Toplantı, açık çağrı ile üyelere ve tüm ilgililere duyurulmuş; Ataşehir, Kartal, Beyoğlu, Tuzla ve Fatih belediyelerinden meslektaşlar ile ilgililer katılım sağlamıştır. Birinci toplantıda ele alınan imar hakkı transferi ve değer artış payı konularının ilçe ölçeğindeki yansımaları ve uygulama yöntemleri üzerinde görüşmeler yürütülmüştür.
9 Haziran tarihinde yapılan toplantıda ilçelerde uygulanan yöntemlere ilişkin karşılaştırmalı bir değerlendirme yapılmıştır. Katılımcı belediyelerden gelen aktarımlar doğrultusunda, imar hakkı transferi ve değer artış payı uygulamalarının ilçeden ilçeye önemli farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir.
Toplantıda öne çıkan başlıca tespitler şunlardır:
- İmar Hakkı Transferi öncesi dönemlerdeki kullanım biçimleri ile günümüzdeki mevzuat çerçevesi arasında ciddi çelişkiler bulunduğu vurgulanmıştır.
- Uygulamanın plan bütünlüğünü zedelediği ve donatı alanları dağılımında dengesizliklere yol açabileceği değerlendirilmiştir.
- Değer artış payı uygulamasında vazgeçildiği durumlarda sürecin nasıl işletileceğinin mevzuatta net olarak düzenlenmediği ve bu belirsizliğin uygulamada ciddi sorunlara neden olduğu belirtilmiştir.
- Değer Artışı Yönetmeliği‘nin, kentsel dönüşüm amaçlı değişikliklerde vatandaşları merkezi yönetim eliyle plan yapmaya mecbur bıraktığı değerlendirilmiştir.
- Riskli alanlarda Tapu Kanunu‘nun 21. maddesi ile 6306 Sayılı Kanun‘un 3. maddesinin 4. fıkrasının birbiriyle çeliştiği tespit edilmiştir. Söz konusu hükümlerin uygulamada nasıl yorumlanması gerektiği konusunda katılımcılar arasında mutabakat oluşmamıştır.
- Her iki uygulama aracının da şeffaf ve denetlenebilir süreçlerden uzak biçimde işletildiği vurgulanmıştır.
- Kurumlar arasındaki uygulama farklılıklarının ve yargı kararlarına ilişkin bilgi eksikliğinin sorunları derinleştirdiği ifade edilmiştir.
Bir sonraki çalışma grubu toplantısında imar hakkı transferi uygulaması, somut vakalar üzerinden ele alınması tavsiye edilmiştir. Uygulamayı aktif olarak kullanan belediyelerle görüşme yapılması, bu belediyelerin deneyimlerinin çalışma grubuna aktarılması ve akademisyenlerden destek alınması önerilmiştir. Üçüncü toplantının tarihi katılımcılara ilerleyen süreçte duyurulacaktır.
Bu çalışma grubunun temel amacı, mevzuat ve planlamadaki belirsizlikleri ortak bir platformda tartışmak ve bilgi paylaşımı sağlamaktır. Toplantı süresince değerli katkılar sunan tüm katılımcılara teşekkürlerimizi iletir, bir sonraki toplantıda görüşmek üzere çalışmalarımıza devam etmeyi taahhüt ederiz.
Saygılarımızla,
TMMOB Şehir Plancıları Odası İstanbul Şube Yönetim Kurulu
