik" hükümlerine uyularak yapılacaktır.

 

MADDE 8.12 SIVILAŞTIRILMIŞ PETROL GAZLARI (LPG) MOTORLU ARAÇLAR İKMAL İSTASYONLARI

LPG ikmal istasyonları, imar Planlarında belirtilen konut dışı kentsel çalışma alanları, sanayi ve küçük sanayi alanları, akaryakıt istasyon alanları ve ticaret alanlarında kurulabilirler.

İmar Planlarında aksine bir hüküm yoksa LPG ikmal istasyonu, cephesi en az (40.00) metre olan parsellerde kurulabilir.

LPG ikmal istasyonları ile akaryakıt istasyonları aynı parselde kurulmak istendiği takdirde her iki istasyondan birinin en büyük cephe boyunu sağlamak kaydı ile ayrı ayrı şartlarının sağlanması gerekmektedir. LPG dispenseri ile benzin dispenseri arasında en az 6 metre mesafe olacaktır. Ayrıca Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Motorlu Araçlar İkmal İstasyonları Yönetmeliğinin emniyet uzaklıkları, gaz dolum tesisatı, depolama tanklarının müstakil olması ve gereken diğer kurallara uyulması koşulu ile izin verilir.

LPG ikmal istasyonları kurulurken parselin en az (%10) u peyzaj projesine göre yeşil alan olarak düzenlenecektir.

LPG ikmal istasyonlarındaki depolama tankları yerüstü ve yeraltı tankları şeklinde kurulabilir.

Yerüstü depolama tanklarının etrafı en az (1.80) metre yüksekliğinde kafes tel örgü ile çevrilmelidir. Bu yerlere yabancı şahısların girmeleri önlenmeli ve en az iki kapısı bulunmalıdır.

Yeraltı tankları beton ayaklar üzerine oturtulacak ve çevresi zemin seviyesinden (0.20) metre yukarıya kadar beton duvar ile çevrilecektir. Duvar ile tank arası kum ile doldurulacaktır.

LPG ikmal istasyonları, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ile Karayolları Trafik Yönetmeliği ve Karayolları Kenarında Yapılacak ve Açılacak Tesisler Hakkında Yönetmelik ve LPG Motorlu Araçlar ikmal İstasyonları Yönetmeliği hükümlerine uyularak yapılacaktır.

LPG ikmal istasyonu tesis izni ve yapı ruhsatı almadan kurulamaz ve yapı kullanma izni ile GSM ruhsatı almadan faaliyete geçemez.

 

MADDE 8.13 SANAYİ TESİSLERİ

Sanayi Tesislerinde;

1) Çevre Bakanlığından alınmış, ÇED yönetmeliği hükümlerine göre işlem yapılacaktır.

2) Bir parselde kendi fonksiyonlarına uygun olarak gerektiği kadar bina yapılabilir. Yapılar arasında bırakılması gereken mesafeler için herhangi bir sınırlama yoktur.

3) İmar planında öngörülen bahçe mesafelerine uyulur. İmar Plânında belirtilmemiş bahçe mesafeleri için (5.00) metre uygulanır.

4) Yapılacak tesisin ön cephe genişliği, bina derinliği, kat adedi, bina yüksekliği ve bina iç ölçüleri için imar planında bir hüküm getirilmemiş ise tesisin kendi fonksiyonlarına uygun olarak yapılır.

5) Her katta erkek ve kadın olmak üzere umumi duş ve WC grubu bulunacaktır.

6) Bağımsız bölüm olan her iş yerinde bir soyunma mahalli ve en az bir lavabo bulunacaktır

7) Merdiven genişliği en az(1.50) metre olacaktır.

8) Dış galerileri en az (2.00) metre olacaktır.

9) Sanayi Bölgelerinde peyzaj projesine göre çevre düzenlemesi tamamlanmadan kullanma izni verilemez.

10) İçme suyu, atık su ve yağmur suyu projelendirilmesinde 2560 Sayılı Kanun gereğince BUSKİ Genel Müdürlüğüne ait yönetmeliğin ilgili hükümlerine uyulacaktır.

 

MADDE 8.14 BANKALAR VE BANKAMATİKLER

Bankaların sokak cephelerinde, mesai saatleri dışında karanlık ve ölü mekanlar yaratılmaması amacıyla bankaların zemin katta yola bakan cephelerinde, derinliği (1.00) metreden az olmayan, çevresi ile uyum içinde olan vitrin düzenlenecek veya çevresi ile uyumlu olmak kaydıyla zemin katın tamamı veya bir kısmı sanat galerisi vbg. kullanımlar ile aktiviteleri içerecek şekilde düzenlenecektir.

Emniyet tedbiri amacıyla yapılmış veya yapılacak düzenlemeler yukarıda belirtilen mekanların arkasında tertiplenecektir.

Binalarda yapılacak bankamatikler hiçbir şekilde yaya kaldırımını işgal etmemek kaydıyla binanın kendi mülkiyet sınırları içerisinde çözümlenecektir.

Ancak bina mülkiyet sınırları dışında yapılacak olan bankamatiklerin, araç trafiği görüş açısını engellemeyecek, bankamatiği kullanacak kişilerin araçlarını emniyetli parklanma alanı sağlayacak, yaya sirkülasyonunu olumsuz yönde etkilemeyecek ve yaya kullanım alanlarına taşmayacak şekilde veya yeşil alan kenarlarına arka tarafta bulunan bina cephelerini kapatmayacak ve binalara girişi engellemeyecek şekilde ilgili Belediye Encümeninin uygun görmesi halinde izin verilir.

Ana arterler üzerinde ise karar vermeye Büyükşehir Belediye Encümeni yetkilidir.

 

IX. BÖLÜM

YÜKSEK YAPILAR

 

MADDE 9.01 TANIMLAR

1) Yüksek yapı : Yüksek yapı, genel olarak yakın ve uzak çevresini, fiziksel çevre, kent dokusu ve her türlü kentsel alt yapı yönünden etkileyen bir yapı türüdür.

Binanın herhangi bir cephesinden, görünen bina yüksekliği (30.50) metreyi geçen, görünen veya görünmeyen bodrum katlar dahil olmak üzere toplam kat adedi (13) ü geçen yapılar, yüksek yapı olarak kabul edilir.

2) Yangın bölümü : Yapının, yangına karşı kendi içinde tamamen korunmuş olan kısımlarıdır. Bu kısımlar farklı zonlar içerebilir.

3) Yangın zonu : Yangın durumunda, ihbar ve söndürme önlemleri aynı bölüm içindeki diğer sistemlerden ayrı olarak devreye giren bölüm parçalarıdır.

4) Yumuşak kat : Üst katlarda dolgu duvarları bulunduğu halde, söz konusu katın büyük bir kısmında duvar bulunmayan, narin kolonlardan oluşan ve diğer katlara göre rijitliği az olan katlardır.

5) Atalet momentleri merkezi : Bütün taşıyıcı düşey elemanların atalet momentlerinin ağırlık merkezidir.

6) Kitle merkezi : Her katta mevcut olan tüm düşey yüklerin ağırlık merkezidir.

7) Yanmaya dayanıklılık sınıfı : Bir yapı elemanı ve malzemesinin standardına uygun ısıtma ve basınç koşullarında yapılan deney sonucu belirlenen yanmaya dayanıklılık süresine bağlı olarak ayrıldığı sınıf ( Örn.TS.1263‘e ve TS.4065‘e göre F 90 sınıfının dayanıklılık süresi (90) dakikadır.)

 

MADDE 9.02 GENEL HÜKÜMLER

1) Uygulama: Uygulamada tereddüde düşülmesi halinde uygulanacak çözümün takdirine, İnceleme Kurulunun görüşünü alarak Bursa Büyükşehir Belediye Meclisi yetkilidir.

2) İnceleme Kurulu: İnceleme Kurulu, yüksek yapıların tasarımı, yapım ve denetim aşamalarında imar yetkilerini kullanacak olan Belediyelere teknik danışmanlık hizmeti veren yardımcı birimdir.

Kurul, Büyükşehir Belediyesi İmar İşleri Daire Başkanın başkanlığında, Büyükşehir Belediyesi İmar Uygulama Şube Müdürü, Proje Etüd Şube Müdürü, Nazım Plan Büro Başkanlığına, Çevre Daire Başkanlığı, Ukome, İtfaiye Daire Başkanlığı, ilgili İlçe Belediyesinin İmar Müdürü, ilgili İlçe Belediyelerinin İmar Planları ile ilgili Müdürü ile Mimarlar Odası, İnşaat Mühendisleri Odası, Makina Mühendisleri Odası, Elektrik Mühendisleri Odası, Şehir Plancıları Odası, Jeoloji Mühendisleri Odası, Jeofizik Mühendisleri Odası, Çevre Mühendisleri Odasının birer temsilcisinden oluşur. Kurulda yer alan oda temsilcileri odaların ilgili yönetmeliklerine göre çalışır.

Kurul, mutlak çoğunlukla toplanır ve toplantıya katılanların çoğunluğu ile karar verir. Uzmanlık projelerinin karara bağlanmasında ilgili oda temsilcisinin bulunması zorunludur. Oyların eşitliği halinde Başkanın oyu iki oy sayılır.

Kurul, incelemeleri sırasında gerekli gördüğü konular ile ilgili oda temsilcisinin olumsuz görüş bildirdiği hususlarda uzman kişi ve kuruluşlardan görüş alır. Kurulun sekreterya hizmetlerini kurul başkanlığı yürütür ve gerekli harcamalar Büyükşehir Belediyesi bütçesinden karşılanır.

3) Ön Olur ve İnceleme: Yüksek yapılara ait uygulama projeleri (kesin projeler) yapılmadan önce; avan mimari proje, statik, mekanik, elektrik vbg. mühendislik kabullerine ait açıklama raporları ve gerekli yerleşim krokileri yüksek yapıya ulaşım yolları, yapının araç park kapasitesi hesapları ve parklanma alanlarını içerir ulaşım etüdü ile Belediyesine müracaat edilerek, belediyesinden ve inceleme kurulundan ön olur alınacaktır. Kurul ön incelemeyi müracaatın kurula intikal tarihinden itibaren bir ay içinde görüş raporu ile sonuçlandırır.

Belediyesince veya inceleme kurulu tarafından kabul edilmiş bulunan mimari avan proje, mühendislik kabulleri, ulaşım etüdü ve İnceleme Kurulu raporuna göre hazırlanacak uygulama projeleri, ilgili Meslek Odalarının mesleki denetiminden geçirilecektir.

 

MADDE 9.03 YERLEŞİM DÜZENİNE İLİŞKİN ESASLAR

1) Mevcut imar planı kararları ile öngörülmüş olan yapı ve nüfus yoğunluğu arttırılamaz. Mevcut yoğunluk, plan kararları ile yüksek yapı olarak kullanılabilir.

2) Avan projenin hazırlanması aşamasında aşağıdaki kriterler dikkate alınır.

a) Çevresel etkisi, şehir siluetine etkisinin incelenmesi,

b) Jeolojik yapının incelenmesi,

c) Hava trafiğinin incelenmesi,

d) Genel ulaşım ve yangın ulaşım planlarının incelenmesi ,

e) Alt yapı bağlantıları ve kapasitelerinin incelenmesi,

f) Güneş açılarına ve rüzgara göre çekme mesafelerinin incelenmesi,

3) İmar planında aksine bir açıklama getirilmediği hallerde;

a) Binanın imar hattından ve parsel sınırından en az çekme mesafesi, H/2 olacaktır.

b) Bir parselde birden fazla bina yapılması halinde, binalar arasındaki mesafe, en az binaların yükseklikleri kadar bırakılır. Binalar farklı yüksekliklerde ise bu mesafe yüksek olan binanın yüksekliği kadar olacaktır.

c) Yapı adasının konumu, arazi yapısı veya değişik mimari çözümlerin gerektirdiği hallerde, binalar arası mesafenin saptanmasında, inceleme kurulu görüşü dikkate alınarak Büyükşehir Belediye Meclisi yetkilidir.

 

MADDE 9.04 YÜKSEK YAPILARDA YANGIN ÖNLEMLERİ

*Konut dışı kullanım amaçlı yüksek yapılarda: Yapı en çok (30.00) metrede bir yangın duvarları ile bölümlendirilecektir. Bu bölümler arasındaki geçitler yangına dayanıklı kapılarla sağlanacaktır. Her yangın bölümünün, doğrudan bir yangın merdiveni bağlantısı veya açık hava penceresi olacaktır. Her yangın bölümünde, (20.00) metreden daha uzun koridorlar, (15.00) metrede bir ateşe dayanıklı duman geçirmez kapılarla zonlara bölünecektir. Ayrıca, yangın derecesi yüksek her bodrum kat, depo, mutfak, çamaşırhane, garaj gibi hacimler müstakil yangın bölümü olarak oluşturulacaktır.

*Konut amaçlı yüksek yapılarda: Her bağımsız bölüm ayrı bir yangın bölümü olarak düzenlenecek ve her bağımsız bölümden doğrudan yangın merdivenine ulaşılacaktır. Tüm yapılarda, merdiven ve asansörler müstakil bir yangın bölümünü oluşturacaktır.

*Yüksek yapıların taşıyıcı sisteminin yangın güvenliği, yanmaya dayanıklılık sınıfı F 90 olan yapı elemanlarıyla sağlanacaktır. Yüksekliği (60.00) metreyi aşan binalarda ise dayanıklılık sınıfı F120 olacaktır. Yanmaya dayanıklılık sınıfları için bu konudaki TSE 1263 ve TSE 4065 kullanılacaktır.

*Yüksek yapılarda bütün taşıyıcı yapı elemanları, merdivenler, merdiven kovalarının duvarları, döşemeler, kaçış yolları vbg. yangına dayanıklılık sınıfı en az F 90 olan yangına dayanıklı malzeme ile tasarlanacak ve yapılacaktır. Zemin altındaki duvar ve döşemeler ile yangına dirençli bölüm kapıları için dayanıklılık sınıfı F 120 olacaktır.

Yeterli dirence sahip olmayan elemanlar uygun kaplamalar ile korunacaktır.

*Dış duvarlarda yangın söndürme ve kurtarma araçlarının erişebileceği yeterli ölçüde açıklıklar bırakılacaktır. Yangın yayılmasını önlemek üzere dışa kapı ancak zemin katta (giriş katında) veya en az (0.60) metre genişlikteki balkonlarda yapılabilir.

İki pencere arasındaki düşey mesafe en az (1.10) metre olacak ve bu bölüm yangın dayanıklılık sınıfı F 90 olan malzeme ile yapılacaktır.

*Yapıda otopark dışında toprağa gömülü birden çok bodrum kat varsa,bu katlar birbirlerinden iç bağlantıları olmaksızın, yangına dayanıklı biçimde ayrılacaktır. Bodrum katların pencereleri farklı ışıklıklara açılacaktır.

*Kaçış yolları :Yapıda, tahliye anında korunmuş alana ulaşılmasını sağlayan kaçış yolları tasarlanacaktır. Kaçış yollarının başka daire veya mekanlar içinden geçerek korunmuş alana ulaşmasına izin verilmez.

Kaçış yollarının genişliği (1.20) metreden az olamaz. Kaçış yollarının korunmuş mekanlara veya sokağa açılan kapıların genişliği (1.20) metreden az olamaz. Çok sayıda kişinin bulunduğu yerlerde,kaçış yolları ve kapıların genişliği kişi başına (1) cm. olarak hesaplanır. Bu kapılar kaçış yönünde içerden dışarıya kilitsiz olarak açılacak, otomatik olarak kendi kendine kapanacaktır. Bunların yangın dayanıklılık sınıfı en az F 60 olacak, dışa açılan tüm kaçış kapıları "Panik Bar" sistemi ile donatılacaktır.

* Binanın ana elektrifikasyonu ile ilgili bölümleri (jeneratör odası,trafo,kontrol merkezi gibi) ve itfaiye asansörlerinin makine dairelerine ait duvar,döşeme ve tavanlar yangın dayanıklılık sınıfı F 120 olan yapı elemanları ile korunacaktır.

*Yangın Sığınağı: Yüksek yapılar kapsamına giren binaların sekizinci katından sonra (sekizinci kat dahil) her üç katta bir yangın çıkması halinde itfaiye aracının yangın mahalline gelene kadar geçecek sürede insanların yangından korunabileceği en az (90) dakika yangına dayanıklı yapı elemanları ile korunmuş kaçış yolu ile bağlantılı (yola cepheli) mekanlar (yangın sığınakları) yapılacaktır. Konut tipi binalarda 3 kat esas alınarak her dairede dört kişi hesabıyla (0.50) m2/kişi hesaplanacaktır. İşyerlerinde 3 kat esas alınarak her (40.00) m2 de (1.00) m2 olacak şekilde hesaplanacaktır.

*Bacalar: Seçilecek ısıtma sistemine göre gerekli sayıda ve nitelikte baca yapılacaktır Duman bacaları 3000 C, Kazan Bacaları 5000 C sıcaklığa dayanıklı olacaktır. Tüm bacalar, paslanmaz çelikten veya yangına, korozyona ve sızdırmaya karşı dayanıklılığı kanıtlanmış malzemeden yapılacak, yangına ve ısıya karşı izole edilecek ve tuğla veya benzeri malzeme ile koruma altına alınacaktır. Baca duvarlarında delikli tuğla veya briket kullanılmayacaktır. Baca kesiti dairesel veya kare seçilecek, dikdörtgen kesiti ise küçük kenarın büyük kenara oranı (2/3) den büyük olacaktır.

*Pencereler: Tüm yüksek yapılarda, dış yan temizleme düzenekleri yapıldığı taktirde çatı parapetleri betonarme olmak zorundadır. Pencerelerin en az (0.90) metre parapet kısmı dolu veya yangın dayanıklılık sınıfı F90 olan malzeme ile yapılacaktır. Her durumda en az (1.10) metre yükseklikte yatay güvenlik önlemi alınacaktır.

Yüksek yapılarda, (51.00) metre sonraki pencereler ancak kontrollü olarak açılabilir.

*Kapılar: Ana giriş kapıları rüzgarlıklı ya da döner kapı yapılacak, kapı kanatları dışa açılacak, rüzgarlık iç kapıları çarpan kapı vbg. olacaktır.

Bina girişine yakın, binaya ilişkin tüm dokümanların (proje vbg.) ve yangın sistemine ilişkin bilgilerin bulunduğu bir mekan ayrılacaktır. Bu mekan yangına dayanıklılık sınıfı F 90 olan malzemeden yapılacak ve binanın idari bölümleri ile irtibatlandırılacaktır. İtfaiye merdiveni çekirdeği düzenlenmesi halinde, bu mekan çekirdeğin içinde yer alabilir.

*Yangın Merdivenleri:

a) Binada normal merdivenin dışında ve bu merdivenden bağımsız olarak tertiplenmiş en az bir yangın merdiveni olacak ve katlardaki her birimden yangın merdivenine ulaşılacaktır. Yangın merdivenlerine ulaşım mesafesi (30.00) metreyi geçemez. Bu mesafenin hesabında, kullanılan mekanların giriş çıkış kapıları esas alınır. Bu merdivenler mutlaka genel çıkıştan ayrı olarak yangından korunmuş bir kaçış yolu ile sokağa ulaşacaktır. Ayrıca son katta birbirine yangına karşı güvenlikli olarak bağlanacaktır.

b) Yangın merdivenlerinde pozitif basınç yapılmamış ise; merdiven bölümünde açılabilir pencere veya her merdivenin üzerinde devamlı havalandırmayı sağlayacak tepe penceresi bulunacaktır. Ayrıca,dumanın boşalabilmesi için, merdivenlerde uygun aralıklarla dışa açılan delikler bırakılacaktır. Bu merdivenlere, her kattan kısmen veya tamamen mekanik havalandırma sağlanmış hollerden (kaçış yollarından) geçilmesi zorunludur.

c) Yangın merdiveni kâgir veya betonarme olarak inşa edilecek ve içinde, duvarında, tavanında ve tabanında hiçbir yanıcı malzeme kullanılmayacak ve yangına dayanıklılık sınıfı F 120 olacaktır. Yangın merdivenin kapıları, duman sızdırmaz ve yanmaz olarak yapılacaktır. Yangın merdivenlerinin her iki kenarından yangına dayanıklı malzemeden yapılmış küpeşte ve korkuluk bulunacak ve kapılarda eşik yapılmayacaktır.

d) Yangın merdivenleri yangına karşı tamamen korunmuş olacaktır. Yapıda otopark dışında toprağa gömülü birden fazla bodrum kat olması halinde, bu katların her biri için diğerlerinden bağımsız ve ilişiksiz ayrı ayrı yangın merdivenleri düzenlenecektir.

e) Yangın merdivenlerinin genişlikleri (1.20) metreden az olamaz. Yangın merdivenlerinin korunmuş mekanlara veya sokağa açılan kapılarının genişliği (1.50) metreden az olamaz. Çok sayıda kişinin bulunduğu yerlerde (tiyatro, sinema vbg.) yangın merdiveni genişliği; kaçış yönüne göre inişte kişi başına (1.25) cm. çıkışta (2) cm. alınır. (Örneğin (200) kişinin bulunduğu bir yerde; üst katlardan inen her merdiven kolu (250) cm.den, bodrumdan çıkan her merdiven kolu (400) cm. den az olamaz.)

f) Yangın merdivenlerinin elektrik tesisatı ayrı bir hatla kesintisiz güç kaynağına veya otomatik devreye giren jeneratöre bağlı olacaktır.

g) (51.00) metreden daha yüksek ve toplam brüt inşaat alanı (15000.00) m2yi aşan konut dışı yapılarda, ayrıca itfaiye merdiveni yapılması zorunludur. Bina ana giriş noktasından itfaiye merdiveni girişine kadar yürüme uzaklığı en fazla (60.00) metre olmalıdır. İtfaiye merdiven sahanlığı, en az (6.00) m2 olacak şekilde düzenlenmeli,sahanlık dış duvarlarında en az (1.50)m2 boşluk olmalıdır. Bu boşluk sahanlık alanın (1/4) ü oranında bırakılmalıdır. Merdiven mahalline binanın dışından doğrudan ulaşılacaktır.

* Binaların konut dışı kullanılan topluma açık bölümlerinde, yağmurlama (sprinkler) sistemi kurulacaktır. Kullanım yer amacına uygun olarak, ıslak borulu veya kuru borulu sistem dizaynı kabul edilebilir. Sprinkler sistemi, yangın algılanması anında, pompayı devreye otomatik olarak sokan ve yangın ihbar santralına uyarı gönderen otomatik vana ile teçhiz edilecektir.

* Her türlü yüksek yapıda, yangına karşı mücadelede kullanılmak üzere yangın dolapları bulunacaktır. Dolaplar, yangın musluğu ve hortumların yerleştirilmesine uygun büyüklükte olacak, üzerinde kolayca görülebilecek "YANGIN" ibaresi bulunacaktır. Yangın hortumlarının katlanarak toplanabildiği yangın dolapları tercih edilecektir.

Yangın dolapları, her katta ve her yangın bölümünde, aralarındaki uzaklık (50.00) metreden fazla olmayacak şekilde düzenlenecektir. Kapalı kullanım alanı (500.00) m2den büyük yerleşimlerde, her (500.00) m2 için en az bir adet yangın dolabı bulunacaktır. Konut yapılarında ise her katta ve aralarındaki uzaklık (50.00) metreden fazla olmayacak şekilde düzenlenecektir.

Düşey yangın kolonlarında, en düşük boru çapı (21/2") branşman boruları en az (2") olacaktır. Yüksek yapılarda, ayrıca (21/2") dan aşağı olmamak üzere hidrolik hesap yapılacaktır. Boru sistemi, (10) atmosfer basınca kadar, (15) bar hidrostatik basınçla, (10) atmosferin üzerinde işletme basıncının (1.5) katına test edilecektir.

Yüksek yapının bina dışında ve ana caddeden ulaşabilecek en uygun yerinde itfaiyenin kendi aracından su bağlantısı yapabileceği kuru boru sistemi yapılacaktır.

Yangın muslukları, dakikada (500) lt. debiyi en kritik noktalarının girişinde, (6) bar basınçla verebilecek (2") büyüklükte olacaktır. Hortumlar (2") ve (20.00) metre olacaktır. Yangın muslukları (2"), rekorlar (85) olacaktır.

* Yangına su sağlayan sistemler, su akışı varken en kritik noktada, dakikada (500) lt. (6) atmosfer basınçla, en az (60) dakika süre ile sağlayabilecek şekilde tasarlanacaktır.

* Konut yapılarında en az (100) m3‘lük, konut dışı yapılarda en az (150) m3lük güvenilir su hacmi veya mevcut değilse, (300.00) metre içinde, aynı nitelikte bir su hacmi bulunmalıdır. Her katta, en az iki adet olmak üzere beher (250.00) m2 için sabit kuru boru sistemine bağlı, yangın musluğu bulunacaktır.

 

MADDE 9.05 YÜKSEK YAPILARDA ASANSÖRLER

1) Binanın kullanım amacı ve konfor düzeyine göre teknik kriterler dikkate alınarak bina içi yaya trafik hesabı yapılıp, asansör sayısı, kapasitesi, hızı ve kuyu ölçüleri belirlenecektir.

2) Asansörlerden en az bir tanesi yük, eşya ve sedye taşıma amacına uygun olarak yapılacaktır.

3) Aynı kuyu içinde 3‘ten fazla asansör yerleştirilemez. 4 asansör yerleştirildiği takdirde 2‘şerli gruplar halinde ayrılarak, araları yangına karşı dayanıklı bir malzeme ile ayrılacaktır.

4) Asansörlerde, kabin kapısı olacak ve kabini havalandırmak için akü şarj grubuna bağlı bir havalandırma düzeneği bulundurulacaktır.

5) Yüksek hızlı asansörlerde (1m/sn.nin üzerinde) tahrik sistemi kademesiz hız kontrol ilkelerine bağlı olarak seçilip tasarlanacaktır.

6) Asansörlerde kuyu altlarının meskun mahallerin (iskan edilen hacimler) üstüne gelmesi halinde karşı ağırlıklarda da mutlaka paraşüt tertibatı yapılacaktır.1m/snden yüksek hızda asansörlerde kaymalı fren sistemi kullanılacaktır. Karşı ağırlık için paraşüt donanımı yapılması halinde, bunun için kuyu ölçü tadilatı dikkate alınacaktır.

7) Konut dışı kullanım amaçlı, umuma açık halkın toplu bulunduğu yapılarda, asansörlerden biri özürlülerin kullanımına uygun olarak düzenlenecektir.

8) Yangın anında asansörler; yangın ihbarı aldıklarında kapılarını açmadan doğrultuları ne olursa olsun otomatik olarak acil çıkış katına dönecek ve kapıları açık bekleyecektir. Ancak, asansörler gerektiğinde yetkililer tarafından kullanabilecek elektriksel sisteme sahip olacaktır.

Asansörler yangın ihbarı aldıklarında kat ve koridor çağrılarını kabul etmeyecektir.

Yangın anında asansör kuyularının yangın etkisi altında kalmaması için kuyu basınçlandırma ünitelerinin kurulması zorunludur. Deprem anında ise; asansörler, ihbarı aldıklarında en yakın kata gidip, kapılarını açıp, hareket etmeyecek şekilde programlanacaktır.

9) Asansör kat kapılarının yangına dayanıklılık sınıfı F 90 olacaktır.

10) (51.00) metreden daha yüksek toplam brüt inşaat alanı (15000.00) m2 yi aşan konut dışı yapılarda, ayrıca itfaiyenin kullanımı için en az bir tane yangın asansörü yapılacaktır. Bu asansör itfaiye merdiveni çekirdeğinde olabileceği gibi bu merdivenle bağlantılı bir bölümde de yer alabilir.

İtfaiye asansörünün kabin alanı en az (1.50) m2, taşıma kapasitesi en az (630) kg, hızı zemin kattan en üst kata bir dakikada erişecek hızda olacak ve enerji kesilmesi halinde jeneratöre bağlı olacaktır

İtfaiye asansörleri her kata hizmet edecek ve normalde de kullanılabilir olacaktır. Bu asansörlerin kapıları, elektrik tesisat ve kabloları iki saat yangına karşı dayanıklı olacaktır. Asansör boşluğu içindeki tesisat sudan etkilenmeyecektir.

 

MADDE 9.06 STATİK VE BETONARMEYE İLİŞKİN ESASLAR

1) Her yüksek yapı için proje onayından önce hesaplara esas olmak üzere, arazide ve araziden alınmış numuneler üzerinde jeolojik ve geoteknik çalışmalar içeren zemin raporu, bu işlerde uzmanlaşmış kişi ve kuruluşlar tarafından yapılacaktır.

2) Hazırlanacak geoteknik rapor yapının temel sisteminin seçimi ve oluşturulmasına esas teşkil edecek şekilde düzenlenecektir. Yapılacak sondajlar, arazi çalışmaları ve laboratuvar deneyleri ile oluşturulacak raporda ;

a) Zemin koşullarının tanıtımı ( idealize zemin profili ),

b) Önerilen tasarım parametleri,

c) İnşaat sırasında karşılaşılacak muhtemel sorunların çözümü,

d) Üst yapı ve temel yükleri dikkate alınarak oluşturulacak temel sistemine yönelik öneriler,

e) Yüzeysel temellerde minumum temel derinliği, temel tipinin muhtemel oturmalara göre tesbiti,

f) Temel sistemi için rijitlik önerileri,

g) Derin temel kazık tipi kesite ve boyunun irdelenmesi ve seçimi,

h) Kazık yükleme deneyleri ile ilgili öneriler,

ı) Yüzeysel ve derin temellerin Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik (A B Y Y H Y) hükümleri çerçevesinde projesinin hesap ve tasarımına imkan verecek öneri ve sayısal değerler,

j) Zemin ıslahı gerekiyorsa ıslah türü ile ,ilgili açıklamalar,

k).Özel tür iksa gerekip gerekmediği, özel tür iksaların hesap ve tasarımına imkan verecek parametrik öneriler,

l) Kazı işlerine esas kazı güçlüğü ve kazı sınıfı önerileri,

m) Kazıdan çıkan zeminin dolgu ve benzeri amaçla korunabilirliği ve koşulları,

n) Özel drenaj ve yalıtım önerileri,

o)Gerekli hallerde zeminin etki büyütmesi ve sıvılaşma riski ile ilgili açıklamalar değerlendirmeler ve öneriler,

p) Dinamik etkilere maruz temeller ile ilgili değerlendirmeler,

3) Sondaj yerleri ve derinliği arazi konusunda bilgi verecek yeterli sayıda ve derinlikte seçilecektir. Bursa Büyükşehir Belediyesi Zemin Etüdü Birimi veya İnceleme Kurulu gerekli görürse daha fazla sondaj isteyebilir.

4) Yüksek yapılarda BS 20 den daha düşük kalitede beton kullanılamaz. Donatı cinsi olarak, birim uzama değeri (%10) nun altında olan BÇ III kullanılmamalıdır.

5) Yüksek yapılarda, tekil temel sistemi uygulanmaz.

6) Yüksek yapı temellerinin tasarımında, özellikle yumuşak ve bozuk zeminlerde zemin-yapı etkileşimi hesapta dikkate alınacaktır.

7) Kazıklı temel sistemi seçildiğinde, kazıklar arasındaki uzaklık kazık çapının 3 katından daha az olamaz. Kazık başlık kirişlerinin boyutu en az (0.30x0.70) metre olmalıdır.

8) Kaya zemine oturan yüksek yapılarda devrilme tahkiki yapılacaktır.

9) Temel projelerinde alt yapıya ilişkin imalatların yeri gösterilecek ve özellikle depremde oluşabilecek yer değiştirmelerde veya farklı oturmalarda nasıl önlem alındığı belirtilecektir.

10) Yüksek yapılarda, yapının mimari tasarımında düşey ve yatay simetri ve düzenliğe özen gösterilecektir. Bunun için, hesap yapılan yöndeki düşey taşıyıcıların atalet momentlerinin merkeziyle kitle merkezi arasındaki uzaklık, yapının o yönündeki boyutunun (% 5) ini geçemez.

Yüksek yapılarda, kattaki her iki yönde ayrı ayrı brüt kat alanının (%1) i kadar en kesitine sahip betonarme perde yapılması zorunludur.

11) Yüksek yapılarda, zemin katta yumuşak kat oluşumuna neden olacak mimari ve statik çözümlere izin vermeyecek önlemler alınmalıdır.

12) Yüksek yapılarda, yatay yer değiştirmeler için afet bölgeleriyle ilgili yönetmelikte verilen sınırlara uyulmanın yanı sıra, katlar arasındaki nispî elâstikî deplasmanın kat yüksekliğine bölümü (0.002) den büyük olamaz.

13) Yüksek yapılarda kolon alanı (Ac=Nd / 0.6*fck) dan daha küçük seçilemez.

14) Temel üst kotundan toplam yüksekliği (75.00) metreyi geçen yapılarda dinamik hesap yapılmalıdır. Ancak dinamik hesabın sonucu bulunan yatay yük, eşdeğer statik yük esasına göre bulunan değerin (% 70) inden az olamaz.

15) Temel üst kotundan toplam yüksekliği (75.00) metreyi geçen yapılarda, sıcaklık, sünme ve büzülmeden doğan etkiler de, özellikle kolonların hesabında dikkate alınmalıdır.

16) Yüksek yapıların taşıyıcı elemanları madde 9.04 ün 3 üncü ve 4 üncü bentlerine uygun olarak tasarlanacaktır.

17) Yangın merdivenlerinde, yangına karşı korunmuş mahallerde pas payı (4) santimetreden az olamaz. Taşıyıcı sistemlerin pas payları için TS.1263‘teki yanmaya dayanıklılık sınıflarına uygun olarak

TS. 4065 deki çizelgelerde verilen değerler kullanılacaktır.

18) Çelik taşıyıcılı binalarda, çelik elemanlar, sıvama, betonla sarma vbg. yöntemlerle yangına karşı korunacaktır.

19) Belediyesince veya İnceleme kurulunca gerekli görülecek ilave hesap ve dökümanlar sağlanacaktır.

 

MADDE 9.07 MEKANİK TESİSATA İLİŞKİN ÖNLEMLER

1) Yüksek yapılarda, bodrum kat dahil olmak üzere her (30.00) metre yükseklik için, tesisat katı veya mekanik tesisat proje ve hesaplarına uygun olarak mekanik tesisatının gereksinimini karşılayacak tesisat alanı ayrılacaktır.

2) Yapının temiz su tesisatı, yükseklik zonlarına ayrılacak ve her fon ayrı hidrofor sistemiyle beslenecektir. Binanın tek hidrofor ile beslenmesi halinde her zon girişine basınç düşürücü vana konulacaktır. Bütün zon hidroforları, tesisat katı veya mahallerinde olabileceği gibi, mekanik tesisat merkezine de konulabilir. Konfor standardı yüksek binalarda gerekli görüldüğünde aynı zon dahilindeki kat girişlerine basınç düşürücü vana konulacaktır.

3) Yapının sıcak su kullanım tesisatı da temiz su tesisatına paralel olarak yükseklik zonlarına ayrılacaktır. Sıcak su tesisatı, gereksinim olduğu takdirde, ayrıca kullanım zonlarına ayrılacak, her zon ayrı bir boylerle beslenecektir.

4) Bakım olanağı olmayan mahallerde kör rögar yapılmayacaktır. Bu gibi yerlerde özel bağlantı elemanları kullanılacaktır. WC, lavabo vbg. gibi elemanların bağlantılarında bunlar için imal edilmiş özel bağlantı elemanları kullanılacaktır.

5) Pis su tesisatında, ana kolon havalandırmasının yanında, uç nokta havalandırması yapılacaktır. Vakum hesapları gerektiği takdirde sifonlar ayrı havalık hattına bağlanacaktır.

6) Her zonun en altındaki yatay borular düşü darbelerini karşılamak üzere pik veya çelik yapılacaktır.Diğer borular PVC olabilir.

7) Islak hacimlerde, düşük döşeme yapılmayacak, tesisat asma tavan ile gizlenecektir. Asma tavanlarda, ses izolasyonu sağlanacaktır.

8) Ana su deposu, yüksek yapının yapılacağı bölgedeki alt yapı koşulları, günlük su rejimi, ayrıca yangın rezervi de göz önüne alınarak hesaplanacak ve (±0.00) kotunun altında yapılacaktır. Tali su depoları, tesisat katları veya mahallerinde olabilir. Ancak, yüksekliği (50.00) metreyi geçen yapılarda, ana su deposu dışındaki depolar çatıda olacaktır.

9) Isıtma ve soğutma tesisatı hesaplarında, güneş ısı kazançları, işletmedeki kullanım fonksiyonları göz önüne alınarak, zonlama yapılacaktır. Zon santralleri veya fan-coilleri, ait olduğu zonun en yüksek değerine, ısıtma kazanları merkezi su soğutma üniteleri binanın en yüksek değerine göre seçilecektir.

10) Güneş ısı kazançları hesabında, yapı elemanlarının gölgeleme etkisi zamana bağlı olarak göz önüne alınacaktır.

11) İnşaatta, ısı ekonomisi sağlayacak ısı izolasyonu, çift cam ,vbg. önlemler öncelikle alınmalıdır. Yapının konumu, kullanım koşulları yukarıdaki izolasyon önlemlerinin birini veya bir kaçını gereksiz kıldığı hallerde; her türlü enerji ekonomisi için yapılan ilave alternatif yatırımların geri ödeme süresi, işletme yoğunluğu göz önüne alınarak her türlü enerji giderleri ile karşılaştırılarak hesaplanacaktır. Bu süre iki yılı geçtiği takdirde ilave yatırımlardan kısmen veya tamamen vazgeçilebilir.

12) Isı hesaplarında, yükseklik etkisiyle oluşan baca ve çevre koşulları ile bağımlı, rüzgar etkisinin yaratacağı infiltrasyon ayrıca göz önüne alınacaktır. Isı ekonomisi yönünden infiltrasyonu azaltacak, döner kapı, rüzgarlıklı kapı, hava perdesi, vbg. önlemler alınarak mekanik tesisat projesinde ayrıca analiz yapılacaktır.

13) Isı hesaplarında, yangına karşı önlemlerde söz konusu edilen pozitif basınç sağlamak üzere verilen dış hava fazlası yanında, kullanıcılar için gerekli taze havada göz önüne alınacaktır.

14) Pis su, temiz soğuk ve sıcak su tesisatı, fan-coil ve klima santralı boruları, taze hava kanalları, kirli hava kanallarının geçişi için tesisat şaftları yapılacaktır. Şaftlara en fazla üç katta bir girilecek, şaft kapakları konulacaktır. Şaft kapakları, yangın sirayetini önlemek amacıyla sızdırmaz ve yangına dayanıklılık sınıfı en az F 60 olacaktır. Şaftlarda, çalışmak üzere platform ve gemici merdiveni yapılacaktır.

15) Her türlü tesisat mahalli veya tesisat katı, tesisatın imalatını takiben, yangın zonlarına uygun olarak sızdırmaz biçimde kapatılacaktır.

16) Her türlü boru, sağlam şekilde sıcaklık etkisi altında uzama ve büzülmelere izin verecek şekilde, kayıcı sabit suportlarla tespit edilecektir. Duvar ve döşeme geçişlerinde, kovanlar kullanılacaktır. Mekanik tesisat projesinde, tip suport detayları verilecektir.

17) Boruların genleşme ve büzülmelerini alacak kompansatörlerin kullanım yerleri gösterilecektir.

18) Binaların dilatasyon geçişlerinde tesisat boruları ve kanalları için gerekli önlemler alınacaktır.

 

MADDE 9.08 ELEKTRİK TESİSATINA İLİŞKİN ESASLAR

1) Yüksek yapılarda, kuvvetli ve zayıf akım tesisat odaları bulunacaktır. Yapıda birden fazla bağımsız bölüm olması halinde, bu oda veya odalar amacına uygun olarak belirli katlarda ya da her katta olabilir.

Sayaç dolabı, panolar, tablolar gibi teçhizatın önlerinde en az (1.00) metre geçit mesafesi bırakılacaktır. Karşılıklı her iki duvarda da tesisat dolabı olması halinde bu mesafe(1.20) metreden az olamaz.

2) Yapı içinde, kuvvetli ve zayıf akım için tesisat şaftları ayrılacaktır. Gerekli hallerde elektrik tesisatlarının, mekanik etkilere veya suya karşı korunması koşuluyla mekanik tesisat şaftları da kullanılabilir.

3) Trafoların zemin üzeri normal katlarda tesis edilmesi halinde, kuru tip trafo kullanılacaktır. OG şaft sistemi ise kapalı tip olacak ve koruma sınıfı en az IP 40 seçilecektir.

4) Yapı içindeki yangın derecesi yüksek mahallerdeki AG panoları tam kapalı tipte olacaktır. Yapıya ait trafo olması halinde, elektrik tesisatı dağıtım sisteminde busbar veya benzeri kanal sistemi kullanılacaktır. Yapıda birden fazla bağımsız bölüm olması halinde kablo sistemi de kullanılabilir. Yangın zonları geçişlerinde, kablo kanalları yangına karşı izole edilecektir.

5) Yangın algılama ve ihbar devreleri (dedektör, buton, klâkson, ışıklı alarm vbg.) yangın su pompaları, sprinkler pompaları, toz pompaları, pozitif basınçlandırma fanları, duman tahliye fanları, asansör vbg. tesisatlarda kullanılan kablolar alev iletmez özellikte olacaktır. Aynı zamanda bu tesisatlarda çelik veya yine alev iletmez borular ve ek malzemeleri kullanılacaktır.

6) Yangın Algılama ve Uyarma Sistemleri :

a) Yapının konut amaçlı inşa edilmesi halinde; asansör makine dairesi, kalorifer dairesi, kat holleri, tesisat kat ve mahalleri, asansör boşlukları gibi müşterek kapalı mekanlarda yangın algılama detektörleri konulacak, kat holleri ile yangın merdivenlerinde ayrıca buton tesis edilecektir.

b) Yapının, otel, yurt, iş hanı gibi konut dışı bölümlerinde, yukarıda açıklanan özelliklere ek olarak bütün mekanlarda yeterli sayıda ve özellikte detektör tesis edilecektir.

c) Her katta en az bir adet ışıklı uyarma sistemi bulunacaktır. Tüm yapıda, (2) tonlu ve tonlardan birinin (500) Hz ile (1000) Hz arasında çalışma frekansı olan, ses seviyesi bütün mahallerde en az (65) dB veya ortam gürültüsünün (5) dB yukarısında, yeterince kornodan oluşan, Sesli Uyarma Sistemi bulunacaktır.

d) Yangın algılama sinyalinin alındığı katın belirlenmesi amacıyla, yangın merdivenlerinde her kat çıkışında ışıklı uyarı armatürleri bulunacaktır.

e) Her katta yangın kaçış yollarını gösteren, uygun aralıklarla yerleştirilmiş, enerji kesilmesi halinde bile en az (90) dakika çalışabilen acil kaçış yön armatürleri bulunacaktır. Ayrıca, güvenlik aydınlatmaları amacı ile genel mahallerde en az (90) dakika çalışabilen akülü aydınlatma armatürleri bulunacaktır.

f) Yangın anında itfaiyenin binaya girmesi istenen girişin üzerinde, ışıklı ve sesli ikaz bulunacaktır.

g) Yangın İhbar Santraline herhangi bir alarm ve arıza sinyali geldiğinde, sinyal kaynağının bulunduğu zon, santralın göstergelerinden belirlenmelidir. Yangın ihbarı, hat kopukluğu, hat kısa devresi, AC-DC arıza, toprak arızası gibi durumlar santraldan sesli ve ışıklı olarak izlenebilmeli, tüm ışıklı göstergeler bir buton ile test edilebilmelidir. Yangın ihbarı durumunda sesli ve ışıklı genel alarm verilmelidir. Santrala panodan AC 220 V bağımsız bir hat ile beslenmelidir. Alarm sisteminin çalışma gerilimi DC 24V.‘dur.

Yangın santralinde; yangın ihbarı alındığında asansörlerin önceden tanımlanmış acil çıkış katına yönelmesinde kullanılacak özel kontağı bulunmalıdır.

7) Jeneratörler

Konut dışı yapılarda ve (51.00) metreyi aşan konut yapılarında elektrik kesilmelerinde binanın acil gereksinimlerini karşılamak üzere otomatik olarak devreye giren jeneratör grupları kurulacaktır.

Jeneratör yük hesabı yapılarken aşağıdaki kriterlere uyulacaktır.

İkaz bilgi işaretleri, merdivenler ve jeneratör odası aydınlatmaları, asansörler (sıralı çalışacak şekilde ), yangın ihbar sistemi, haberleşme sistemi, pis su emme ve atma pompaları, temiz su pompaları, yangın pompaları, jokey pompaları, kritik havalandırma ve egzoz fanları (%100), Pano odası ve haberleşme merkezi aydınlatmaları (%50), koridorlar ve dış aydınlatmalar (%20), genel amaçlı bölümler (%15) oranında beslenecektir.

8) Yapıdaki tüm prizler güvenlik hatlı olacaktır. Konutlarda banyo ve mutfaklar için en az birer adet, işyerlerinde ise her bağımsız bölüm için en az bir adet (2) kw. gücünde özel priz hatları bulunacaktır. Elektrik tesisatında otomatik sigortalar kullanılacaktır. Yapıdaki her asansör için bir adet; iş hanı, konut gibi yapılarda her bağımsız bölüm için kolon hattında en az bir adet; kreş, yurt gibi yapılarda ise her priz hattında bir adet olmak üzere faz kaçak akım koruma cihazları kullanılacaktır.

9) Haberleşme kabloları, haberleşme sisteminden sorumlu kurum tarafından onaylı olacaktır. Kablolar, zayıf akıma ait tesisat şaftları, kanal ve borularından geçirilecektir.

10) Her türlü topraklama tesisatına ait toprak altında kalacak topraklama elemanları inşaatın temel safhasında çözümlenecektir. Tesiste ana tablodan tali tablolara ve alıcıların madeni gövdelerine kadar devam eden bir topraklama şebekesi kurulacaktır. Kuvvet ve aydınlatma tesisatına ait metal gövdeli alıcılar, hava kanalları, her türlü boru donanımları, asansör ray ve makinaları koruma topraklaması ağı ile irtibatlandırılacaktır.

11) Yüksek yapılarda, yıldırımdan koruma sistemi yapılacaktır.

12) Yüksek yapıların çatılarına uyarı ışığı konulacaktır.

 

MADDE 9.09 RUHSAT BAŞVURUSUNDA İSTENEN BELGELER

1) Binanın yapılacağı arsaya ilişkin, madde 9.06 nın 1 ve 2 nci şıkkında istenen bilgileri içeren raporlar

2) Meteorolojik rüzgar ve dış sıcaklık veri raporları, malzeme etüdünü içeren yapısal analiz raporu, itfaiye raporu.

3) Avan proje, Mimar, Şehir Plancısı, İnşaat Mühendisi, Elektrik Mühendisi ve Makina Mühendisi tarafından kendi uzmanlık dallarında hazırlanmış binada yaptıkları işlemleri ve aldıkları önlemleri belirleyici raporlar, yapıya veya yapılara göre imar koşullarını ve kentsel tasarım koşullarını içeren rapor.

4) (51.00) metreyi aşan binalar için Çevre Bakanlığından alınmış ÇED raporu.

5) Mimari, Statik, Mekanik Tesisat, Elektrik ve Asansör Projeleri ve eklerinde gerekli olan tasdik belgeleri.

a) Mimari Uygulama Projeleri

b) Statik Hesap ve Betonarme Projeleri.

c) Mekanik Tesisat Projeleri

* Sıhhi Tesisat (temiz su, pis su)

*Yangın Tesisat ( sulu sistem, kuru sistem, sprinkler sistemi.)

*Fan-coil veya diğer borulu ısıtma, soğutma sistem.

*Havalandırma, klima ve diğer duman emme ve basınçlandırma hava kanallı sistem.

*Mutfak, çamaşırhane vbg.

*Isıtma-soğutma santralı

*Otomatik kontrol sistemi.

*Gerekli görüldüğünde Arıtma Tesisi Projeleri.

d) Elektrik Tesisat Projeleri

*Kuvvetli Akım ( aydınlatma, motor, kompanzasyon vbg.)

*Zayıf Akım ( haberleşme, tv, güvenlik, çağrı vbg.)

*Yangın Algılama ve Uyarma.

*Topraklama.

*Yıldırımdan Korunma.

6) BUSKİ tarafından onaylanmış pis su ve temiz su tesisatının şehir şebeke suyu ve kanalizasyon ile bağlantısının nasıl kurulacağını belirtir proje veya rapor.

7) Haberleşme sisteminden sorumlu kurum tarafından onaylanmış telefon, kablolu TV tesisat projeleri ve enerji veren kurum tarafından onaylanmış elektrik projesi.

8) Ön olur için yapılacak müracaatlarda, Madde 9.09 un 1,2,3 ve 4 üncü şıklarında istenen belgeler; inşaat ruhsatı için yapılacak müracaatlarda Madde 9.09 un 5,6 ve 7 nci şıklarında istenen belgeler aranacaktır. (Madde 12.04 .1 deki hükümler saklıdır.)

X. BÖLÜM

MUVAKKAT YAPILAR

MADDE 10.01 MUVAKKAT YAPILAR

 

Umumi hizmetlere ayrılan yerlerde muvakkat yapılar: Tamamı kamu hizmetine tahsis edilmiş alanlara rastlayan yerler veya kalan parçası plan ve yönetmelik hükümlerine göre yapı yapılmasına uygun olmayan arsalar kamulaştırılıncaya kadar sahipleri tarafından olduğu gibi kullanılmaya devam olunur .

Bu gibi yerlerden 5 yıllık imar programına dahil olmayanlar da imar yükseklikleri iki kat (6.50) metreyi, toplam inşaat alanı (250.00) m2 yi geçmemek, birden fazla bodrum kat yapılmamak, imkan dahilinde oluşmuş ve oluşacak yol güzergahlarına tesadüf ettirilmemek suretiyle imar planı tatbikatına kadar sahiplerinin isteği üzerine Belediye Encümenince muvakkat yapı yapılmasına izin verilir. Bir parselde birden fazla muvakkat yapıya izin verilmesi halinde, bu yapıların inşaat alanları toplamı (250.00) m2 den ve imar yükseklikleri iki kat (6.50) metreden fazla olamaz.

Bu yapının, imar planına göre bulunduğu bölgenin özellikleri ve Belediye Başkanlığının teklifi de göz önüne alınarak, hangi maksat için yapılıp kullanılabileceği Belediye Encümenince tayin ve tespit olunur. Mülk sahibi bu amacın dışına çıkamaz. Muvakkat ruhsat süresi 10 yıldır. Yapı izni verilmeden önce, Belediye Encümeni kararının gün ve sayısının 10 yıllık müddet için muvakkat inşaat olduğunun ve diğer gerekli ölçü ve şartlarının, tapu kaydına şerh edilmesi gereklidir. Muvakkatlık süresi, tapu kaydına şerh verildiği günden başlar.

Plan uygulanırken, muvakkat inşaat ve tesisler yıktırılır. 10 yıllık muvakkatlık süresi dolduktan sonra veya 10 yıl dolmadan yıktırılması veya kamulaştırılması halinde, muvakkat bina ve tesislerin 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun hükümlerine göre takdir edilecek bedeli sahiplerine ödenir.

XI . BÖLÜM

KAMUYA AİT YAPI VE TESİSLERE RUHSAT VERİLMESİ

 

MADDE 11.01 KAMUYA AİT YAPI VE TESİSLERE RUHSAT VERİLMESİ

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacak veya yaptırılacak yapılara imar planlarında o amaca tahsis edilmiş olmak, plan ve mevzuata aykırı olmamak ve bu yönetmelikte getirilmiş hükümlere uymak üzere mimari, statik, tesisat ve her türlü fenni mesuliyeti bu kamu kurum ve kuruluşlarınca üstlenilmesi ve mülkiyetin belgelenmesi kaydı ile avan projeye göre ruhsat verilir.

Belediyeler 3.06 maddesine istinaden çevreye uyum ve estetik açıdan kurallar getirebilirler.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılan veya yaptırılacak olan kara yolu, demir yolu, tünel, köprü, menfez, baraj, hidroelektrik santralı, sulama ve su taşıma hatları, enerji nakil hatları, boru hatları (doğal gaz boru hattı ve benzeri) silo, rafineri gibi enerji, sulama, tabi kaynaklar, ulaştırma ve iletişim hizmetleri ile ilgili tesisler ve bunların müştemilatı niteliğinde olan kontrol kulübesi, trafo, eşanjör, elavatör, konveyör gibi yapılar inşaat ruhsatına tabi değildir. Bu tür yapı ve tesislerin inşasına başlanacağının, ilgili yatırımcı kamu kurum ve kuruluşu tarafından mülkiyete ilişkin bilgi ile birlikte yazılı olarak ilgili belediyesine bildirilmesi gerekir. İlgili belediye çevreye uyum ve estetik açıdan inceleme gereği duyduğu yapılarda sadece mimari projeyi onaylayarak izin verir.

Devletin güvenlik ve emniyeti ile Türk Silahlı Kuvvetlerinin harekat ve savunması bakımından gizlilik arz eden yapılara; Belediyeden alınan imar durumuna göre kat nizamı, cephe hattı, inşaat derinlği ve yapı inşaat alanına uyularak projelerinin kurumlarınca onaylandığı, mimari, statik ve tesisat sorumluluğunun kurumlarına ait olduğu ilgili Belediyesine yazı ile bildirildiği takdirde 12.04.1 maddesinde sayılan belgeler aranmaksızın yapı ruhsatı verilir. Bu alanlarda imar planında yapılaşmaya ilişkin herhangi bir not olmaması halinde bitişik adalardaki bina yüksekliği aşılamaz.

XII.BÖLÜM

RUHSATLAR

MADDE 12.01 RUHSAT ALINMASI KOŞULU

Kişiler ve kuruluşlarca kendilerine ait tapusu bulunan veya tapu yerine geçen kamu kurum ve kuruluşlarının vermiş oldukları tahsis veya irtifak hakkı tesis belgeleri ile Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde arazi, arsa veya parsellerde imar kanunu, imar planı ve bu yönetmelik koşullarına uygun olarak yapılacak her türlü yapı için, ilgili belediyesinden yeni, ilave veya esaslı tamir ve tadilat yapı ruhsatı

alınması zorunludur. Ruhsat alınmadan hafriyat yapılamaz.

 

MADDE 12.02 YAPI RUHSAT BAŞVURUSU ÖNCESİ ALINACAK BELGELER

 

MADDE 12.02.1 İMAR DURUMU ALMAK İÇİN İSTENEN BELGELER

1- Dilekçe

2- Çap örneği

Parselasyon Planı gerektiren hallerde, bu işlem için ilgilisinden başka bir belge istemeden yukarıdaki evrak, ilgili birime gönderilecek ve sonucunda imar durumu verilecektir.

 

MADDE 12.02.2 KOTLU KROKİ ALMAK İÇİN İSTENEN BELGELER

1- Dilekçe

2- İmar Durumu

3- Ayrık nizama tabi yerlerde bina veya binaların köşe noktalarını gösteren yerleşim planı.

 

MADDE 12.02.3 TEVHİD-İFRAZ-TERK-İHDAS İÇİN İSTENEN BELGELER

1- Dilekçe

2- İmar Durumu

3- Tapu

Tevhid işlemleri ilgilisinin talebi halinde Belediyesince yapılır.

 

MADDE 12.03 YAPI RUHSATINA ESAS UYGULAMA PROJELERİNİN HAZIRLANMASI

 

MADDE 12.03.1 PROJELERİN ÇİZİM STANDARTLARI

Yapı ruhsatına esas projelerin Bayındırlık ve İskan Bakanlığı‘ nca hazırlanarak yayınlanmış bulunan "Mimari Proje Düzenlemesi Esasları", "İnşaat Mühendisliği Proje Düzenleme Esasları", "Makina Mühendisleri Proje Düzenleme Esasları", "Elektrik Mühendisliği Proje Düzenleme Esasları" " Peyzaj Mimarları Proje Düzenleme Esasları" başlıklı şartnamelere, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığınca hazırlanan "Doğalgaz ve Havagazı İç Tesisat ve Dönüşüm Şartnamesi" ne, 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa, 2560 sayılı kanun gereğince BUSKİ Genel Müdürlüğüne ait yönetmeliğin ilgili hükümlerine, Türk Standartları Enstitüsü Yönetmeliklerine ve ilgili meslek odalarının çizim ve tanzim normlarına uygun olması zorunludur.

 

MADDE 12.03.2 PROJELERİN ÇİZİM VE TANZİM NORMLARI

Tüm projeler kendi içlerinde, diğer projelerle uyumlu olmak zorundadır.

1) Mimari Proje: Mimarlar tarafından hazırlanmış ilgili meslek odasından onaylı Mimari Projedir. (3 takım)

* 1/500 veya 1 / 200 veya 1 / 100 ölçekli vaziyet planı,

* 1/50 veya 1/100 ölçekli temel, bodrum ka , kat planları ve çatı planı

* 1/50 veya 1/100 ölçekli en az 2 tam kesit, (en az bir adedi merdivenden geçecektir)

* Gerektiğinde sistem kesitleri ve nokta detayları 1/20, 1/10, 1/5, 1/2, 1/1 ölçekte yapılacaktır.

* 1/50 veya 1/100 ölçekli bütün cephe resimleri

Belediyelerce, yapıların büyüklüğü ve bazı özellikleri dolayısı ile uygun görülenlerin mimari projeleri 1/100 veya 1/200 ölçekli, ancak 1/50 ölçekli proje tekniğinde çizilmiş olmak kaydı ile de hazırlanabilir.

2) Statik Proje: Mimari Projesine uygun olarak, İnşaat Mühendisi tarafından hazırlanmış, ilgili meslek odasından onaylı taşıyıcı sistem projesidir. (Taşıyıcı sistem çizimleri 3 takım, statik hesap 2 takım)

* Statik projeler Büyükşehir Belediyesi, Zemin Etüdü Birimince onaylanmış "Zemin Etüd Raporu"na göre düzenlenir .

* Çelik karkas binalarda çelik yapı hesabı ve 1/20, 1/50, 1/100 ölçekli detay resimleri,

* Betonarme binalarda betonarme hesap ve 1/20, 1/50, 1/100 ölçekli detay resimleri,

* Ahşap binalarda ahşap statik hesap ve 1/20, 1/50, 1/100 ölçekli detay resimleri,

* Yığma binalarda temel ve döşeme hesap ve 1/20, 1/50, 1/100 ölçekli detay resimleri,

* Asma çatılı binaların çatı hesabı ve projesi,

* 1/50 ölçekli proje tekniğinde çizilmiş olmak kaydı ile Belediyelerce, yapıların büyüklüğü ve bazı özellikleri göz önünde bulundurularak, uygun görülenlerin statik (taşıyıcı sistem) projeleri 1/100 veya 1/200 ölçekli olarak da hazırlanabilir.

3) Elektrik Projesi: Mimari projeye uygun olarak elektrik mühendisleri tarafından hazırlanmış ilgili meslek odasınca onaylı, ölçekleri yapının büyüklüğüne ve özelliğine göre belirlenen aydınlatma, doğruakım, paratoner telekominikasyon, alarm, güvenlik sistemleri, jenaratör, sinyalizasyon projeleri ile makine mühendisi ile birlikte hazırlanan asansör projeleridir. (3 takım elektrik tesisat projesi, 3 takım P.T.T. projesi)

4) Tesisat Projesi: Mimari Projeye uygun olarak makina mühendisleri tarafından hazırlanan, ilgili meslek odasınca onaylı, ölçekleri yapının büyüklüğüne ve özelliğine göre belirlenen sıhhı tesisat, kalorifer, ısıtma-havalandırma, arıtma, atık su, artık su, kanalizasyon, yangın tesisat, bio-medikal, ısı yalıtım projeleri ile elektrik mühendisi ile birlikte hazırlanan asansör projeleridir.

* Binanın atık ve artık su çıkışlarının kanalizasyon sistemine bağlantısı gösterilecektir.

* Kalorifer Tesisat Projesi (3 takım)

* Sıhhı Tesisat Projesi (3 takım)

* Isı Yalıtım Projesi (3 takım)

* Asansör Projesi (3 takım)

* Umumi binalar, yüksek yapılar ve sanayi tesislerinde Yangın Tesisat Projesi (3 takım)

5) Harita Uygulama Belgesi : Mimari Projeye uygun olarak Harita Müheddisleri tarafından hazırlanmış, ilgili meslek odasından onaylı, vaziyet planının araziye aplikasyonunu gösteren

1/1000, 1/500, 1/200, 1/100 veya 1/50 ölçekli planlar ve binanın veya binaların zemindeki köşe noktalarının yatayda ve düşeyde ülke yüzey ağı koordinat sistemine (ÜYAKS) dayalı koordinat listesidir.(3 takım)

6) Peyzaj Projesi : Mimari Projeye uygun olarak Peyzaj Mimarları tarafından hazırlanmış,

ilgili meslek odasından onaylı uygulama projeleridir. (3 takım)

* 1/200, 1/100, 1/50 ölçekli plan,

* Gerektiğinde 1/200, 1/100, 1/50 ölçekli yeteri kadar kesit,

* Gerekirse 1/20, 1/10, 1/5, 1/2, 1/1 nokta detayları.

İmar planında belirtilen yerlerde peyzaj projesi yapılması zorunludur. Eğer imar planında aksine bir hüküm yok ise, özelliği olan yapılarda (kültür merkezi, ticaret merkezi, sağlık ve eğitim tesisleri, spor tesisleri, sanayi tesisleri, dini tesisler, toplu konut ve kooperatif yapıları) peyzaj projesi yapılması zorunludur.

 

MADDE 12.03.3 PROJELERİN BAŞLIK PAFTALARINDA BULUNMASI GEREKEN BİLGİLER

Uygulama Projelerinin Başlık Paftasında;

ARSANIN:

* Yeri,

* Tapu kaydı,

* Pafta, Ada, Parsel numaraları,

* Alanı,

* Özel durumlarda varsa ihtiva ettiği yapılar.

YAPININ:

* Cinsi,

* Kat adedi,

* Bina taban alanı ve inşaat alanı,

* Kullanma amacı,

* Sahibi,

* Müteahiti,

* Proje Müelliflerinin, adı soyadı, ünvanı, diploma no, oda sicil no, yıllık büro tescil no, vergi dairesi adı ve vergi no ile yazışma adresi,

* Teknik Uygulama Sorumlularının (Fenni Mesullerinin) adı soyadı, ünvanı, diploma no, oda sicil no, yıllık büro tescil no, vergi dairesi adı ve vergi no ile yazışma adresi,

* Sürveyanlarının adı soyadı, ünvanı, diploma no, oda sicil no, yıllık büro tescil no, vergi dairesi adı ve vergi no ile yazışma adresi,

* Oda Görüş Onay yeri,

* İmar Müdürlüğü‘ nce ruhsat aşamasında onay için kullanılacak Belediye Onay yeri,

* Toprak vizesi onay yeri,

* Temel vizesi onay yeri,

* Isı vizesi onay yeri,

* Sığınak vizesi onay yeri,

bulunması zorunludur.

 

MADDE 12.04 YAPI RUHSATI BAŞVURUSU

Yapı ruhsatı almak için aşağıda sözü geçen belgeler ve bu belgelere dayanarak ilgili Belediyesince onanan yapı projeleri ile parsel maliklerinin veya kanuni vekillerinin müracaatı halinde;

1) Tüm parsel malikleri veya noterden onaylı vekilleri, gerekli hallerde komşu muvaffakatı,

2) Gerekli vergi, resim ve harçlar ile ücretlerin tahsil olunması,

3) Yapıların fenni mesuliyetlerinin (TUS), sürveyanlık hizmetlerinin yüklenilmesi durumunda ruhsat verilir.

 

MADDE 12.04.1 YAPI RUHSAT BAŞVURUSU İÇİN İSTENEN BELGELER

1) Dilekçe

2) Tapu (Malikler listesi ruhsat aşamasında alınacaktır.)

Ruhsat verme aşamasında, tapu senedi yerine geçen belgeler aşağıda sayılmıştır.

* Özel kanunlara göre tahsisi yapılıp henüz tapu siciline kaydedilmemiş ilgili kamu kuruluşlarınca verilmiş tahsis belgesi (775, 2510, 4753, 5618, 7269/1051 sayılı kanunlara göre)

* Mülkiyete ilişkin kesinleşmiş mahkeme kararı ve bu mahkeme kararına istinaden, yetkili diğer makamlar tarafından verilen belge.

* Kesinleşmiş kamulaştırma kararları.

3) Çap

4) İmar Durumu (Ruhsat aşamasında geçerliliği kontrol edilecektir.)

5) Röperli Kroki (Şuyulama ve İmar Uygulaması tescil edilmiş parsellerde Belediye Harita Bürosunca verilecektir.)

6) Kotlu Kroki

7) Harita Uygulama Belgesi

8) Zemin Etüd Raporu

9) Oda Onayı alınmış uygulama projeleri

10) Sığınak yazısı (proje tetkik aşamasında)

11) Fenni Mesul Taahhütnamesi (Büyükşehir Belediyesine kayıt sırasında, bir defaya mahsus olmak üzere verilecek ve Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde tüm inşaatları kapsayacak şekilde hazırlanacaktır)

12) Fenni mesuliyet üstlenilen her yapı için ilgili meslek odasınca ayrı düzenlenen büro tescil belgesi

 

MADDE 12.05 PROJELERİN TETKİKİ AŞAMASINDA UYULACAK ESASLAR

1) İmar Yönetmeliği, imar planı ve açıklama raporları, imar istikamet rölövesi ve inşaat kotlandırma belgelerinde belirtilenler dışında proje müellifi tarafından projenin çizimi sırasında hatalı yapılan ya da eksik çizilen kısımlar için projelerde düzeltme yapılmaması, hatalı ve eksik kısımların proje orjinalinde düzeltilerek ozalit kopyaların tekrar çekilmesi, zorunluluk halinde yapılan düzeltmelerin proje müellifi ve projeyi inceleyenler tarafından paraf ve resmi mühürle düzeltilmesi zorunludur.

2) Mimari, statik hesap ve detay resimleri ve mecra projelerinin birleştirilmesi için yapılan ozalit eklentisi dışında, projelerin ozalit kopyelerinde ek yapılmaması, mimari proje, statik proje ve mecra projelerinin birleştirilmesi için yapılan, ek yerlerinin proje müellifileri ve inceleyenlerce iki yerinden imzalanarak resmi mühürle mühürlenmesi, ancak büyük tesislere ait projelerden eklenmesi mümkün olmayanların bir anahtar paftada gösterilmesi ve proje tamamının kaç paftadan ibaret olduğunun proje onay sahifesine yazılarak imzalanıp mühürlenmesi gerekir.

3)Projenin onay sahifesinin, projelerin zamanla yıpranıp imzaların kaybolmasına imkan vermeyecek bir yerinde (Örneğin dıştan bir iç sahifede ya da bir kapak altında) olması ve bu sahifede projeyi mimari, statik ve mecra yönünden inceleyenlerle , onaylayanın adı soyadı, meslek ünvanı, oda numarası, tarih ve imzasının bulunması gerekir.

 

MADDE 12.06 YAPI RUHSATI VERME İŞLEMİ

a) İlgili belediyesinin imar birimine teslim edilen başvuru dilekçesi ve ekleri incelendikten sonra eksik ve yanlışı yoksa başvuru tarihinden itibaren en geç 30 gün içerisinde yapı ruhsatı verilir. Yapı ruhsatının onaylandığı tarih, yapı ruhsat müddetinin başlama tarihidir.

b) Eksik ve yanlış görülen hususlar tespit edilirse başvuru sahibine en geç 15 gün içerisinde, eksik ve yanlışlar bildirilir. Eksik ve yanlışlar giderildikten sonra yapılan ikinci başvurudan itibaren en geç 15 gün içerisinde yapı ruhsatı verilir.

c) Projeler uygun görülüp, yapı ruhsatı tanzim edilmeden önce yapı ruhsatı verme süresi içinde inşaata başlanıp başlanmadığı yerinde kontrol edilir.

d) Yapı ruhsatının tanzimi sırasında, uzmanlık konularına göre mimari, statik ve tesisat projelerinin üzerine teknik uygulama sorumlusu (fenni mesul) olarak imza atmış olan; mimar, inşaat, makina, elektrik, harita mühendisinin ruhsat sayfasını ayrı ayrı imzalamaları zorunludur. Peyzaj projesi bulunan parsellerde peyzaj mimarının fenni mesuliyet imzası aranır.

e) İlave inşaat ruhsatı, esaslı tamir ve tadilat ruhsatı ve işlemlerinde de yukarıdaki hükümler aranır.

 

MADDE 12.07 ESASLI TAMİR VE TADİLAT-İLAVE İNŞAAT VE RUHSAT YENİLEME İŞLEMLERİ

Ruhsatı alınmış yapılarda herhangi bir değişiklik yapılması halinde;

a) Yapılacak değişiklik binanın bütününde ise; mimari projenin yeniden tanzim edilmesi gereklidir. Bu değişiklik, yapının statik hesaplarında da değişiklik yapılmasını gerektiriyor ise yenilenmiş statik (taşıyıcı sistem) proje ve hesapları istenir.

b) Proje üzerinde basit düzeltmeler yapılması mümkün olan durumlarda, ayrıca tadilat projesi istenmez ve bu düzeltmeler proje müellifi tarafından bütün nüshalarda aynı şekilde yapılarak, proje müellifi ve belediyesince onaylanır .

c) Yapılacak değişiklik yapının dış duvarlarını veya pencerelerini ve dış kapılarını değiştiriyorsa ısı yalıtım projesi ve/veya ısı yalıtım raporu yeni duruma göre yeniden düzenlenir.

d) Ruhsat süresi içinde hiçbir tadilatı olmayan binalarda; belediye fen elemanları, fenni mesul ve mal sahibi tarafından inşaat durum tespiti yapılıp, eski onaylı projesinin üzerine vize yapılmak ve yeni ruhsat belgesi düzenlemek suretiyle ruhsat yenileme yapılır.

e) Yapı ruhsatı alınmış inşaatlarda yapılacak, ruhsata tabi ilave ve esaslı tamir ve tadillerde ilgili idarece proje müellifinin uygun görüşü alınır .s

 

MADDE 12.08 RUHSAT SÜRESİ

Yapıya başlama süresi ruhsat tarihinden itibaren 2 yıldır. Bu süre içerisinde toprak vizesi alınmadığı veya yapıya başlanıpta her ne sebeple olursa olsun, başlama müddeti ile birlikte beş yıl içerisinde bitirilmediği takdirde verilen ruhsat hükümsüz sayılır. Bu durumda yeniden ruhsat alınması zorunludur. Başlanmış inşaatlarda müktesep haklar saklıdır.

Ruhsat yenilenmesi ve proje değişikliği sırasında ayrıca harç alınmaz. Ancak yapı inşaat alanında artış, bağımsız bölümlerin brüt alanında veya niteliğinde değişme olması durumunda yeniden hesaplanacak harçtan, daha önce ödenen harç tutarı çıkartılır. Yeni durumda hesaplanan harç tutarında azalma olması halinde iade yapılmaz. Diğer konulardaki muafiyet hükümleri saklıdır.

 

MADDE 12.09 YAPI YERİNDE BULUNDURULMASI GEREKEN LEVHA VE BELGELER

Ruhsat ve eklerinin, yapı denetim defterinin, Çalışma Müdürlüğü yapı iş defterinin yapı yerinde bulundurulması zorunludur. Ayrıca inşaat süresince yapı yerinde mal sahibinin, mimarının, statik ve tesisat proje müelliflerinin, teknik uygulama sorumlularının, müteahhidinin isimleri ile inşaat ruhsat numara ve tarihini içeren en az (0.50/0.75) metre boyutlarında bir levhanın, herkesçe rahat görülebilecek bir yerde asılı olarak bulundurulması gereklidir. Aksine davranışlarda sorumluluk yapı sahibine ve müteahhidine aittir. İmar Kanununun 42inci.maddesi kapsamında işlem yapılır.

 

MADDE 12.10 İNŞAAT YERİNDE ALINMASI GEREKLİ ÖNLEMLER

İnşaatın ve tamiratın devamı ile bahçenin tanzim ve ağaçlandırılması sırasında, kamuya ve komşulara ait yerlerin işgal edilmemesi ve buralardaki yeraltı ve yerüstü tesislerin tahrip olunmaması ve bunlara zarar verilmemesi, taşıt ve yayaların gidiş ve gelişinin zorlaştırılmaması, can ve mal güvenliklerinin sağlanması, yol cephesindeki parsel sınırlarının ve gerekli ise komşu parsel sınırlarının her türlü tehlikeyi önleyecek şekilde tahta perde veya uygun bir malzeme ile kapatılması ve yol cephelerinin geceleri aydınlatılması zorunludur. Yapı, yol kenarında yapıldığı takdirde, yolun bakım ve onarımı ile ilgili belediyece saptanacak zorunlu durumlarda, söz konusu belediyeden onay alınarak yaya kaldırımlarının bir kısmının işgaline izin verilir. Yapı işlerinde işçi sağlığı ve iş güvenliği tüzüğüne göre önlemlerin alınması zorunludur. Bu önlemlerin alınmasından sorumlu olanlar, yapı sahibi veya kanuni vekil, fenni mesuller, sürveyanlar ve varsa şantiye şefidir.

 

MADDE 12.11 CEZA HÜKÜMLERİ

İmar kanunu ve bu yönetmelikte tarif edilmiş imar ile ilgili uygulamalarda; bu yönetmelikte belirtilmiş tarif ve hükümlere uymayanlar ile ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığı tespit edildiği takdirde, imar kanununun 32 nci ve 42 nci maddelerine göre işlem yapılır.

Fenni mesulün görevlerini yerine getirmemesi, imar kanunu ve imar yönetmeliğine uymaması, ruhsat ve eklerine aykırı işlem yapılması, görevini kötüye kullandığının tespit edilmesi durumunda, fenni mesuller birinci tespitte uyarı cezası ile, birinci tespitten başlayarak 5 yıllık süre içindeki ikinci tespitte bir yıl, üçüncü tespitte üç yıl süre ile Büyükşehir Belediyesi sınırları dahilinde fenni mesuliyet üstlenemezler.

İmar kanununun 32 inci maddesi gereğince; ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığı ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki inşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur.

Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten itibaren en geç bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mühürün kaldırılmasını ister.

Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu, inceleme sonunda anlaşılırsa, mühür, belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina, belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip, belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir.

İmar kanununun 42 inci maddesi gereğince; ruhsat alınmadan veya ruhsat veya eklerine veya imar mevzuatına aykırı olarak yapılan yapının, yapı sahibine ve müteahhidine , istisnalar dışında özel parselasyon ile hisse karşılığı belirli bir yer satan ve alana o yıl için belirlenen para cezası verilir. Ayrıca fenni mesule bu cezaların (1/5) i uygulanır.

Birinci fıkrada belirtilen filler dışında imar kanununun 28, 33, 34 , 39 ve 40 ncı maddeleri ile 36 ncı maddenin 3 üncü fıkrasında belirtilen yükümlülükleri yerine getirmeyen mal sahibine, fenni mesule ve müteahhide o yıl için belirlenen para cezası verilir.

Birinci ve ikinci fıkrada belirtilen fiillerin tekrarı halinde para cezaları bir kat arttırılarak verilir.

Yukarıdaki fıkralarda gösterilen cezalar, ilgisine göre doğrudan doğruya belediyeler veya en büyük mülki amir tarafından verilir.

Bu cezalara karşı, cezanın tebliğinden itibaren 7 gün içinde sulh ceza mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz, zaruret görülmeyen hallerde evrak üzerinde inceleme yapılarak sonuçlandırılır. İtiraz üzerine verilen karar kesindir.

İlgili idarenin Cumhuriyet Savcılığı aracılığıyla Sulh Ceza Mahkemesine başvurması üzerine,

mahkemelerce ayrıca yukarıdaki fıkralara göre ceza verilen fenni mesuller ve müteahhitler hakkında bir yıldan beş yıla kadar meslekten men cezasına da hükmolunur.

Bu husustaki mahkeme kararları, ilgili idarelerce Bakanlığa ve meslek mensubunun bağlı olduğu meslek teşekkülüne bildirilir.

Bu maddeye göre belediyelerce verilen cezalar dolayısıyla tahsil olunan paralar belediye bütçesine irad olarak kaydolunur.

 

XIII. BÖLÜM

VİZELER VE KAT MÜLKİYETİ İŞLEMLERİ İÇİN GEREKLİ BELGELER

 

MADDE 13.01 TOPRAK VİZESİ

Betonarme temelli yapılarda temel kalıplarının yapılıp demirleri döşendikten sonra, temel betonu dökülmeden önce, ilgili fenni mesullerin onayı ile ilgili belediyesine yazılı olarak başvurulur.

Toprak vizesinde istenecek belgeler:

1) Dilekçe

2) Yapı ruhsatı

3) Mimari proje

4) Taşıyıcı sistem projesi

5) Harita uygulama belgesi

Yapının, harita uygulama belgesine uygun yapılıp yapılmadığı, ilgili belediyesince kontrol edilerek uygun ise veya uygun duruma getirilmesi halinde, beton dökme ve inşaata devam etme izni verilir.

Toprak vizesi alınmadan beton dökülemez ve üst katlara devam edilemez. Aksi halde doğacak sorumluluk yapı sahibine veya kanuni vekiline ve ilgili fenni mesuline aittir.

 

MADDE 13.02 TEMEL ÜSTÜ VİZESİ

Toprak vizesi yapılarak, inşaata devam etme izni almış olan yapıların, subasman kotu seviyesindeki döşeme betonu dökülmeden önce, ilgili fenni mesullerinin onayı ile belediyesine yazılı olarak başvurulur.

Temel üstü vizesinde istenecek belgeler :

1) Dilekçe

2) Yapı Ruhsatı

3) Mimari Proje

4) Harita Uygulama Belgesi

Bu seviyeye kadar yapılan imalatın uygulama projelerine ve daha önceki kontrollere uygunluğu tespit edilerek, beton dökme ve inşaata devam etme izni verilir.

Temel üstü vizesi alınmadan beton dökülemez ve üst katlara devam edilemez. Aksi halde doğacak sorumluluk yapı sahibine veya kanuni vekiline ve ilgili fenni mesullerine aittir.

 

MADDE 13.03 ISI YALITIM VİZESİ

Toprak ve temel vizesi yapılarak inşaata devam etme izni almış yapıların, kaba inşaat aşamasında, sıvaları yapılmadan önce ilgili fenni mesullerinin onayı ile belediyesine yazılı olarak başvurulur.

Isı vizesinde istenecek belgeler:

1) Dilekçe

2) Yapı Ruhsatı

3) Isı Yalıtım Projesi

4) Mimari Proje

5) Doğal gaz Projesi (2 takım)

Bu seviyeye kadar yapılan imalatın uygulama projelerine ve daha önceki kontrollere uygunluğu tespit edilerek inşaata devam etme izni verilir. Isı vizesi alınmadan inşaata devam etme izni verilmez. Isı vizesi alınmadan sıva yapılamaz. Aksi halde doğacak sorumluluk yapı sahibine veya kanuni vekiline ve ilgili fenni mesullerine aittir.

 

MADDE 13.04 ASANSÖR İŞLETME RUHSATI

Asansör işletme ruhsatında istenecek belgeler:

1) Dilekçe

2) Yapı Ruhsatı

3) Asansör Projesi

4) Yürürlükteki asansör yönetmeliği belge ve şartlarının uygunluğunun sağlanması.

 

MADDE 13.05 SIĞINAK VİZESİ

Sığınak vizesinde istenecek belgeler:

1) Dilekçe

2) Mimari proje

 

MADDE 13.06 YAPI KULLANMA İZNİ

Toprak, Temel üstü, Isı vizesi yapılmış olan yapılarda inşaat tamamlandığında ilgili fenni mesullerin onayı ile ilgili belediyesine yazılı olarak başvurulur.

Kullanma İzninde istenecek belgeler:

1) Dilekçe

2) Yapı ruhsatı

3) Asansör işletme ruhsatı

4 Sığınak vizesi

5) Ayrık nizam yapılaşma bölgelerinde gerekiyorsa peyzaj projesi

6) Ayrık nizam yapılaşma bölgelerinde ÜYAKS‘ne dayalı olarak hazırlanmış sayısal ve kartografik formda teknik altyapı işletme planı

7) Vergi ilişiği kestirildiğine dair belge

8) S.S.K. ilişiği kestirildiğine dair belge

9) Tapu Sicil Müdürlüğünden cins tashihi belgesi

10) Doğalgaz hizmeti götürülmüş olan bölgelerdeki binalara, ilgili gaz dağıtım şirketi tarafından verilen gaz açma tutanağı

Belediyesine müracaat tarihinden itibaren 30 gün içinde Yapı kullanma raporu tanzim edilecektir. Yapı kullanma raporu, Yapı kullanma izni belgesi yerine geçmez.

Vergi ve S.S.K. ilişik kesme belgeleri getirildikten sonra Yapı Kullanma İzni Belgesi verilecektir.

Tasdikli projesine göre bina tamamen bittiği takdirde tamamına, kısmen tamamlanmış binalarda ise tamamlanan kısımlarına kullanma izni verilebilmesi için bu kısımların ihtiyaçlarını karşılayacak kömürlük, kapıcı konutu, sığınak, kalorifer dairesi gibi ortak mahallerin inşa edilerek tamamlanmış olması ve binada gerekli emniyet tedbirlerinin alınması zorunludur.

Binalara kullanma izni verilebilmesi için, bu yönetmeliğin 7.33 maddesinde belirtilen hükümlerin yerine getirilmiş olması zorunludur.

Yapı kullanma izni heyeti, en az bir mimar ve bir inşaat mühendisi olmak üzere üç kişiden oluşur.

 

MADDE 13.07 KAT İRTİFAKI

Kat irtifakı için istenecek belgeler:

1) Dilekçe

2) Yapı Ruhsatı

3) Kat irtifak projesi (2 adet)

 

MADDE 13.08 YAPI FOTOĞRAF TASDİKİ

Yapı fotoğrafı tasdiki için istenecek belgeler:

1) Dilekçe

2) Yapı Ruhsatı

3) Binanın tamamına ait yapı kullanma izni belgesi

4) (13x18) ebadında cephe fotoğrafları (2 adet)

XIV. BÖLÜM

RUHSATA TABİ OLMAYAN YAPILAR

 

MADDE 14.01 RUHSATA TABİ OLMAYAN YAPILAR

Bu yönetmelik hükümlerine aykırı olmamak, taşıyıcı elemanların ve yapının ısı koruma şartları bakımından durumunu değiştirmemek, bağımsız bölümün brüt inşaat alanını arttırmamak, kullanım amacını ve cephe görünümünü değiştirmemek koşulları ile; derz, iç ve dış sıva, boya, badana, oluk, dere, doğrama, döşeme ve taban kaplamaları, elektrik ve sıhhi tesisat tamirleri ile çatı onarım ve kiremit aktarılması, bahçe duvarı, duvar kaplaması, baca, benzin istasyonu pompa üstü örtüsü (kanopi), saçak ile benzeri elemanların tamirleri ruhsata tabi değildir. Ancak bunlardan iskele kurmayı icap ettirenler için Belediyeye yazı ile müracaat edilip izin alınması gereklidir. İmar planlarında aksine bir hüküm yoksa zemin katta bulunan iş yerlerinin vitrin değişiklikleri basit tadillerden sayılır.

XV. BÖLÜM

PROJE MÜELLİFLERİ -TEKNİK UYGULAMA SORUMLULARI- ŞANTİYE ŞEFİ

SÜRVEYAN VE KALFALAR İLE İLGİLİ GENEL ESASLAR

 

MADDE 15 .01 PROJE MÜELLİFLİK HİZMETLERİ

Proje Müellifi, mimarlar ve mühendislerin 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu uyarınca, ilgili meslek odasına kayıtlı olmaları, kanunda ön görülen yükümlülüklerini yerine getirdiklerini belgelemeleri ve her proje için büro tescil belgesi almaları gerekmektedir. Bu yükümlülükleri yerine getirmeyen ve odasından proje onayı almayanlara ait projeler ilgili Belediyesince onaylanmaz.

a) Proje müellifiyeti üstlenebilmek için 2 yıl süre ile mesleki uygulama tecrübesine sahip olunduğunun belgelenmesi şartı aranır. Kendi branşında yüksek lisans eğitimi alanlar muaf tutulular. Ancak, iki katı geçmeyen yapıların proje müellifiyetinin yüklenilmesinde bu şart aranmaz.

b) Proje müellifleri, müellifi oldukları projelerin uygulamasını ve/veya şantiye şefliğini üstlendikleri durumlarda, aynı işin fenni mesuliyet sorumluluğunu üstlenemezler.

c) Proje müellifleri, müellifi oldukları projelerin fenni mesuliyetlerini de üstlendikleri durumlarda, aynı işin uygulamasını ve şantiye şefliğini alamazlar.

d) Ancak İmar Kanunun 38.maddesinde sayılan mühendisler, mimarlar ve şehir plancıları dışında kalan fen adamlarının yetki, görev ve sorumlulukları saklıdır.

e) Kamuda görevli olup, kamu kurumlarına ait projeleri yapan, 3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık Hakkında Kanun uyarınca mühendislik ve mimarlık hizmeti verme ehliyetine sahip mimar ve mühendisler, meslek odasına kayıt ve büro tescil belgesi hakkındaki yükümlülüklere tabi değildir.

 

MADDE 15.02 FENNİ MESULİYET İLE İLGİLİ HÜKÜMLER

 

MADDE 15.02.1 FENNİ MESULİYET YÜKLENEBİLME KOŞULLARI

1) Proje ile ilgili sorumluluk proje müellifine ait olmak üzere yapının fenni mesuliyeti, uzmanlık ayrımı esaslarına göre ilgili meslek mensupları tarafından ayrı ayrı yürütülür.

2) Fenni mesuller, 12.03 üncü maddede belirtilen esaslara göre düzenlenen ruhsat eki projelerin uygulanması için mal sahibi veya vekili tarafından ilgili idareye karşı görevlendirilirler.

3) Fenni mesullerin sicilleri, ilgili meslek odalarınca tutulur ve yeni bir fenni mesuliyet üstlenilmesinde bu siciller dikkate alınır. İlgili Odasının onayı olmayan meslek mensupları fenni mesuliyet üstlenemezler

4) Fenni mesuller aynı anda (10) adet yapının fenni mesuliyetini üstlenebilirler. Ancak (10) adet yapının alan toplamı (30.000) m2 aşmıyor ise (10) sayısına bakılmaksızın (30.000) m2 ye kadar alanın fenni mesuliyeti üstlenebilirler. Ancak yapı projesine uygun olarak tamamlandığında fenni mesulün talebi halinde proje müellifinin onayı alınmak kaydı ile ilgili meslek odasınca, mahallinde tetkik yapılarak seviye tespit tutanağı düzenlenir, yapının projesine uygunluğu rapora bağlanır ve yeni bir fenni mesuliyet üstlenilmesine izin verilir.

Yapı bünyesinde görev üstlenecek olan, fenni mesuller ile, yapı sahipleri arasında fenni mesullerin üstleneceği görev, yetki ve sorumluluklar ile fenni mesuliyet sözleşme süresini kapsayan ilgili meslek odalarının hazırladığı tip sözleşme ilgili meslek odaları denetiminde imzalanır. İş bu sözleşmenin bir kopyası meslek odasında saklanacak, bir kopyası yapı ruhsatı tanzim aşamasında ilgili belediyeye teslim edilecektir.

5) Fenni mesulün, yapının bulunduğu il sınırları içinde ikamet etmesi esastır. Farklı bir ilde fenni mesuliyet üstlenilebilmesi için ilgili idarenin uygun görmesi ve yapı yeri ile ikamet arasındaki mesafenin en fazla (100) km olması gerekir.

6) Fenni mesuliyet sorumluluğu üstlenebilmek için 2 yıl süre ile mesleki uygulama tecrübesine sahip olunduğunun belgelenmesi şartı aranır. Kendi branşında yüksek lisans eğitimi alanlar muaf tutulular. Ancak, iki katı geçmeyen yapıların fenni mesuliyet sorumluluğunun yüklenilmesinde bu şart aranmaz.

7) Meslek mensupları, müellifi oldukları projelerin uygulamasını ve/veya şantiye şefliğini üstlendikleri durumlarda, aynı işin fenni mesuliyet sorumluluğunu üstlenemezler.

8) Meslek mensupları, müellifi oldukları projelerin fenni mesuliyetlerini de üstlendikleri durumlarda, aynı işin uygulamasını ve şantiye şefliğini alamazlar.

9) Prefabrik üretim, nakil ve montajını yapan gerçek ve tüzel kişiler yaptıkları üretim ve montajların sorumluluğunu almak zorundadırlar.

10) Meslek mensupları fenni mesuliyet üstlenebilmek için; Bursa Büyükşehir Belediyesine kayıt yaptırmak zorundadır.

a)Yeni kayıt için istenen evraklar :

* Dilekçe

*Bir defaya mahsus olmak üzere; yapının kanuna, plana, mevzuata, fen ve sağlık kurallarına, projelerine uygun yaptırılacağına dair noter taahhütnamesi,

* Noter tasdikli nüfus cüzdanı örneği,

* Noter tasdikli diploma sureti,

* İkametgah senedi,

* Noter tasdikli imza sirküleri,

* Oda kayıt belgesi,

* Bağkur veya sigorta kaydı,

* Vergi kayıt belgesi,

* Şirket temsil yetki belgesi.

b) Her yıl yenilenecek kayıt için istenen evraklar:

* Dilekçe

* Oda kayıt belgesi,

* Bağkur veya sigorta kaydı,

* Vergi kayıt belgesi,

* Şirket temsil yetki belgesi

Fenni mesuliyet üstlenilen her yapı için ayrı düzenlenen büro tescil belgesi, (ilgili meslek odasından alınarak) ilgili ilçe belediyesine ibraz edilecektir.

11) 250 m2 yi geçmeyen muvakkat inşaatlar ve bitişik nizam 2 kat, toplam alanı bodrum kat hariç 250 m2 yi geçmeyen yapılarda T.U.S. olarak bir inşaat mühendisi veye bir mimarın olması yeterlidir.

 

MADDE 15.02.2 FENNİ MESULİYET HİZMETLERİ

Fenni mesul ile yapı sahibi veya kanuni vekili arasında, ilgili meslek odasının onayı ile fenni mesulün görev, yetki ve sorumluluklarını belirtir bir sözleşme imzalanır. Bu sözleşmenin bir kopyası ilgili belediyesine teslim edilir.

Meslek odaları tarafından verilen ve tüm fenni mesullerce ortaklaşa kullanılan üç kopyalı bir tek "yapı denetim defteri" sürekli şantiyede bulundurulur. (Ancak defter bittiğinde gerekiyorsa meslek odalarından ikinci bir tanesi temin edilir.)

a) FENNİ MESULLERİN (TUS) İHTİSAS AYRIMI ESASINA GÖRE GÖREVLERİ

Yapının, kendisi ile ilgili kısımlarının teknik uygulama sorumluluğunu (fenni mesuliyetini) üzerine alan meslek mensuplarından;

Mimarlar, mimari projesinin doğru olarak uygulanmasından, yapının doğru olarak aplike edilmesinden ve toprak ve temel üstü vizesinde hazır bulunmaktan ve bu maddenin b) şıkkında genel olarak belirtilen görev ve yetkilerin yerine getirilmesinden,

İnşaat Mühendisleri, kazının güvenlik içinde yapılması için gerekli önlemlerin alınmasından, zemin etüdü ve emniyet gerilmesi sonuçlarının parselde uygulanmasından, zeminin hazırlanmasından, yapının temel sisteminin doğru olarak aplike edilmesinden, toprak ve temel üstü vizesinde hazır bulunmaktan, tüm kalıp ve demir donanımlarının taşıyıcı sistem projesine uygunluğundan, beton dökümünden önce ilgili diğer fenni mesullerin onayından sonra son kontrolleri yaparak beton döküm olur belgesinin doldurulması ve onaylanmasından ve beton dökümünde hazır bulunmaktan, her dökülecek betondan alınacak numuneler üzerinde yapılacak deneyler ile projesinde öngörülen beton kalitesinin sağlamlığının rapora bağlanmasından, yapının taşıyıcı sistem imalatlarının tümünden ve bu maddenin b) şıkkında genel olarak belirtilen görev ve yetkilerin yerine getirilmesinden,

Makina Mühendisleri, yapının tüm makina grubu projelerine ve ısı yalıtım projesine uygun olarak yapılmasından ve bu maddenin b) şıkkında genel olarak belirtilen görev ve yetkilerin yerine getirilmesinden,

Elektrik Mühendisleri, yapının tüm elektrik grubu projelerine uygun olarak yapılmasından ve bu maddenin b) şıkkında genel olarak belirtilen görev ve yetkilerin yerine getirilmesinden,

Harita Mühendisleri, projenin parsele aplikasyonu ile temelden su basman seviyesine kadar yapının yatay ve düşeyde doğru yapılmasından, toprak ve temel üstü vizesinde hazır bulunmaktan ve bu maddenin b) şıkkında genel olarak belirtilen görev ve yetkilerin yerine getirilmesinden,

Peyzaj Mimarları, onaylı peyzaj projesinin doğru olarak uygulanmasından ve bu maddenin b) şıkkında genel olarak belirtilen görev ve yetkilerin yerine getirilmesinden,

b) FENNİ MESULLERİN (TUS) GÖREVLERİ GENEL OLARAK

1) Yapıda Türk Standartlarına uygun (TSE Belgeli) malzeme kullanılmasından,

2) Yapının, kendi uzmanlık alanları kapsamında Yapı İşleri Teknik Şartnamesi‘ ne uygun olarak yapılmasından,

3) Fenni mesul, denetimlerini toprak vizesinden itibaren en az 14 günde bir defa olmak üzere, imalat seyrine göre yeterince sıklıkta yapmak ve yapı denetim defterine yapılan tespitleri yazmaktan ve imzalamaktan,

4) Denetim sonuçlarını 3 nüshalı yapı denetim defterine işledikten sonra, üçüncü nüsha koçanda kalmak; ikinci nüsha ilgili meslek odasına ulaştırılmak kaydı ile birinci nüshayı kendisine saklamaktan,

5) Kendi uzmanlık alanlarında çalışan kalfa ve sürveyanların çalışmalarından ve denetiminden,

6) Yükümlülüklerindeki proje ile ilgili konularda kontrollerini yapmak ve yapı denetim defterine taşıyıcı sistem betonu döküm öncesi ölçü, kalıp, demir ve diğer hususlar ile ilgili olurunu belirtmekten, (İlgili fenni mesullün oluru olmadan beton dökülemez.)

7) Kendilerine bildirilmesi durumunda ilgili belediyelerin yapı denetimleri sırasında yapı yerinde bulunmaktan,

8) Yapının inşaatı süresince yüklenici veya ruhsat veren kuruluş veya ilgili meslek odasının çağrısına özel mazeret durumları hariç 48 saat içinde cevap vermekten,

9) Yapının kendi uzmanlık alanları ile ilgili kısmının ruhsat eklerine aykırı yapılması halinde proje müellifi ve uygulayıcısına düzeltilmesine dair uyarıları yapmaktan ve bu durumu yapı denetim defterine kaydetmekten,

10) Fenni mesuller haklı bir gerekçe ile fenni mesuliyetten çekildikleri durumlarda, ancak istifalarının ilgili belediyesinde kayda girdiği tarihten önceki yapılan iş ve imalatlardan sorumludurlar.

11) Bütün girişim ve uyarılarına rağmen projelere ve teknik şartnamelere uygun hale getirilmeyen işleri ve uygulamaları 3 iş günü içinde ilgili belediyesine, ilgili meslek odasına ve mal sahibine yasal olarak bildirmekten sorumludurlar. Bu uyarılara uyulmamış olmasından doğacak hata ve kusurlardan sorumlu tutulamazlar.

12) Fenni mesul haklı bir gerekçe olmadan görevini bırakamaz ve devredemez.

Ancak;

* taşınma (şehir değiştirme),

* iştigal konusunun değişmesi,

* mesleği uygulama yeteneklerini yitirme,

* meslek odası tarafından meslekten men cezası almış olması,

* ağır hastalık (tam teşekküllü devlet hastanesi raporu gerektirir),

* askere gitme veya seferberlik veya olağanüstü hal,

* doğal afetler,

* hatalı üretimlerde 10 uncu şıktaki hükümleri yerine getirmesi halinde aykırılığın giderilmemesi,

* mal sahibi veya kanuni vekili ile yapmış olduğu sözleşme akdine aykırı hareket edildiğinin belgelenebilmesi,

durumlarında istifa talebi kabul edilir.

13) Fenni mesulun haklı bir gerekçe ile istifası;

* mahallinde tetkik edilerek inşaat seviye tespit tutanağı hazırlanması

* mal sahibine veya kanuni vekiline, ilgili belediyesine ve ilgili meslek odasına yazılı bildirimde bulunulması ve ilgili meslek odasının onayı ile geçerlilik kazanır.

* Taleplerini yazılı olarak yukarıda sayılan kişi ve kurumlara bildirmedikleri takdirde kanuni sorumlulukları devam eder.

 

MADDE 15.03 ŞANTİYE ŞEFİ İLE İLGİLİ HÜKÜMLER

Gerçek veya tüzel yapı taahhüt firmalarının taahhüdündeki inşaatlarda, emanet usulü ile yaptıran kooperatif inşaatlarında ve yapı inşaat alanı (5000) m² den büyük her türlü inşaatta en az bir şantiye şefi görevlendirilmek zorunluluğu vardır.

Ruhsatlı bir binada, şantiye şefleri işveren vekili olarak, yapının uygulanması için gerekli olan inşaat ve iş organizasyonunu sağlamak görevinin yanında, İş Kanunu ile İş Güvenliği Tüzüğüne göre zorunlu önlemleri almak ve uygulatmak, bu Yönetmelikte yer alan, inşaat yerinde ve kazı sırasında alınması gerekli önlemler konusunda fenni mesullerin belirtikleri hususları yerine getirmek ve bizzat önlemler almak ve yapının Bayındırlık Şartnamelerine uygun yapılmasını sağlamak zorundadırlar. Şantiye şefi bulundurulmayan inşaatlarda yapı sahibi ve inşaat müteahhidi öncelikle sorumludur.

 

MADDE 15.04 SÜRVEYANLIK VE KALFALIK İLE İLGİLİ HÜKÜMLER

Yapıların özelliğine ve büyüklük derecesine bağlı olarak, uzmanlık ve çalışma konuları dikkate alınarak her inşaatta Kalfalar Derneğinden yetki belgesi almış en az bir kalfa veya sürveyan bulundurulması zorunludur.

Sürveyanlık hizmetleri, 5.9.1979 tarihli ve 16745 sayılı Resmi Gazetede de yayımlanan "Bayındırlık İşleri Kontrol Yönetmeliğine" göre yürütülür.

Sürveyanlık hizmetleri sürekli olup, ilgili fenni mesulün tespit edeceği zamanlarda iş başında bulunmak, projelerine, teknik şartname ve yönetmeliklere aykırı gördükleri hususları sürveyan defterine işlemek ve ilgili fenni mesule iletmek zorundadırlar.

Sürveyanların sicilleri belediye ve mücavir alan sınırları içinde, belediyelerin ilgili birimlerince tutulur. Ve bu sicillerin birer kopyaları her yıl sonunda Valiliğe (Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü) gönderilir.

Sürveyan ve kalfaların mesleki eğitimleri için Mimar ve Mühendisler odasının ve Kalfalar Derneğinin koordinasyonu ile yılda en az 2 kez eğitim semineri düzenlenecektir. Bu seminerden sonra verilecek belgeler sürveyan ve kalfaların sicillerine işlenir.

Sicil fişleri yapının inşaat ruhsatı alınmasından yapı kullanma izni alınmasına dek geçecek süreç içindeki faaliyetlerin hepsini içine alır. Sicillerin tutulmasında fenni mesullerin sürveyanlar ile ilgili olarak bildireceği görüş ve kanaatler esas alınır.

 

XVI. BÖLÜM

ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER

 

MADDE 16.01 YÜRÜRLÜK

Bu yönetmelik, Bursa Büyükşehir Belediye Meclisi‘nin onayı ve mahalli gazetelerden birinde yayımını takip eden günden itibaren yürürlüğe girer.

26/12/1996 tarih ve 347 sayılı Büyükşehir Belediye Meclis Kararı ile uygun bulunmuş ve 21/3/1997 tarihinde yürürlüğe girmiş Bursa Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliği ile buna bağlı yapılmış eklenti ve değişiklikleri içerir yönetmelikler, bu yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden itibaren Bursa Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde uygulanmaz.

 

MADDE 16.02 UYGULAMA

 

GEÇİCİ MADDE 1

Bu yönetmelik hükümlerini Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı ve Büyükşehir Belediye sınırları içindeki İlçe Belediye Başkanları yürütür.

Bu yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce yapı ruhsatı almak üzere başvurmuş ancak sonuçlanmamış müracaatlarda, bu yönetmelikte fenni mesul, şantiye şefi ve sürveyanlarla ilgili hükümleri yerine getirilmek kaydıyla, yürürlükten kalkan yönetmelik hükümleri uygulanabilir ve 30 gün içinde ruhsata bağlanır. Bu süre içinde ruhsata bağlanamayan başvurular bu yönetmelik hükümlerine göre değerlendirilir.

 

GEÇİCİ MADDE 2

Bu yönetmeliğin 3.08 maddesinin ruhsat yenileme işlemlerinde; İnşaasına 2 yıl içinde başlanmayan (toprak vizesi almayan) yapılar ruhsatsız sayılır. Ancak 2 yıl içinde toprak vizesi almadığı halde başlandığı resmi bir belge ile ispatlanabilen ve ruhsat süresi içinde tamamlanmayan ve süresi içerisinde ruhsat yenilemesi yapılmayan yapılara yönetmelik değişikliğinin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 1 yıl içinde ruhsat yenilemesi yapıldığı takdirde, ruhsat alma tarihinde yürürlükte bulunan yönetmelik hükümleri uygulanır. Bu süre içinde ruhsat yenileme yapılmayan yapılar ruhsatsız yapı olarak değerlendirilir. Bu yapılar hakkında yeniden ruhsat alma tarihinde yürürlükte bulunan plan ve mevzuat hükümleri uygulanır. (12.07 maddesi d) şıkkı hükümleri geçerlidir. )

 

GEÇİCİ MADDE 3

Bu yönetmeliğin, yayınlandığı tarihten önce yıllık büro tescil belgesi almış olan meslek mensuplarından 15.01 a) ve 15.02.1.6) maddelerindeki şartlar aranmaz.

 

GEÇİCİ MADDE 4

Bölgesel etüdler tamamlanmadığından parsel ölçeğinde jeofizik-jeolojik raporların hazırlanması ve jeoloji-jeofizik mühendisleri odalarınca onaylanması (basit yapılarda bu odalardan birinin imzasının yeterliliği) ve zemin mekaniği ve zemin emniyet gerilmelerini belirten statik projelendirmeye esas olan raporun uzman inşaat mühendislerince hazırlanması ve üç raporun jeoloji-jeofizik ve inşaat mühendisi raporunun birlikte zemin raporu olarak onaylanacaktır.

MEVZUAT BÖLÜMÜNÜN KURALLARI:
Burada yer alan içerik sadece siz ziyaretçilerimize mesleğimizle ilgili tüm mevzuata toplu olarak erişim sağlamak amacıyla derlenmiştir. Mevzuat bölümü güncel tutulmaya çalışılmaktadır. Ancak hukuki sorunların önemini dikkate alarak lütfen ayrıntılı ve güncel mevzuat için www.yargitay.gov.tr veya www.danistay.gov.tr adreslerini ziyaret ediniz.

MEVZUAT LİSTESİ

 
 
Copyright © 2007-2014
TMMOB Şehir Plancıları Odası

 
ATATÜRK BULVARI BULVAR APT. 219/ 7 ÇANKAYA/ANKARA
TEL: (+90) 312 418 30 75   FAKS:(+90) 312 417 90 55
e-POSTA: spo@spo.org.tr

 
 
Oda aidatlarınızı kredi kartınızla güvenli bir ortamda ödeyebilirsiniz.
ÜYE HAKLARI VE GÜVENLİ AİDAT ÖDEME

Hesap No'larımız:
POSTA ÇEKİ = 107581
İŞ BANKASI =TR 150 00 64 00 000 142 990 496 497
VAKIFBANK =TR 230 00 150 01 58 00 184 530 2308
GARANTİ BANKASI =TR 33 000 62 000 52 80 000 62 99 383

- Hakkımızda
- Mevzuat
- Yayınlar
- Komisyolar
- TUPOB
- Kolokyum

  

- Haberler
- Raporlar
- Etkinlikler
- Basın Açıklamaları
- Yönetim Kurulundan
- Basında Odamız
- Kent Haberleri
- Yarışmalar

  

- Şehircilik Hizmetleri
- Tescilli Şirketler
- Davalar
- MİSEM
- Üyelik ve Tescil

  

- Ankara Şube
- Antalya Şube
- Bursa Şube
- Çukurova Şube
- İstanbul Şube
- İzmir Şube
- Konya Şube
- Samsun Şube

Key İnternet Hizmetleri Ltd. Şti.